Zgodnie z art. 188 kodeksu pracy każdy pracownik ma prawo do dwóch dni płatnego wolnego na wychowanie dziecka do 14 lat. Przysługują one bez względu na liczbę dzieci, a niewykorzystane przepadają. Przełożony nie może odmówić udzielenia tego wolnego w danym dniu.
Niewiele osób korzysta z prawa do zasiłku opiekuńczego przewidzianego w art. 32 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby lub macierzyństwa. Prawo do niego mają nie tylko pracownicy, ale także m.in. zleceniobiorcy, chałupnicy i osoby prowadzące działalność gospodarczą, które przystąpiły do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Wynosi on 80 proc wynagrodzenia i jest płatny przez ZUS.
Płatna opieka
Długość wypłaty tego zasiłku wynosi maksymalnie 60 dni w ciągu roku. Zasady jego przyznawania zależą jednak od wieku dziecka i od tego, czy w domu ubezpieczonego nie ma innej osoby, która może się nim zająć.
Najwięcej uprawnień ma rodzic dziecka do dwóch lat. W razie jego choroby wystarczy zwolnienie lekarskie, stwierdzające potrzebę opieki przez ubezpieczonego.
W wypadku dziecka do ośmiu lat zasiłek opiekuńczy przysługuje z tytułu konieczności sprawowania nad nim opieki nie tylko w razie choroby, ale także nieprzewidzianego zamknięcia żłobka, przedszkola czy szkoły, o czym rodzic dowiedział się nie wcześniej niż siedem dni przed ich zamknięciem. Przysługuje on także w razie porodu lub choroby małżonka stale opiekującego się dzieckiem, jeżeli nie ma on możliwości opieki nad dzieckiem lub przebywa w szpitalu.