Gotowość do świadczenia usług medycznych ze zwolnieniem z VAT

W ramach swojej działalności leczniczej podmioty lecznicze świadczą m.in. usługi gotowości do świadczenia usług medycznych, np. badań laboratoryjnych, diagnostyki, przygotowania leku itp.). Opłata za gotowość do świadczenia usług medycznych jest niezależna od tego, czy usługi medyczne (np. badania laboratoryjne, diagnostyka) zostaną faktyczne wykonane. Powstaje pytanie, czy usługi gotowości do świadczenia usług medycznych mogą korzystać ze zwolnienie z VAT.

Stosownie do art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT, zwalnia się od podatku usługi w zakresie opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane, wykonywane w ramach działalności leczniczej przez podmioty lecznicze. A zatem ustawa o VAT zwalnia z VAT usługi w zakresie opieki medycznej, ale tylko te służące wyłącznie profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia. Nie zwalnia wszystkich świadczeń, które można wykonać w ramach działalności leczniczej, ale tylko służące określonemu celowi.

Co na to skarbówka

Organy podatkowe przyjmują, że usługi świadczone przez podmiot leczniczy polegające na gotowości do udzielania świadczeń medycznych, korzystają ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT, gdyż spełniają one:

- przesłankę podmiotową – są świadczone przez podmiot leczniczy wykonujący działalność leczniczą, oraz

- przesłankę przedmiotową - służą profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia.

Jest tak, pomimo, że w praktyce usługi te mogą się nie wiązać z wykonywaniem świadczeń. Wyjątkiem są tu np. usługi gotowości do udzielania świadczeń medycznych na rzecz placówek medycznych realizujących badania kliniczne, które nie korzystają ze zwolnienia z VAT (por.: interpretację indywidualną dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 25 sierpnia 2020 r., 0111-KDIB3-2.4012.502.2020.2.MD; interpretację indywidualną dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 2 marca 2018 r., 0113-KDIPT1-1.4012.16.2018.2.ŻR; interpretację indywidualną dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 2 marca 2018 r., 0113-KDIPT1-1.4012.16.2018.2.ŻR; interpretację dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 19 września 2017 r., 0114-KDIP4.4012.237.2017.2.EK; interpretację indywidualną dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 26 stycznia 2016 r., IPTPP1/4512-612/15-2/IG; interpretację ministra finansów z 22 maja 2015 r., PT8.8101.170.2015TKE).

Stanowisko TSUE

Organy podatkowe wywodzą swoje stanowisko z wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE z 21 marca 2002 r. (C-174/00; Kenner Golf Country Club), gdzie wskazano, że nie tylko skonkretyzowane świadczenie jest usługą w rozumieniu przepisów o VAT, ale również gotowość do realizacji tego świadczenia. Usługa gotowości powinna być opodatkowana tak jak usługa, do której świadczenia zobowiązany jest podmiot pozostający w gotowości. Dla omawianego problemu oznacza to zatem, że jeżeli usługa opieki medycznej byłoby zwolniona z VAT, to również usługa gotowości do świadczenia tych usług będzie zwolniona z VAT. Natomiast jeżeli usługa opieki medycznej byłaby opodatkowana wg 23-proc. stawki VAT (np. z uwagi na to, że jest wykonywana na potrzeby badań klinicznych), to i usługi gotowości do świadczenia tych usług będą opodatkowane wg tej stawki.

Są też wyłączenia

W myśl art. 43 ust. 17 ustawy o VAT, zwolnienia, o których mowa w m.in. w art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:

- nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie m.in. z art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT lub

- ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

Autor jest doradcą podatkowym