Wypłacenie sobie przez pracownika gotówki pracodawcy może uzasadniać rozwiązanie z nim umowy o pracę bez wypowiedzenia z jego winy na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 k.p. W myśl tego przepisu pracodawca może rozwiązać umowę w tym trybie w razie ciężkiego naruszenia przez pracownika jego podstawowych obowiązków. Natomiast samowolne wypłacenie sobie pieniędzy pracodawcy z pewnością stanowi naruszenie obowiązku pracowniczego, jakim jest dbanie o dobro zakładu pracy i ochrona jego mienia (art. 100 § 2 pkt 4 k.p.). Podobnie wypowiadał się w tym temacie Sąd Najwyższy w wyroku z 26 maja 2000 r. (I PKN 675/99) stwierdzając, że samowolne pobieranie nienależnych zaliczek na poczet przyszłego wynagrodzenia za pracę przez pracownika odpowiedzialnego za finanse pracodawcy w sposób oczywisty stanowiło ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (art. 52 § 1 pkt 1 k.p.). Podobnie SN wskazał w wyroku z 17 listopada 1998 r. (I PKN 305/98) dodając, że takie zachowanie pracownika oznacza co najmniej samowolne dysponowanie mieniem pracodawcy.
Bez usprawiedliwienia
Zatem można uznać, że pracownik, samowolnie dysponując pieniędzmi pracodawcy na własne potrzeby, działa na szkodę pracodawcy, w sposób ciężki naruszając swoje podstawowe obowiązki. Pracodawca może w takiej sytuacji bez obaw rozwiązać z nim umowę w sposób natychmiastowy. Tym bardziej, że takie zachowanie podwładnego uzasadnia również utratę zaufania do niego. Należy też zauważyć, że takiego zachowania nie usprawiedliwi fakt, że podobnie postępowali inni pracownicy firmy.
Osobie, która postąpiła w ten sposób, szef może wypowiedzieć umowę o pracę lub zaproponować jej rozwiązanie za porozumieniem stron. Decyzja w tym zakresie należy do pracodawcy.
Zwrot w pełnej wysokości
Firma może żądać od pracownika zwrotu kwot, które ten wypłacił sobie samowolnie. Przy czym pracownik jest zobowiązany do zapłaty odszkodowania w pełnej wysokości. Odpowiada bowiem za szkodę wyrządzoną umyślnie na podstawie art. 122 k.p.
Potwierdził to także SN w wyroku z 19 marca 1998 r. (I PKN 557/97) stwierdzając, że za szkodę wyrządzoną pracodawcy wskutek samowolnego pobrania przez pracownika zaliczki na zabezpieczenie przyszłych roszczeń o zapłatę wynagrodzenia, pracownik odpowiada na podstawie art. 122 k.p. Nie mają tu więc zastosowania przepisy kodeksu pracy ograniczające odpowiedzialność materialną pracownika do wysokości jego trzymiesięcznego wynagrodzenia.
