Nie wiesz, jak zakwalifikować towar, zapytaj urząd statystyczny

Polskie przepisy podatkowe w wielu miejscach odwołują się do klasyfikacji statystycznych. A niewłaściwe przyporządkowanie produktu może niejednokrotnie zaważyć na być albo nie być przedsiębiorstwa (np. bezpodstawne stosowanie przez kilka lat stawki 7 proc. VAT zamiast 22 proc.).

Ustawa o VAT w definicji towarów (art. 2 pkt 6) odwołuje się do klasyfikacji statystycznych. Podobnie jest z usługami (art. 8 ust. 3). Jednak dla celów VAT zastosowanie mają klasyfikacje, które obowiązywały na dzień wejścia w życie ustawy (tj. 20 kwietnia 2004 r.), czyli:

- Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług wynikająca z nieobowiązującego już dla celów statystycznych rozporządzenia Rady Ministrów z 18 marca 1997 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług - dalej stara PKWiU;

- Polska Klasyfikacja Obiektów Budowlanych wynikająca z rozporządzenia Rady Ministrów z 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB). Poprzednia ustawa o VAT również odwoływała się do tych klasyfikacji. Musimy jednak pamiętać, że aż do końca obowiązywania tej ustawy, czyli do kwietnia 2004 r. nadrzędne w stosunku do nich były klasyfikacje wprowadzone przez Główny Urząd Statystyczny. W odniesieniu do usług była to Klasyfikacja Usług (KU), a w odniesieniu do towarów -Systematyczny Wykaz Wyrobów (SWW).

Dodatkowo w obecnej ustawie o VAT wykorzystywana jest nomenklatura celna CN (w poprzednich przepisach o VAT była to nomenklatura PCN). Jeśli o nią chodzi, należy pamiętać, że stosowanie CN (PCN) ma charakter pomocniczy do powyższych klasyfikacji pierwotnych. Zatem samodzielne stosowanie CN (PCN) nie powinno prowadzić do innych skutków niż zastosowanie klasyfikacji pierwotnych.

Do celów poboru akcyzy i obowiązku oznaczania wyrobów znakami akcyzy na terytorium kraju stosuje się starą PKWiU. Natomiast do celów poboru akcyzy i obowiązku oznaczania znakami akcyzy w imporcie oraz w dostawie i nabyciu wewnątrzwspólnotowym stosuje się nomenklaturę CN.

Przed 1 maja 2004 r. również w tym wypadku nadrzędna była klasyfikacja SWW, a nomenklatura PCN miała charakter pomocniczy do SWW/PKWiU.

W podatkach dochodowych klasyfikacje statystyczne nie odgrywają tak dużej roli, jak w podatkach pośrednich, ale też trzeba do nich zaglądać. Przykładowo przepisy o amortyzacji odwołują się do starej PKWiU oraz do SWW. Ponadto odnoszą się do Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT) wynikającej z rozporządzenia Rady Ministrów z 30 grudnia 1999 r. KŚT z kolei jest powiązana m.in. z PKWiU oraz z SWW.

Związane z podatkami dochodowymi przepisy o specjalnych strefach ekonomicznych odwołują się natomiast do PKWiU wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z 6 kwietnia 2004 r. oraz do Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z 20 stycznia 2004 r.

Do klasyfikacji statystycznych odwołuje się też ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym.

Tak szerokie zastosowanie klasyfikacji statystycznych powoduje, że podatnikom powinno zależeć na prawidłowym zaliczeniu danego produktu (wyrobu lub usługi) albo danej działalności do właściwego grupowania statystycznego. Dlatego powinni korzystać z możliwości występowania o interpretacje statystyczne. Wnioski można składać na każdym etapie postępowania podatkowego, również w trakcie kontroli skarbowej. Procedura ta może stać się istotnym wsparciem dla przedsiębiorcy w jego sporze z fiskusem. Trzeba pamiętać przy tym o dokładnym opisie stanu faktycznego (wmyśl zasady im więcej rzetelnie przedstawionych informacji we wniosku, tym lepiej).