Za pracujące święto dodatkowa pensja z dodatkiem

Co do zasady niedziele i święta są dniami wolnymi od pracy zgodnie z art. 1519 kodeksu pracy. Kodeks pracy określa też, co należy rozumieć pod pojęciem pracy w niedzielę i święta – jest to praca wykonywana między godz. 6.00 w tym dniu a 6.00 w dniu następnym (chyba że u danego pracodawcy ustalono inny przedział czasowy).

Katalog dni świątecznych

Święta określone zostały w ustawie z 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (tekst jedn. DzU z 2015 r., poz. 90). Wymienia ona trzynaście takich dni:

- 1 stycznia – Nowy Rok,

- 6 stycznia – Święto Trzech Króli,

- pierwszy dzień Wielkiej Nocy,

- drugi dzień Wielkiej Nocy,

- 1 maja – Święto Państwowe,

- 3 maja – Święto Narodowe Trzeciego Maja,

- pierwszy dzień Zielonych Świątek,

- Boże Ciało,

- 15 sierpnia – Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny,

- 1 listopada – Wszystkich Świętych,

- 11 listopada – Narodowe Święto Niepodległości,

- 25 i 25 grudnia – pierwszy i drugi dzień Bożego Narodzenia.

Odstępstwa od zakazu

Istnieją jednak przypadki, gdy zatrudnieni wykonują pracę także w święta i jest to zgodne z prawem. Przy czym przepisy prawa pracy określają katalog branży, gdzie jest to dopuszczalne, nie pozostawiając szefom pełnej swobody w tym zakresie.

Praca w niedziele i święta jest dozwolona:

1. w systemach organizacji pracy:

- w ruchu ciągłym (czyli taka, której nie można wstrzymać),

- przy pracy zmianowej oraz

- praca osób zatrudnionych w systemie czasu pracy, w którym świadczą ją wyłącznie w piątki, soboty, niedziele i święta (tzw. system pracy weekendowej),

2. z uwagi na rodzaj wykonywanej pracy:

- przy niezbędnych remontach,

- w transporcie i w komunikacji,

- w zakładowych strażach pożarnych i w zakładowych służbach ratowniczych,

- przy pilnowaniu mienia lub ochronie osób,

- w rolnictwie i hodowli,

- przy wykonywaniu prac koniecznych ze względu na ich użyteczność społeczną i codzienne potrzeby ludności, w szczególności w: zakładach świadczących usługi dla ludności, gastronomii, zakładach hotelarskich, jednostkach gospodarki komunalnej, zakładach opieki zdrowotnej i innych placówkach służby zdrowia przeznaczonych dla osób, których stan zdrowia wymaga całodobowych lub całodziennych świadczeń zdrowotnych, jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej oraz jednostkach organizacyjnych wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej zapewniających całodobową opiekę, zakładach prowadzących działalność w zakresie kultury, oświaty, turystyki i wypoczynku,

- przy wykonywaniu prac polegających na świadczeniu usług z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów o świadczeniu usług drogą elektroniczną lub urządzeń telekomunikacyjnych w rozumieniu przepisów prawa telekomunikacyjnego, odbieranych poza terytorium Polski, jeśli – zgodnie z przepisami obowiązującymi odbiorcę – usługi niedziele i święta określone w przepisach o dniach wolnych od pracy są u niego dniami pracy oraz przy wykonywaniu prac zapewniających możliwość świadczenia usług, o których mowa,

- zawsze w razie konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii.

Odpowiednia rekompensata

Pracodawca musi pamiętać, że praca w niedziele i święta osób, dla których te dni nie są wyłącznymi dniami pracy, wymaga rekompensaty.

Za pracę w niedzielę pracownikowi należy się inny dzień wolny od pracy w okresie sześciu dni kalendarzowych przed tą niedzielą lub po niej. Jeżeli nie jest to możliwe, to należy go udzielić do końca okresu rozliczeniowego, a gdy tego również nie można zrobić – to podwładnemu przysługuje wynagrodzenie z dodatkiem w wysokości 100 proc. za każdą godzinę pracy w niedzielę.

Za pracę w święto należy z kolei udzielić pracownikowi innego dnia wolnego do końca okresu rozliczeniowego. Gdy jest to niemożliwe, przysługuje mu dodatek do wynagrodzenia w wysokości 100 proc. za każdą godzinę pracy w święto.