Dotacje unijne na odnawialne źródła energii Podlasie

Na stronie internetowej  regionalnego programu województwa podlaskiego umieszczony został projekt dokumentacji konkursowej (www.rpowp.wrotapodlasia.pl). Wszystko za sprawą zbliżającego się naboru wniosków w ramach konkursu do tzw. piątej osi priorytetowej „Rozwój infrastruktury ochrony środowiska".

Chociaż przewiduje ona dofinansowanie bardzo różnorodnych projektów przyczyniających się do poprawy stanu środowiska naturalnego, to obecnie planowany konkurs został ograniczony do wyboru projektów z zakresu wykorzystywania odnawialnych źródeł energii.

Tym samym firmy mogą postawić np. na uniezależnienie się od zewnętrznych dostawców i tworzenie własnych źródeł energii. Oczywiście jest jeden warunek.

Produkowana energia musi powstawać dzięki wykorzystaniu źródeł odnawialnych, takich jak energia słoneczna, wodna, wiatrowa lub ta pochodząca ze spalania biomasy.

Trzy ścieżki

Prawo do ubiegania się o dotację ma bardzo dużo podmiotów. Są wśród nich np. jednostki samorządu terytorialnego, ich jednostki organizacyjne, organizacje pozarządowe, podmioty wykonujące usługi publiczne oraz, co istotne,  mikro-, małe i średnie przedsiębiorstwa. W ich wypadku udzielenie dotacji będzie równoznaczne z przyznaniem pomocy publicznej.

Istnieją trzy możliwe do zastosowania ścieżki uzyskania wsparcia. Pomoc może być udzielona jako wsparcie sektorowe na podstawie rozporządzenia w sprawie udzielania pomocy na inwestycje w zakresie m.in. energetyki dla projektów zakładających inwestycje w zakresie produkcji i sprzedaży energii elektrycznej, czyli dla podmiotów spełniających definicję przedsiębiorstwa energetycznego.

Tak stanowi rozporządzenie ministra rozwoju regionalnego w sprawie udzielania pomocy na inwestycje w zakresie: energetyki, infrastruktury telekomunikacyjnej, infrastruktury sfery badawczo-rozwojowej, lecznictwa uzdrowiskowego w ramach regionalnych programów operacyjnych (DzU z 2009 r. nr 214, poz. 1661).

Zgodnie z nim pomoc w zakresie energetyki może być udzielona przedsiębiorstwom energetycznym w rozumieniu ustawy Prawo energetyczne (DzU z 2006 r. nr 89, poz. 625 ze zm.). Zgodnie z tą ustawą przedsiębiorstwo energetyczne to podmiot, który prowadzi działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania, przetwarzania, magazynowania, przesyłania, dystrybucji paliw albo energii oraz obrotu nimi.

Druga możliwość to uzyskanie dotacji opartej na regionalnej pomocy inwestycyjnej. Ta droga przeznaczona jest dla projektów polegających na inwestycji w środki trwałe lub technologie z zakresu odnawialnych źródeł energii, w których wytwarzana energia będzie wykorzystywana jedynie na własne potrzeby wnioskodawcy, przy czym warunkiem koniecznym do spełnienia w takiej sytuacji jest wymóg przeprowadzenia nowej inwestycji.

Przypomnijmy, że zgodnie z rozporządzeniem ministra rozwoju regionalnego w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych (DzU z 2010 r. nr 239, poz. 1599 ze zm.) nowa inwestycja obejmuje inwestycję w środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne związane z:

- utworzeniem nowego przedsiębiorstwa,

- rozbudową istniejącego przed- siębiorstwa,

- rozszerzeniem dotychczasowej działalności poprzez wprowadzenie nowych dodatkowych produktów (tzw. dywersyfikacja działalności),

- zasadniczą zmianą dotyczącą procesu produkcyjnego w istniejącym przedsiębiorstwie.

Za nową inwestycję może być także uznana ta dotycząca zakupu środków trwałych bezpośrednio związanych z przedsiębiorstwem, które zostało zamknięte lub zostałoby zamknięte, gdyby zakup nie nastąpił.

