Czasem umowa o pracę nie uchroni przed składkami z biznesu

To prawda, że etat stanowi podstawowy tytuł do ubezpieczeń społecznych i często pozwala uniknąć opłacania składek z wcześniej rozpoczętej działalności w swoim imieniu. Warunkiem jest jednak, by pracownik z tytułu zatrudnienia pobierał miesięcznie pensję równą lub wyższą minimalnemu wynagrodzeniu. Jeśli jego pobory są niższe, składki trzeba regulować z obu tytułów. Oto przykład takiej sytuacji.

- Od prawie dwóch lat prowadzę jednoosobową działalność gospodarczą. Do czerwca włącz- nie mam prawo płacić obniżone składki do ZUS. Od marca pracuję na podstawie umowy o pracę (1/10 etatu ) i z tego tytułu dostaję 300 zł miesięcznie. Od kwietnia dodatkowo podpisałem jeszcze zlecenie z innym podmiotem. Z tej umowy będę otrzymywać 500 zł miesięcznie. Czy w związku z tym, że od kwietnia mam dwa inne tytuły do ubezpieczeń, mogę przestać opłacać składki z działalności?

– pyta czytelnik.

Nie. Składek z biznesu czytelnik nie musi zapłacić za kwiecień, maj i czerwiec. Ale będą wtedy musiały zostać potrącone od przychodów ze zlecenia. Od lipca opłaty na ubezpieczenia społeczne będą obowiązkowe z etatu i działalności. Ale po kolei.

Z etatu nie ma zwolnień

Przy umowie o pracę nie ma wyjątków, jeśli chodzi o ubezpieczenia społeczne. Składki te trzeba płacić obowiązkowo bez względu na rodzaj umowy, wymiar czasu pracy, wysokość otrzymywanego wynagrodzenia, wielkość przychodu z innego tytułu czy liczbę nawiązanych i trwających stosunków pracy. Nie ma też znaczenia, czy jest to jedyny czy jeden z kilku tytułów do ubezpieczeń. Nie ma również żadnych odrębności dla emerytów, rencistów, uczniów czy studentów.

Od każdego pracowniczego angażu trzeba więc obowiązkowo odprowadzić wszystkie składki: emerytalną, rentową, chorobową, wypadkową i zdrowotną. A w razie zbiegu tytułów do ubezpieczeń zasada jest jedna – ten pracowniczy zawsze jest oskładkowany. To pierwszeństwo ubezpieczeniowe etatu wynika bezpośrednio z art. 9 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. DzU z 2009 r. nr 205, poz. 1585 ze zm.).

Jedno jest pewne – jeśli prowadzący działalność dodatkowo pracuje na umowę o pracę i  zlecenie (zawarte z innym podmiotem niż pracodawca), to obowiązkowo objęty jest  ubezpieczeniami z pracowniczego angażu.

W następnej kolejności sprawdza się natomiast, czy obowiązkowe składki trzeba również płacić ze zlecenia i z działalności. To z kolei zależy od wysokości wynagrodzenia osiąganego z tytułu etatu, które stanowi podstawę wymiaru składek społecznych.

Od składek z biznesu uda się uciec tylko wtedy, gdy podstawa składek z umowy o pracę w przeliczeniu na miesiąc jest przynajmniej równa obowiązującej w danym okresie kwocie minimalnego wynagrodzenia. To oznacza, że w 2012 r. składek z działalności nie płaci ten, kogo zarobek z etatu stanowi miesięcznie przynajmniej 1500 zł.

I to bez względu na to, w jakim wymiarze czasu pracy jest zatrudniony. Nie ma też znaczenia, czy jako przedsiębiorca jest uprawniony do opłacania składek na preferencyjnych zasadach (tj. od 30 proc. minimalnego wynagrodzenia).

Bez zmiany po dokładce tytułu

Gdy z etatu wynagrodzenie jest niższe od minimalnego, nie oznacza to, że obowiązkowe składki społeczne trzeba opłacać zarówno z działalności, jak i zlecenia. Są one obowiązkowe tylko z jednego z tych tytułów. Aby ustalić, z którego, trzeba rozstrzygnąć ich zbieg.