Wątpliwości, co do tego nie miały sądy administracyjne w dwóch instancjach, które zajmowały się sprawą wygaśnięcia mandatu radnego.

Nieznane miejsce pobytu radnego

Rada Miejska w K. w uzasadnieniu podjętej uchwały przypomniała, że radny w celu uzyskania oraz utrzymania w trakcie kadencji mandatu musi zamieszkiwać na terenie gminy, w której sprawuje mandat radnego w jej organie stanowiącym. Tymczasem w przypadku jednego z radnych wskazano, że nie zamieszkuje od 2009 r. pod adresem zameldowania i na mocy decyzji Burmistrza Miasta K. z 24 stycznia 2023 r. został wymeldowany z tego adresu. Co więcej, na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w J. o ustanowiono dla niego kuratora jako dla osoby, której miejsce pobytu jest nieznane. W tej sytuacji uznano, że radny nie posiada adresu na terenie gminy, a tym samym utracił prawo wybieralności do organu stanowiącego.

Czytaj więcej:

Administracja Radny stracił mandat z powodu złamania zakazu

Pro

W skardze na uchwałę radny podkreślił, że fizycznie przebywa na obszarze Gminy Miejskiej K., ma zamiar stałego pobytu w tej miejscowości, z którą wiąże przyszłość. Poinformował również, na podstawie postanowienia o nabycie spadku złożył wniosek o lokal w K.

Wymeldowanie nie wyklucza zamieszkania

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził nieważność uchwały. Uznał, że Rada Miejska w K. w sposób nieuprawniony utożsamiła miejsce zameldowania skarżącego z miejscem jego zamieszkania. Jak wyjaśniono, dla potrzeb określenia praw wyborczych Kodeks wyborczy nie wiąże stałego zamieszkania z zameldowaniem. „Przynależność do wspólnoty samorządowej powstaje ex lege z chwilą zamieszkania na terenie określonej jednostki samorządu terytorialnego, bez względu na dopełnienie obowiązku meldunkowego. Uprawnienia do głosowania w wyborach samorządowych nie należy bowiem wiązać z dokonaniem czynności materialno-technicznej, jaką jest zameldowanie. Instytucja zameldowania ma bowiem charakter wyłącznie ewidencyjno-porządkowy. Nie można utożsamiać miejsca zamieszkania z miejscem zameldowania na pobyt stały, gdyż z czynnością zameldowania nie wiąże się nabycie jakichkolwiek praw bądź obowiązków” – wyjaśniono w uzasadnieniu.

Ocenę tę podzielił Naczelny Sąd Administracyjny, który utrzymał wyrok WSA. Stwierdził, że decyzja o wymeldowaniu skarżącego nie mogła przesądzać o zaprzestaniu stałego zamieszkiwania na obszarze Gminy Miejskiej K. Podobnie, postanowienie sądu nie mogło mieć w tej sprawie decydującego znaczenia. NSA wskazał, że w aktach sprawy znajduje się szereg dokumentów potwierdzających zamieszkiwanie skarżącego na terenie Gminy K., w tym m.in. zeznania świadka czy decyzja burmistrza o wpisaniu skarżącego do stałego rejestru wyborców. Zwrócono również uwagę, że cała korespondencja sądu pierwszej instancji kierowana na adres skarżącego przy ul. [...] w K. była przez skarżącego odbierana osobiście, o czym świadczą jego podpisy na zawrotnych potwierdzeniach odbioru. Orzeczenie jest prawomocne. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 maja 2024 r.

Sygnatura akt: III OSK 2683/23