Przy tym środki te muszą być nabywane przez inwestora niezależnego od zbywcy. Natomiast nową inwestycją nie będzie taka, która prowadzi wyłącznie do odtworzenia zdolności produkcyjnych lub polegająca na samym nabyciu udziałów lub akcji innego przedsiębiorstwa.

I wreszcie trzecia wskazana droga to wsparcie w ramach tzw. pomocy de minimis dla projektów polegających na inwestycji w środki trwałe i/lub technologie z zakresu odnawialnych źródeł energii, w których wytwarzana energia będzie wykorzystywana jedynie na własne potrzeby wnioskodawcy.

Jednak w tym wypadku, zgodnie z zasadami wsparcia de minimis, wartość udzielonej pomocy nie może przekroczyć równowartości 200 tys. euro i to jeśli firma w okresie bieżącego roku i dwóch poprzednich lat podatkowych nie wykorzystała tego limitu.

Innymi słowy  jeżeli przedsiębiorca już korzystał z takiego wsparcia, niezależnie od jego charakteru i przeznaczenia (ulga podatkowa, dotacja),  pomoc musi być odpowiednio ograniczona, tak aby nie przekroczyć wskazanego progu.

Liczy się wzrost...

Wśród wytycznych składających się na dokumentację konkursową są także kryteria wyboru projektów. To ten dokument wyjaśnia, jakie inwestycje mają największe szanse na uzyskanie dotacji. Między innymi wynika z niego, że  znaczenie ma wzrost ilości energii pozyskanej z odnawialnych źródeł oraz wykazanie dodatkowego efektu ekologicznego.

Chodzi o wykazanie, że realizacja projektu wpłynie na wzrost ilości produkowanej energii. Jeżeli takiego wzrostu nie będzie, projekt nie dostanie punktów. W odwrotnym przypadku wnioskodawca może liczyć na 20 pkt. Jeśli dodatkowo wykaże się innym efektem ekologicznym, uzyska 25 pkt.

Należy w tym miejscu wyjaśnić, że przez dodatkowy efekt ekologiczny rozumie się działania mające na celu nie tylko zmniejszenie na skutek zastosowania odnawialnych źródeł energii ilości zanieczyszczeń (CO, CO2, SO2, pyły itp.), które powstałyby w wyniku spalania konwencjonalnych nośników energii, lecz także dodatkowo zagospodarowanie odpadów (np. biomasa, odpady organiczne).

Przykład

Firma planuje w ramach projektu uruchomić nową biogazownię, która będzie pracowała na bazie gnojownicy dostarczanej przez lokalnych rolników.

W wyniku realizacji tej inwestycji nie tylko wzrośnie ilość energii produkowanej z odnawialnych źródeł, ale spadnie zanieczyszczenie środowiska przez tradycyjne elektrownie,  także będzie osiągnięty dodatkowy efekt ekologiczny w postaci likwidacji niebezpiecznych dla środowiska odpadów. Projekt uzyska 25 pkt.

Inny przedsiębiorca posiada biogazownię produkującą biogaz na własne potrzeby.

W związku ze zmniejszeniem własnego zapotrzebowania na biogaz planuje rozbudowę systemu przesyłu i dystrybucji dla innych odbiorców. Realizacja projektu nie wpłynie na wzrost ilości energii produkowanej z odnawialnych źródeł, a jedynie przyczyni się do rozbudowy sieci dystrybucji biogazu. Projekt nie uzyska punktów w ramach tego kryterium.

...i sposób pozyskiwania

Gdy wczytamy się dalej w kryteria oceny projektów, okazuje się, że nie tylko ilość ma znaczenie, lecz także źródło pochodzenia energii. Chodzi o to, że nie wszystkie rodzaje zielonej energii są traktowane jednakowo.

Punktacja w ramach tego kryterium przedstawia się następująco:

- 0 pkt – energetyka wiatrowa (powyżej 10kW),

- 9 pkt – energetyka słoneczna (kolektory słoneczne, ogniwa fotowoltaiczne) i inne rodzaje odnawialnych źródeł energii niewymienione poniżej, spalanie biomasy (w tym odpady organiczne),

- 13 pkt – energetyka wiatrowa (do 10 kW), kolektory słoneczne w połączeniu z pompami ciepła,