Sprawa dotyczyła zapisu uchwały w sprawie ustalenia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy (u.c.p.g.). Skarżący obywatel wskazał na jego sprzeczność z przepisami ustawy, w szczególności z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.c.p.g., który stanowi, że regulamin ma określić minimalną pojemność pojemników lub worków przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych. Tymczasem zaskarżony przepis określał maksymalną pojemność pojemników na bioodpady (120 l).
Racjonalność ustawodawcy
Uwzględniając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie potwierdził, że rada gminy powinna stosownie do treści delegacji ustawowej określić minimalną pojemność pojemników lub worków przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych, o których mowa w treści przepisu, a wprowadzenie maksymalnej pojemności było w oczywisty sposób sprzeczne z ustawą i stanowiło przekroczenie delegacji ustawowej. Wobec powyższego WSA stwierdził nieważność kwestionowanego zapisu.
W skardze kasacyjnej przedstawiciele samorządu powołali się na treść art. 6r ust. 3a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Zgodnie z nim dopuszcza się ograniczenie ilości zużytych opon, odpadów wielkogabarytowych i odpadów stanowiących części roślin pochodzących z pielęgnacji terenów zielonych, ogrodów, parków i cmentarzy, stanowiących odpady komunalne, oraz odpadów budowlanych i rozbiórkowych z gospodarstw domowych, odbieranych lub przyjmowanych przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości w zamian za pobraną opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Zdaniem przedstawicieli samorządu z ustawy wynika generalny obowiązek wskazania minimalnej pojemności pojemników lub worków, przy jednoczesnym dopuszczeniu przez ustawodawcę możliwości wprowadzenia ograniczeń w odbiorze określonych, wybranych frakcji odpadów, które można w sposób skuteczny i dopuszczalny zrealizować poprzez wskazanie maksymalnej pojemności pojemników lub worków, w których odbierane będą określone, wybrane frakcje odpadów. Jak zauważono, inna interpretacja art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g. i art. 6r ust. 3a u.c.p.g. pozostawałaby ze sobą w sprzeczności, co z kolei rażąco burzyłoby założenie o racjonalności ustawodawcy.
Czytaj więcej:
Koszty przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie wpływają na obowiązek jej przyłączenia.
Pro
Zakres regulacji nie jest tożsamy
Oddalając skargę kasacyjną, Naczelny Sąd Administracyjny przypomniał, że gminy określając rodzaj urządzeń do gromadzenia odpadów są władne ustalić w szczególny sposób parametry pojemników, jakie mogą być stosowane, ich gabaryty, kształty, wielkość i pojemność, kolorystykę i materiał, z jakiego mogą być wykonane. „Jakkolwiek postanowienia art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g. pozwalają radzie na określenie rodzaju i minimalnej pojemności pojemników lub worków, przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych na terenie nieruchomości, to nie upoważniają do określenia maksymalnej ich pojemności. Określenie zatem również maksymalnej pojemności tych pojemników lub worków stanowi przekroczenie delegacji ustawowej określonej w art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g.” – podkreślono w uzasadnieniu.
Odnosząc się do argumentacji samorządu, NSA wskazał, że regulamin jest adresowany do mieszkańców gminy, na których nakładane są obowiązki m.in. w zakresie zbierania i segregacji odpadów. Natomiast adresatem uchwały, o której mowa w art. 6r ust. 3 u.c.p.g. są podmioty świadczące usługi w zakresie odbierania odpadów. Co więcej, zakres tych regulacji nie jest tożsamy. „Jeśli bowiem ustawodawca przewiduje, że uchwała podejmowana na określonej podstawie (art. 4 ust. 2 u.c.p.g.) powinna regulować ściśle określoną materię, nie jest właściwym przenoszenie jej (choćby częściowo) do innych aktów i odwrotnie – przenoszenie do niej postanowień nieprzewidzianych w jej podstawach, nawet jeśli regulacje te posiadają tożsamy status prawny i mają być przyjęte przez ten sam organ” – wyjaśnił sąd, podkreślając, że artykuł 6r ust. 3a u.c.p.g. nie może być zatem podstawą do ustalenia w Regulaminie maksymalnej pojemności pojemników.
Wyrok jest prawomocny.
Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 marca 2026 r.
Sygnatura akt: III OSK 1127/23
Czytaj więcej:
Ulga w postaci umorzenia nie może dotyczyć bieżącej opłaty za odpady komunalne, lecz wyłącznie zaległości.
Pro