Podatnik (osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą) będący wraz z rodzicami współwłaścicielem domu podjął decyzję o rozbudowie domu na cele prowadzonej działalności gospodarczej. Zezwolenie na rozbudowę zostało w całości wystawione na podatnika (został w nim wskazany z imienia i nazwiska), także koszt rozbudowy domu w całości poniesie podatnik. Czy po zakończeniu rozbudowy podatnik może całość poniesionych kosztów zaliczyć do środków trwałych jako inwestycję w obcym środku trwałym? – pyta czytelnik.
Przepisy ustawy o PIT nie definiują pojęcia inwestycji w obcym środku trwałym. Przyjmuje się jednak, że przez inwestycje w obcych środkach trwałych rozumie się nakłady na ulepszenie istniejących środków trwałych, które nie stanowią własności ani – co w omawianej sytuacji najistotniejsze – współwłasności podatnika. Jak czytamy w interpretacji Izby Skarbowej w Katowicach z 21 marca 2014 r. (IBPBI/1/415-8/14/ZK), „zgodnie z przyjętą linią orzecznictwa sądowego poprzez »inwestycje w obcych środkach trwałych« należy rozumieć nakłady ponoszone na ulepszenie istniejącego już środka trwałego, który nie stanowi własności (współwłasności) podatnika, jest jednak wykorzystywany, na podstawie stosownej umowy (najmu, dzierżawy itp.)".
To nie jest obcy środek trwały...
Prowadzi to do wniosku, że poniesione przez czytelnika nakłady na rozbudowę domu nie są inwestycją w obcym środku trwałym. Zostały one bowiem poniesione na budynek, który jest współwłasnością podatnika. Potwierdzają to organy podatkowe w udzielanych wyjaśnieniach, czego przykładem może być interpretacja Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 15 marca 2013 r. (ITPB1/415-1317/12/WM). Czytamy w niej, że „za inwestycję w obcym środku trwałym można uznać jedynie te nakłady, które ponoszone są na składnik majątku należący do innego podmiotu. Natomiast w przypadku ponoszenia przez jednego ze współwłaścicieli nakładów na wspólną nieruchomość, ponosi on nakłady na składnik majątku będący własnością zarówno jego, jak i drugiego współwłaściciela. Zatem wydatki ponoszone przez wnioskodawcę na rozbudowę wspólnej nieruchomości nie mogą zostać uznane za inwestycję w obcym środku trwałym, bowiem wnioskodawca poniósł nakłady na nieruchomość będącą również jego własnością".
...ani lokal niemieszkalny
Rozbudowana część domu nie jest również odrębnym środkiem trwałym w postaci lokalu niemieszkalnego. Część ta nie stanowi bowiem odrębnej własności, a tylko lokale będące odrębną własnością mogą stanowić odrębne środki trwałe (zob. art. 22a ust. 1 pkt 1 ustawy o PIT).
Co mówią przepisy
Artykuł 22f ust. 4 ustawy o PIT stanowi, że jeżeli tylko część nieruchomości, w tym budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego, jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej bądź wynajmowana lub wydzierżawiana, to odpisów amortyzacyjnych dokonuje się w wysokości ustalonej od wartości początkowej nieruchomości, budynku lub lokalu odpowiadającej stosunkowi powierzchni użytkowej wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej, wynajmowanej lub wydzierżawianej, do ogólnej powierzchni użytkowej tej nieruchomości, budynku lub lokalu. Z kolei art. 22g ust. 11 ustawy o PIT stanowi, że w razie gdy składnik majątku stanowi współwłasność podatnika wartość początkową tego składnika ustala się w takiej proporcji jego wartości, w jakiej pozostaje udział podatnika we własności tego składnika majątku.
