Fiskus nie może żądać PCC od goodwill

Choć na pierwszy rzut oka podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) wydaje się mniej ważny, może stanowić istotne obciążenie dla podatników. Do tego w praktyce wywołuje spory i sprawia trudności interpretacyjne zarówno podatnikom, jak i urzędnikom. Dla jednych i drugich cenną wskazówką jest uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 lutego 2022 r.

Ta zapadła na tle konkretnej sprawy. A chodziło o skutki sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa, gdy cena nabycia przekroczyła wartość rynkową jego składników, wskutek czego powstała dodatnia wartość firmy, tzw. goodwill. Spółka uważała, że dodatnia wartość firmy nie podlega opodatkowaniu PCC, bo nie jest ani rzeczą, ani prawem majątkowym, których sprzedaż podlega ustawie. Z kolei fiskus uznał, że goodwill jest rodzajem prawa majątkowego, które składa się na całość przedsiębiorstwa i podlega wraz z nim zbyciu. W konsekwencji podlega więc opodatkowaniu PCC, bo była przedmiotem sprzedaży i posiada określoną wartość majątkową. Stanowisko fiskusa zaakceptował sądu administracyjny pierwszej instancji, ale NSA miał poważniejsze wątpliwości. Zwrócił uwagę na rozbieżności w orzecznictwie i zapytał, czy dodatnia wartość firmy, tzw. goodwill, rozumiana jako nadwyżka ceny nabycia nad wartością rynkową składników majątkowych przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części stanowi prawo majątkowe z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o PCC.