Amortyzuje się same prawa, a nie możliwość ich uzyskania

Na wstępie warto przypomnieć, że zgodnie ?z art. 16b ust. 1 pkt 6 ustawy o CIT amortyzacji podatkowej podlegają w szczególności nabyte nadające się do używania w dniu przyjęcia do używania, prawa określone w ustawie z 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (np. prawa ochronne na znak towarowy).

W praktyce nie budzi żadnych wątpliwości to, że prawa ochronne powstają w wyniku konstytutywnego orzeczenia organu, tj. prezesa Urzędu Patentowego RP lub Urzędu ds. Harmonizacji Rynku Wewnętrznego w Alicante (OHIM), na mocy którego dany podmiot ubiegający się o rejestrację znaku uzyskuje możliwość jego wyłącznej eksploatacji na polu oznakowywania nim swoich towarów. Od pojęcia „prawo ochronne ?na znak towarowy" należy odróżnić pojęcie „prawa ?z rejestracji znaku towarowego", które powstaje ?z chwilą zgłoszenia znaku towarowego do rejestracji. Wiąże się ono zasadniczo z samym postępowaniem ?o rejestrację znaku towarowego i de facto niesie ?ze sobą ekspektatywę prawa ochronnego. Ekspektatywa taka nie podlega jednak amortyzacji, ponieważ – zgodnie z ww. normą ustawy o CIT ?– przedmiotem amortyzacji mogą być jedynie same prawa, a nie możliwość ich uzyskania. Warto również podkreślić, że pomimo że decyzja prezesa Urzędu Patentowego/OHIM ma charakter konstytutywny, tj. prawo ochronne powstaje z chwilą wydania tej decyzji, to ochrona wynikająca z prawa ochronnego trwa już od chwili zgłoszenia. A zatem do momentu wydania decyzji przez Prezesa Urzędu Patentowego/OHIM prawo do znaku towarowego nie istnieje i nie można od niego dokonywać odpisów amortyzacyjnych.

Należy jednak zauważyć, że w pewnych przypadkach możliwe jest amortyzowanie znaku towarowego jeszcze przed uzyskaniem na niego prawa ochronnego, tj. – na podstawie art. 16b ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT – jako autorskiego prawa majątkowego do utworu będącego graficzną podstawą znaku towarowego. Prawo to jest odrębnym prawem od prawa ochronnego na znak towarowy. Inny jest moment jego powstania, inna może być osoba, której przysługuje. Poza tym własność tego prawa może być przenoszona na podstawie różnych czynności prawnych i inny jest wynikający z niego zakres uprawnień. Prawo to wiąże się ściśle ze stworzeniem utworu, tj. powstaje z mocy prawa z chwilą utrwalenia utworu i przysługuje, co do zasady, twórcy utworu. ?W treści tego prawa mieści się korzystanie z utworu, wykorzystywanie utworu na poszczególnych polach eksploatacji oraz pobieranie wynagrodzenia za korzystanie z utworu. Autorskie prawo majątkowe jest zbywalne, zaś umowa o przeniesieniu tego prawa musi być sporządzona w formie pisemnej. Co istotne, organy podatkowe w wydawanych interpretacjach potwierdzają, że podatnicy mogą dokonywać odpisów amortyzacyjnych od takich autorskich praw majątkowych do utworów będących podstawą graficzną znaku towarowego (tak np. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji z 4 maja ?2011 r., IPPB3/423-221/11-3/PK1). Żeby jednak skorzystać z dobrodziejstw art. 16b ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT, należy zadbać o stronę formalną transakcji, tj. w szczególności zawrzeć umowę ?o przeniesienie autorskiego prawa majątkowego ?do utworu oraz dokonać odpowiednich zapisów ?w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt analizowanej sprawy, wydaje się, że WSA słusznie odmówił spółce prawa do rozpoznania jako kosztu podatkowego – na podstawie art. 16b ust. 1 pkt 6 ustawy o CIT – odpisów amortyzacyjnych od nieistniejącego prawa do znaku towarowego, ponieważ prawo to ex lege powstało dopiero z dniem decyzji prezesa Urzędu Patentowego. Sąd słusznie również odmówił spółce prawa do rozpoznania jako kosztu podatkowego – na podstawie art. 16b ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT – odpisów amortyzacyjnych od autorskiego prawa majątkowego do utworu będącego graficzną podstawą niezarejestrowanego znaku towarowego, ponieważ w zebranym przez UKS materiale brak było dowodów, aby na spółkę zostały przeniesione autorskie prawa majątkowe. Zgodnie bowiem z przepisami ustawy o prawie autorskim ?i prawach pokrewnych, czynność taka musi być dokonana w formie pisemnej. Przeniesienie zaś prawa ochronnego na znak towarowy (jak to miało miejsce ?w przypadku spółki) nie jest przeniesieniem prawa majątkowego autorskiego, ponieważ są to dwa odrębne prawa.