Późniejsza podwyżka VAT na ubranka to ryzyko kary

Do podwyżki obliguje nas wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Nie wiadomo jednak, kiedy zostanie wprowadzona. Z ostatniej wersji projektu nowelizacji [link=http://akty-prawne.rp.pl/Dokumenty/Ustawy/2004/DU2004Nr%2054poz%20535a.asp]ustawy o VAT[/link] (która jest przed głosowaniem w Sejmie) wynika, że 23 proc. VAT na ubranka i obuwie dziecięce zapłacimy dopiero 1 stycznia przyszłego roku.

Przypomnijmy: 28 października 2010 r. Trybunał uznał, że Polska, stosując niższą stawkę VAT na ubranka i obuwie dziecięce, naruszyła unijną dyrektywę (wyrok w sprawie C-49/09). Nie przekonał go argument, że przyjęcie obniżonej stawki podatku ma na celu stymulowanie przyrostu naturalnego. Uznał, że z prawnego punktu widzenia nie może to uzasadniać naruszenia przez państwo członkowskie przepisów dyrektywy.

[srodtytul]Nie ma terminu na zmiany[/srodtytul]

Trybunał nie wprowadził jednak terminu, w którym Polska ma dostosować przepisy do regulacji unijnych, czyli zastosować do ubranek podstawową stawkę VAT. Jak jednak wynika z pisma ministra spraw zagranicznych (przesłanego w ubiegłym tygodniu do Komisji Finansów Publicznych Sejmu), powinno to nastąpić jak najszybciej.

Trybunał w wyrokach w sprawach 227-230/85 podkreślił bowiem, że działania w celu zastosowania się do wyroku „muszą być podjęte natychmiast i muszą być zakończone tak szybko, jak szybko jest to możliwe”.

– Natychmiast, czyli przy najbliższej okazji – mówi Adam Bartosiewicz, współautor komentarza do ustawy o VAT, wspólnik w kancelarii EOL. – Taką okazją jest nowelizacja ustawy o VAT. Od czasu wyroku Trybunału było już ich kilka. Teraz Sejm pracuje nad kolejną, wprowadzającą już wyższą stawkę na ubranka i obuwie dziecięce, ale termin tej zmiany ciągle jest przesuwany.

[srodtytul]Ryczałt i okresowe kary [/srodtytul]

Co nam grozi za niezastosowanie się do wyroku?

– Sankcje finansowe – ryczałt lub kara pieniężna naliczana za każdy dzień naruszania prawa unijnego – wyjaśnia Marek Wojda, doradca podatkowy w kancelarii Baker & McKenzie. – Rzadko są nakładane, ale jest kilka precedensów, np. wymierzenie okresowej kary pieniężnej oraz 20 mln euro ryczałtu Francji w sprawie C-304/02.

Czy jest szansa na odstąpienie od sankcji?

– Niestety, Unia Europejska jest bezduszna, urzędników nie przekonają polityka prorodzinna, racje społeczne albo polityczne – tłumaczy Adam Bartosiewicz. – Bez względu na sytuację państwa członkowskiego jego obowiązkiem jest zastosowanie się do wyroku Luksemburga. Jeśli tego nie uczyni, musi liczyć się z konsekwencjami.

Eksperci podkreślają jednak, że sankcje finansowe to dość odległa perspektywa. Procedura nakładania kar jest bowiem długotrwała (patrz ramka).

– Ostatecznie sankcje wymierza Trybunał na wniosek Komisji Europejskiej – mówi Marek Wojda. – Wydaje się, że wcześniej Polska upora się z obowiązkiem podniesienia VAT na ubranka.

[ramka][b]Opinia

Roman Namysłowski, doradca podatkowy, starszy menedżer w Ernst & Young [/b]

Regulacje unijne nie określają jasno procedury postępowania w razie niezastosowania się państwa członkowskiego do wyroku Trybunału Sprawiedliwości. Z reguły jednak Komisja Europejska daje dwa – cztery miesiące na podjęcie działań zmierzających do usunięcia naruszenia przepisów. Dopiero jeśli po tym okresie nic się nie dzieje, KE rozpoczyna procedurę w sprawie nałożenia sankcji. Wysyła pismo wzywające do wyjaśnienia opieszałości w zmianie przepisów, następnie tzw. uzasadnioną opinię i dopiero potem kieruje sprawę do Trybunału. Ponieważ polski parlament pracuje obecnie nad nowelizacją podnoszącą stawkę VAT na ubranka, wydaje się mało prawdopodobne, żeby KE podejmowała jakiekolwiek działania zmierzające do nałożenia kary na Polskę.[/ramka]

[ramka] Zobacz [link=http://www.rp.pl/artykul/162950,588684-Wyjasnienia-MF---nowe-stawki-VAT-.html][b]wyjaśnienia Ministerstwa Finansów dotyczące stawek VAT od 1 stycznia 2011 r.[/b][/link].[/ramka]