Czy po ponad 20 latach nadszedł czas na nowe spojrzenie na sądową kontrolę administracji?

Dwuinstancyjny model sądownictwa administracyjnego działa w Polsce od 22 lat – został wprowadzony w 2002 r. i obowiązuje od 1 stycznia 2004 r. jako realizacja konstytucyjnej zasady dwuinstancyjności. System zakłada, że skargi na decyzje administracyjne rozpatrują w I instancji wojewódzkie sądy administracyjne (WSA), a w II instancji – Naczelny Sąd Administracyjny (NSA). Reforma miała zwiększyć dostęp obywateli do sądu i zdemokratyzować postępowanie poprzez zagwarantowanie prawa do odwołania. Z perspektywy 2026 r. widać, że system przyniósł korzyści (m.in. wzrost liczby rozpoznawanych spraw), ale też ujawnił istotne wady. Pomimo poprawy dostępności (16 WSA i NSA) oraz rozbudowania procedury odwoławczej, polskie sądownictwo administracyjne stoi dziś przed szeregiem wyzwań systemowych i organizacyjnych.