Spis z natury powinien być sporządzany na koniec każdego roku podatkowego. Muszą nim być objęte materiały (surowce) podstawowe i pomocnicze.
Materiały (surowce) podstawowe to materiały, które przy świadczeniu usług stają się główną substancją gotowego wyrobu. Materiały niebędące materiałami podstawowymi, które są zużywane w związku z działalnością gospodarczą i bezpośrednio oddają wyrobowi swoje właściwości, to materiały pomocnicze.
Karta zwalnia z obowiązku
Od obowiązku sporządzenia spisu zwolnieni są przedsiębiorcy rozliczający się w formie karty podatkowej. Podatnicy rozliczający się w ten uproszczony sposób są zwolnieni od obowiązku prowadzenia ksiąg, składania zeznań podatkowych oraz wpłacania zaliczek na podatek dochodowy. Nie mają też obowiązku sporządzania spisu znajdujących się w salonach kosmetyków do pielęgnacji cery, ciała i włosów i paznokci.
Ryczałt i zasady ogólne
Ryczałtowcy i podatnicy rozliczający się na zasadach ogólnych muszą sporządzić spis i go wycenić. Obowiązek ten wynika bezpośrednio z przepisów ustaw o podatkach dochodowych i przepisów wykonawczych. Ryczałtowców obowiązuje art. 20 ust. 1 ustawy z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Na prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów obowiązek ten nałożony jest natomiast przepisami rozporządzenia ministra finansów z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów.
Spis należy sporządzić na koniec każdego roku podatkowego. Wycena może być przeprowadzona później. Od dnia zakończenia spisu przedsiębiorca ma na obliczenia i podsumowanie spisu 14 dni. Uchybienie temu terminowi może przedsiębiorcę trochę kosztować. Brak wyceny jest bowiem wykroczeniem skarbowym. W 2014 r. najniższa kara grzywny za wykroczenie skarbowe wynosi 168 zł. W 2015 r. będzie to 175 zł.