Jak zmienić warunki zatrudnienia dużej grupie osób

Zastosowanie znajduje wtedy kodeks pracy, ale przede wszystkim przepisy ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (DzU nr 90, poz. 844, dalej: ustawa).

W wypowiedzeniu zmieniającym powinna się przede wszystkim znaleźć propozycja nowych warunków pracy i płacy. W treści pisma wypowiadającego należy umieścić pouczenie, że gdy pracownik przed upływem połowy okresu wypowiedzenia nie złoży oświadczenia o odmowie przyjęcia zaproponowanych mu warunków, uważa się, że wyraził zgodę na ich przyjęcie. Jeżeli natomiast odmówi ich akceptacji, to umowa o pracę rozwiązuje się z upływem okresu wypowiedzenia.

W pewnych sytuacjach wskazane wyżej wymagania stawiane przez kodeks pracy nie są jedynymi warunkami legalności wypowiedzenia warunków pracy i płacy.

Jeżeli pracodawca zatrudniający co najmniej 20 pracowników na podstawie umowy o pracę zamierza zmienić warunki zatrudnienia znacznej części załogi lub w okresie nieprzekraczającym 30 dni co najmniej 10 pracownikom; gdy zatrudnia do 100 osób – 10 proc. pracowników; gdy zatrudnia od 100 do 299 osób – 30 pracownikom, do składania wypowiedzeń warunków pracy i płac – jak już wyżej wskazano – należy w pierwszej kolejności zastosować przepisy ustawy.

Planując wypowiedzenia warunków pracy i płacy, pracodawca ma obowiązek skonsultować taki zamiar z zakładowymi organizacjami związkowymi działającymi u tego pracodawcy. Pracodawca powinien więc zawiadomić je na piśmie między innymi o przyczynach wypowiedzeń zmieniających, okresie, w ciągu którego nastąpią, a także o sposobie ustalenia nowych warunków pracy i płac.

Nie można zapominać, że pracodawca zobowiązany jest przedstawić określone powyżej informacje zakładowym organizacjom związkowym w terminie umożliwiającym zgłoszenie im, w ramach konsultacji, swoich propozycji.

Jednocześnie ma obowiązek powiadomienia na piśmie o wskazanych wyżej informacjach właściwy powiatowy urząd prac. Nie musi tylko zawiadamiać urzędu o sposobie ustalania wysokości świadczeń pieniężnych przysługujących pracownikom.

Następnie, w terminie nie dłuższym niż 20 dni od dnia powiadomienia związków, pracodawca i zakładowe organizacje związkowe zawierają porozumienie, w którym określają zasady postępowania w sprawach dotyczących pracowników objętych zamiarem wypowiedzenia warunków pracy i płacy, jak również obowiązki pracodawcy niezbędne do rozstrzygnięcia innych spraw pracowniczych związanych z zamierzonymi wypowiedzeniami (np. przyznanie dodatkowych świadczeń).

Jeżeli w przewidzianym trybie nie jest możliwe uzgodnienie treści porozumienia ze wszystkimi zakładowymi organizacjami związkowymi, to pracodawca uzgadnia treść porozumienia z organizacjami reprezentatywnymi. Jeżeli i to nie jest możliwe, zasady postępowania w związku z wypowiedzeniem warunków pracy i płac pracodawca ustala w regulaminie.

Gdy w danej firmie w ogóle nie ma zakładowych organizacji związkowych, pracodawca, po konsultacjach z przedstawicielami pracowników, powyższe sprawy reguluje samodzielnie w regulaminie.

Niezawarcie porozumienia oznacza, że pracodawca będzie musiał konsultować wypowiedzenia z zakładowymi organizacjami związkowymi w trybie art. 38 kodeksu pracy.