Rz: Prawo pracy nie gwarantuje wolnego rodzicom, których dzieci rozpoczynają edukację. Jak opiekunowie mogą sobie poradzić w tej sytuacji?
Piotr Wojciechowski: Powszechne przepisy prawa pracy nie przewidują szczególnych uprawień dla pracownika w związku z tym, że jego dziecko rozpoczyna rok szkolny. W szczególności nie można przyjąć, że jest to zdarzenie skutkujące obowiązkiem udzielania urlopu okolicznościowego, tak jak przy narodzinach dziecka czy ślubie pracownika. Prawo pracy zna jednak inne instytucje, które umożliwiają pracownikowi uczestniczenie w uroczystościach szkolnych. Nie ma przeszkód, aby udzielić mu tzw. dnia wolnego na opiekę nad dzieckiem do lat 14, urlopu wypoczynkowego lub umożliwić opuszczenie miejsca pracy w zakresie tzw. wyjść prywatnych. Dni takich udziela się zgodnie z procedurami działającymi u pracodawcy. Przy czym o terminach dwóch dni opieki nad dzieckiem w praktyce decyduje sam pracownik i korzysta z nich np. wtedy, gdy towarzyszy podopiecznemu w uroczystościach inaugurujących naukę.
Jakie formalności musi spełnić rodzic na etacie, aby mieć wolny dzień, gdy chce być z dzieckiem na rozpoczęciu roku szkolnego?
W tym celu składa u pracodawcy odpowiednie wnioski, zazwyczaj na wcześniej przygotowanych formularzach, informując przełożonych o skorzystaniu ze swojego prawa. Pracodawca nie może odmówić takiej prośbie pracownika, ale skorzystanie z takich dni jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy pracownik złożył uprzednio odpowiednie oświadczenie do swojej teczki osobowej o zamiarze realizowania tego uprawnienia. Prawo do dni opieki nad dzieckiem przysługuje wyłącznie jednemu z rodziców, chyba że podzielą się tym przywilejem i każdy z weźmie po jednym dniu.
Pracownik może też wystąpić o urlop na żądanie. Czy musi to zrobić dużo wcześniej?
