Reklama

Gdzie i ile, czyli parę faktów o funduszach europejskich

Od muzeum w Łodzi, przez tunel pod Świną, po salę koncertową w Zambrowie. Przybywa ukończonych inwestycji, które uzyskały dofinansowanie w mijającym okresie budżetowym 2014–2020.

Publikacja: 11.10.2021 12:28

Dotacje unijne

Dotacje unijne

Foto: AdobeStock

Z danych Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej wynika, że w dobiegającej powoli końca perspektywie finansowej 2014–2020 złożono dotychczas ponad 184 tys. wniosków o dofinansowanie. Tyle przez siedem lat i dziewięć miesięcy.

65 wniosków dziennie

To znaczy, że średnio każdego dnia do instytucji zajmujących się podziałem środków wpływało ok. 65 wniosków o dofinansowanie. Całkowita wartość ujętych w nich projektów, tj. zarówno inwestycji w infrastrukturę, np. lokalne drogi, koleje, wprowadzenie elektrycznych autobusów, budowę ścieżek rowerowych, odnowę szlaków turystycznych, inwestycji w rozwój przedsiębiorstw, w tym prowadzenie badań i prac rozwojowych, rozpoznawanie i zdobywanie nowych rynków dla inwestycji i eksportu, po działania społeczne, w tym szkoleniowe lub opiekuńcze, wynosi już blisko 900 mld zł (dla porównania taka wartość stanowi ok. 38 proc. rocznego polskiego PKB).

Zgłaszane zapotrzebowanie

Wartość dofinansowania, o jaką ubiegały się i samorządy terytorialne i organizacje pozarządowe, przedsiębiorcy, teatry, muzea i różne inne podmioty, wyniosła 548 mld zł, czyli ponad 153 proc. puli funduszy na lata 2014–2020. To wyraźnie pokazuje, że gdyby środków było więcej lub płynęły szybszym strumieniem, to i tak mogłyby zostać (z pożytkiem) zagospodarowane. Bowiem pomysłów i chętnych, aby je realizować, nie brakuje. A i potrzeby wciąż są duże.

94 tys. umów o dofinansowanie

Wnioski o dofinansowanie to jedno. Drugi ważny element, to jak przekłada się to na umowy o dofinansowanie projektów. Zgodnie z danymi na koniec września zawartych zostało ponad 94 tys. kontraktów o dofinansowanie. Wartość zaplanowanych, a w wielu wypadkach już zrealizowanych inwestycji, działań, przedsięwzięć przekroczyła 537 mld zł (taka kwota stanowi 23 proc. produktu krajowego brutto). Udział środków Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, czy też Europejskiego Funduszu Społecznego w tej kwocie to ok. 327 mld zł, co oznacza, że udało się zakontraktować ok. 91,5 proc. dostępnej alokacji. I znów, można by napisać, że dzięki tym środkom i tym projektom powstają nowe drogi, rewitalizowane są parki, osoby bezrobotne wyprowadzane są z bezrobocia, a ambitne i pełne pomysłów dostają szansę na rozkręcenie własnego biznesu. Jednak zamiast pisać ogólnikami, można przecież sięgnąć po przykłady.

Reklama
Reklama

Parostatkiem...

A takim jest na przykład nowy terminal promowy w Gdyni, na który z programu „Infrastruktura i Środowisko" przeznaczono 117 mln zł (środków unijnych). Już w przyszłym roku (a może i w tym, jak wszystko dobrze pójdzie), z nowej bazy skorzystają pierwsi miłośnicy rejsów promami. Spory kawałek na zachód od Gdyni, w Świnoujściu, maszyna TBM, nazwana przez mieszkańców Wyspiarką, od marca br. pracuje pod rzeką Świną. Teraz dotarła do mety i przy okazji wydrążyła tunel o długości ok. 1,44 km. Także to przedsięwzięcie było możliwe dzięki wsparciu funduszy. Jego całkowity koszt wynosi prawie miliard zł, a dotacja to 776 mln zł.

