Oszukańcza transakcja uwalnia od podatku. NSA: bez zapłaty nie płaci się VAT

Czy powinno się naliczać i odprowadzać VAT od zdarzenia, które teoretycznie przypomina dostawę towarów, ale tak naprawdę nią nie jest? W praktyce zdarza się, że towar trafia od jednego podmiotu do drugiego nie w wyniku zgodnych ustaleń, ale wprowadzenia w błąd albo – mówiąc dosadnie – zwykłego oszustwa. Taki właśnie przypadek rozpatrzył Naczelny Sąd Administracyjny. W wyroku wydanym 7 maja stwierdził, że w warunkach, gdy dostawa odbyła się w okolicznościach przestępczych i nie nastąpiła zapłata za wydany towar – nie jest to dostawa podlegająca VAT. Taki wyrok jest istotnym zwrotem w dotychczasowym orzecznictwie. Dotychczas bowiem sądy administracyjne dość konserwatywnie rozumiały dostawę towaru. Pozwalał im na to m.in. przepis art. 5 ust. 2 ustawy o VAT, przewidujący, że do opodatkowanej dostawy dochodzi nawet wtedy, gdy nie została ona wykonana zgodnie z warunkami i formami przewidzianymi w prawie.