W poniedziałek Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) wydał ważną uchwałę dotyczącą uprawnień fiskusa wobec podatników, których chce karać za błędy w rozliczeniu VAT.
Wątpliwości rozstrzygnięte przez siedmioosobowy skład pojawiły się w sprawie spółki, której skarbówka jeszcze przed wydaniem decyzji określiła przybliżone kwoty dodatkowego zobowiązania w VAT i w związku z tym zabezpieczyła się na jej majątku.
Gdy spór trafił do NSA, pojawiła się wątpliwość, czy postępowanie fiskusa było prawidłowe. Dlatego sąd zapytał, czy w ramach postępowania w celu wydania decyzji o zabezpieczeniu dodatkowego zobowiązania podatkowego fiskus ma obowiązek uprawdopodobnienia świadomego udziału podatnika w oszustwie tzw. karuzeli podatkowej?
Czytaj więcej:
Siedmioosobowy skład NSA nie zajął się jednak kwestią świadomości podatnika. Uznał bowiem, że dodatkowe zobowiązanie z art. 112c ustawy o VAT w ogóle nie może być przedmiotem decyzji o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego z art. 33 ordynacji podatkowej.
Kluczowa okazała się m.in. unijna zasada proporcjonalności i to, że dodatkowe zobowiązanie w VAT jest obligatoryjną sankcją administracyjną, która nie może być uznana za zobowiązanie podatkowe z art. 33 ordynacji podatkowej.
– To bardzo ważne stanowisko, bo NSA uznał, że fiskus nie może zabezpieczyć się na majątku podatnika – w zakresie sankcji VAT – przed wydaniem decyzji – mówi senior menedżer Piotr Kalemba, współpracujący z kancelarią Thedy & Partners.
Jak podkreśla ekspert, w praktyce oznacza to, że fiskus nie będzie mógł zająć np. kont podatnika na przybliżone, nieznane jeszcze do końca kwoty tzw. sankcji VAT.
– To bardzo korzystna dla podatników wykładnia, bo nierzadko zdarza się, że kwoty zabezpieczenia, które są wartością tylko przybliżoną, są dużo wyższe od tych, które finalnie wynikają z decyzji wymiarowych. Wydanie decyzji zabezpieczającej na dodatkowe zobowiązanie w VAT, które w spornym przypadku wynosi 100 proc., powoduje podwojenie środków zablokowanych np. na kontach podatnika. W świetle uchwały NSA nie będzie to już dopuszczalne – podkreśla Piotr Kalemba.
Sygnatura akt: I FPS 1/23