Natomiast Zambrów może poszczycić się nową salą koncertową. A dokładniej mówiąc, może to uczynić Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Witolda Lutosławskiego. Jednorazowo koncertu będzie mogło wysłuchać ponad 140 osób. Projekt został dofinansowany kwotą ponad pięciu mln zł. Jeżeli jesteśmy przy kulturze, to warto odnotować, a najlepiej od razu odwiedzić zmodernizowane Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi. Dzięki dofinansowaniu muzeum zwiększyło swoją powierzchnię blisko trzykrotnie. W ramach projektu modernizacji wykonano roboty budowlane, w tym instalacyjne, a także prace renowacyjne i konserwatorskie. Dotychczas zamknięte dla odwiedzających magazyny, znajdujące się na dziedzińcu, zostały przebudowane i zaadaptowane na magazyny studyjne i sale edukacyjne. Dzięki realizacji inwestycji również sam dziedziniec zyskał na atrakcyjności, ponieważ stał się miejscem spotkań edukacyjnych, wernisaży, koncertów oraz wystaw plenerowych.  Cała inwestycja pochłonęła przeszło 30 mln zł, z czego blisko połowę sfinansowała UE.

Tramwaje czerwone

Z kolei mieszkańcy Warszawy otrzymali następny odcinek linii tramwajowej. Pojazdy ruszą m.in. wzdłuż ulicy Światowida. To kolejny etap rozbudowy linii tramwajowej w tej części Warszawy – dotychczas zrealizowano budowę trasy tramwajowej na Tarchomin na odcinku Mehoffera-Nowodwory oraz dostarczono tablice Systemu Informacji Pasażerskiej. Przykłady inwestycji, które udało się zrealizować dzięki już zakontraktowanym środkom można by mnożyć. Warto jednak przejść jeszcze do wydatków.

Ile rozliczono

Wartość całkowitych wydatków poniesionych przez beneficjentów i rozliczonych na poziomie krajowym, wynosi w tej chwili ok. 316 mld zł, w tym dofinansowanie UE ok. 208 mld zł, co stanowi przeszło 58 proc. przypadających nam w udziale środków. Wciąż do rozliczenia pozostaje ok 40 proc. alokacji. To sporo, jeżeli weźmiemy pod uwagę, że jesteśmy w ostatnim kwartale 2021 roku. Uspakajające zaś jest to, że środki na lata 2014-2020 mogą być rozliczane w oparciu o zasadę n+3. Ostateczna data zamknięcia programów to zatem 31 grudnia 2023 roku.

Fundusze europejskie a polski budżet

Jak duży wpływ mogą mieć dotacje unijne na rozwój krajowej infrastruktury dobrze ilustruje zestawienie danych o wielkości zakontraktowanych lub rozliczonych środków z budżetem państwa – oficjalnym zestawieniem rocznych dochodów i wydatków. Jeżeli więc w tekście została wspomniana kwota ponad pół biliona zł – jako wydatków na projekty będące w trakcie realizacji lub już te ukończone, oraz kwota przeszło 300 mld zł, jako unijnego wkładu, to wydatki polskiego rządu na 2021 rok zostały zaplanowane (według ustawy budżetowej) na przeszło 486 mld zł. Oczywiście w przypadku budżetu mówimy o okresie jednego roku, a kwota funduszy rozkłada się na kilka lat, ale i tak pokazuje to, jak wielu inwestycji nie dałoby się zrealizować lub musiałyby być one mniejsze, gdyby nie unijne środki. Przecież środki z budżetu państwa tylko w pewnym stopniu idą na wsparcie inwestycji. Gros z tych 486 mld zł trafi, jak wiemy, na wypłatę wynagrodzeń w całej sferze publicznej i w ogóle utrzymanie urzędów i administracji. Na policję, wojsko, straż graniczną i straż pożarną, szpitale i przychodnie, szkoły i uniwersytety, sądy i prokuraturę, wypłaty odszkodowań (np. dla rolników) i wiele innych zadań, z których oczekujemy, że państwo się wywiąże. ?

Administracja
Teresa Siudem: Centralny Rejestr Umów od 1 lipca 2026
Materiał Promocyjny
Rekordy sprzedaży i większy magazyn w Duchnicach
Administracja
Centralny Rejestr Umów – finanse publiczne pod kontrolą
Administracja
Dwa miejskie żłobki, dwie uchwały o opłatach
Administracja
Employer branding w administracji publicznej: między koniecznością a instytucjonalnym oporem
Materiał Promocyjny
Dove Self-Esteem: Wsparcie dla nastolatków
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama