Sezonowa praca w Austrii

Osoby wykonujące pracę sezonową w Austrii w zależności od czasu i charakteru pracy dzieli się na pracujących:

- przy zbiorach owoców i warzyw w wymiarze nieprzekraczającym 6 tygodni w roku,

- w rolnictwie, leśnictwie, hotelarstwie i gastronomii od 6 do maksymalnie 12 miesięcy.

Im wszystkim przysługują odrębne zasady zatrudnienia, a analiza pokazuje, że dla osób pracujących przy zbiorach owoców i warzyw są one mniej korzystne.

Przede wszystkim pracownicy sezonowi zatrudniani do maksymalnie sześciu tygodni przy zbiorach plonów nie podlegają ubezpieczeniu emerytalnemu, nie uzyskują prawa do urlopu (przysługuje dopiero po sześciu miesiącach pracy), nie przysługuje im także ani zasiłek rodzinny, ani zasiłek dla bezrobotnych (nie płacą odpowiedniej składki ubezpieczeniowej). Nie dostają także nieodpłatnie roboczej odzieży i obuwia.

Pozostali pracownicy sezonowi podlegają dodatkowo ubezpieczeniu emerytalnemu, ale w razie wcześniejszej utraty miejsca pracy nie mają prawa do zasiłku dla bezrobotnych (przysługuje po minimum 52 tygodniach okresu składkowego).

Należy im się bezpłatna odzież robocza, co jest często niezbędne ze względu na charakter pracy (barman, recepcjonista, kucharz, kelner, sprzątaczka hotelowa).

Specyficzny angaż

Pracownik sezonowy podpisuje umowę o pracę sezonową uregulowaną w ustawie o umowach o pracę bądź – w przypadku pracowników pracujących w rolnictwie – w ustawie: prawo pracy dla robotników rolnych.

Umowa o pracę sezonową to rodzaj umowy o pracę, ale uproszczonej (Dienstzettel). Podaje się w niej tylko podstawowe zobowiązania pracodawcy i pracobiorcy, tj. zakres czynności, czas pracy czy wynagrodzenie.

Na ogół umowa o pracę sezonową jest pisemna. Wyjątek, gdy zawiera się ją na krócej niż miesiąc. Wtedy można ją zawrzeć w formie ustnych uzgodnień. Tyle teoria. W praktyce najczęściej spotykaną formą zawarcia umowy jest akceptacja sporządzonego w języku polskim regulaminu pracy, płacy i pobytu.

Proces rekrutacji odbywa się już w styczniu i lutym, dlatego osoby wybierające się do Austrii na tzw. saksy powinny zapoznać się z wymienioną dokumentacją dużo wcześniej i bardzo dokładnie.

Dzięki temu unikną rozczarowania, gdy warunki pracy i płacy nie będą zgodne z ich oczekiwaniami. A to się niestety zdarza, szczególnie w przypadku pracowników sezonowych przyjeżdżających do Austrii na krótko, do pracy przy zbiorze warzyw i owoców.

Przy pracy sezonowej nie ma też ustawowo określonej płacy minimalnej. Właściwe dla danego stanowiska w danej branży lub nawet w danym zakładzie określają odpowiednio branżowe i zakładowe umowy zbiorowe pracy.

Jak długo

Tak jak pisałam wcześniej, ustawowy czas pracy w Austrii wynosi osiem godzin dziennie i 40 tygodniowo. Jednak w przypadku pracowników sezonowych, zatrudnionych w rolnictwie w okresie żniw lub zbioru owoców czas ten można wydłużyć maksymalnie do 12 dziennie i 60 godzin tygodniowo.

Ta dodatkowa praca nie stanowi nadgodzin i tym samym nie jest dodatkowo rekompensowana. Wydłużenie dniówki musi być równoważone krótszą pracą w innym terminie, tak by w rozliczeniu okresowym tygodniowy czas pracy nie przekroczył 40 godzin.

Dopiero praca ponad tę normę jest nadliczbowa i za nią przysługują, określone w umowach zbiorowych, odpowiednie dodatki. Pracownik sezonowy otrzyma je także za pracę w nocy. Osoby zatrudnione w rolnictwie korzystają także z nieodpłatnej przerwy w pracy.

Szybki koniec

Umowę o pracę sezonową rozwiązujemy na ogólnych zasadach, tak jak klasyczną umowę o pracę. Wyjątek dotyczy pracujących na akord. Oni mogą rozwiązać kontrakt jednostronnie za jednodniowym wyprzedzeniem. Ale uwaga, w takiej sytuacji poszkodowany pracodawca może się domagać odszkodowania.

Decyzję o jego przyznaniu podejmuje sąd pracy. W praktyce dzieje się jednak tak, że nie czekając na jego decyzję, pracodawca potrąca określoną kwotę na bieżąco z należnego wynagrodzenia.

W przypadku pozostałych pracowników sezonowych, czyli pracujących dłużej niż sześć tygodni, termin wypowiedzenia umowy wynosi miesiąc.

Jaka pomoc i dla kogo

KOMU PRZYSŁUGUJE

zasiłek rodzinny (Familienbeihilfe)

rodzicom, których centrum interesów życiowych znajduje się na terytorium Austrii i których dzieci żyją z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym lub gdy w dużej mierze łożą na utrzymanie dzieci

zasiłek rodzinny wyrównawczy (Differenzzahlung)

rodzicom (bądź rodzicowi), których centrum interesów życiowych znajduje się na terenie Austrii a których dzieci żyją we wspólnym gospodarstwie domowym z drugim z rodziców bądź prawnych  opiekunów w Polsce lub gdy łożą oni w przeważającej mierze na utrzymanie dziecka/dzieci przebywających w Polsce; zasiłek jest wypłacany w wysokości różnicy między zasiłkiem austriackim a zasiłkiem przysługującym w Polsce

zasiłek dla bezrobotnych (Arbeitslosengeld)

osobie, która potrafi udokumentować wymagane, według przepisów ubezpieczenia dla bezrobotnych, minimum okresu zatrudnienia w Austrii (52 tygodnie legalnego, podlegającego  obowiązkowi płacenia składek ubezpieczeniowych na wypadek bezrobocia, zatrudnienia, wykonywanego w ciągu ostatnich dwóch lat od chwili złożenia wniosku o ww. świadczenie), i która, w czasie trwania pobierania zasiłku dla bezrobotnych, pozostaje do dyspozycji urzędu  pośrednictwa pracy (AMS)

zasiłek doraźny (Notstandshilfe)

bezrobotnym, których roszczenie do zasiłku dla bezrobotnych i świadczeń przedemerytalnych  zostało wyczerpane a którzy pozostają do dyspozycji urzędu pośrednictwa pracy (AMS) i znajdują się w trudnej sytuacji materialnej Uwaga, pozostali bezrobotni mogą wyjątkowo otrzymać zasiłek dla bezrobotnych i/albo zasiłek doraźny na łączny okres nieprzekraczający jednego roku.

świadczenie przedemerytalne (Pensionsvorschuss)

bezrobotnym, którzy wystąpili o przyznanie renty inwalidzkiej lub renty z tytułu niezdolności do pracy do wykonywania zawodu, emerytury albo emerytury związanej z pracą wykonywaną w wyjątkowo ciężkich warunkach (Nachtschicht-Schwerarbeitgesetz); mogą otrzymać jako świadczenie przedemerytalne zasiłek dla bezrobotnych (lub zasiłek doraźny) na okres załatwienia niezbędnych formalności