Konstytucyjna zasada swobody działalności gospodarczej gwarantuje, że podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach. Ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny. Przedsiębiorca może więc podjąć działalność gospodarczą w dniu złożenia wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej albo po uzyskaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym. W niektórych branżach sama rejestracja działalności gospodarczej nie jest jednak wystarczająca do prowadzenia biznesu. Konieczne jest bowiem uzyskanie koncesji lub zezwolenia na jej wykonywanie albo uzyskanie wpisu do rejestru działalności regulowanej.
Detektyw w rejestrze
Jeżeli przedsiębiorca będący osobą fizyczną otwiera działalność gospodarczą regulowaną wiążącą się z koniecznością spełnienia szczególnych, określonych przepisami prawa warunków, musi uzyskać także wpis w rejestrze działalności regulowanej >patrz ramka.
Najpierw oświadczenie
Organ prowadzący rejestr działalności regulowanej (na podstawie przepisów regulujących daną działalność gospodarczą) dokonuje wpisu na wniosek przedsiębiorcy, ?po złożeniu przez niego oświadczenia ?o spełnieniu warunków wymaganych ?do wykonywania tej działalności gospodarczej. Oświadczenie należy złożyć na piśmie do organu, który prowadzi dany rejestr. Przedsiębiorca podlegający wpisowi do ewidencji może złożyć wniosek wraz z oświadczeniem również ?w urzędzie gminy.
Wpis do rejestru musi uzyskać między innymi przedsiębiorca, który chce zajmować się organizowaniem imprez turystycznych oraz pośredniczeniem na zlecenie klientów w zawieraniu umów o świadczenie usług turystycznych (np. działalność agentów turystycznych, pilotów wycieczek i przewodników turystycznych, działalność w zakresie informacji turystycznej). Organem rejestrowym jest w tym przypadku albo marszałek województwa właściwy ze względu na siedzibę przedsiębiorcy,?albo marszałek województwa właściwy ze względu na siedzibę oddziału (dla przedsiębiorcy zagranicznego, który utworzył oddział na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zgodnie z przepisami ustawy o swobodzie działalności gospodarczej).
Wpis będzie konieczny także w przypadku m.in. niektórych rodzajów działalności w zakresie transportu oraz działalności lekarzy, pielęgniarek czy usług detektywistycznych.