Nasza spółka eksportuje towary do Wielkiej Brytanii. W maju dwukrotnie sprzedaliśmy towar klientowi. Transakcje były udokumentowane dwoma różnymi fakturami. W jednej z faktur waluta była określona w funtach, w drugiej zaś w dolarach amerykańskich. Niestety błędnie wypełniono dokumenty celne. W odprawie zsumowano wartość funtów i dolarów i podano łącznie błędną kwotę w dolarach (bez przeliczeń, bo osoba wypełniająca dokumenty omyłkowo uznała, że obie faktury są w dolarach). Po dostrzeżeniu błędu poprosiliśmy agencję celną o korektę dokumentów celnych w obszarze waluty. Agencja dokonując korekty niestety pomyliła się w matematycznych wartościach, na jakie opiewały faktury. Spółka – nie wiedząc o kolejnej pomyłce – wykazała w rozliczeniu za maj (w pliku JPK_V7M) eksport z preferencyjną zerową stawką VAT. Obecnie otrzymaliśmy decyzję od organu celnego, w której z odprawy w ogóle wyłączono fakturę opiewającą w funtach, a poprawiono dane matematyczne faktury określonej w dolarach amerykańskich. Względem faktury określonej w funtach organ celny nakazał dokonanie tzw. odprawy retrospektywnej.

Jak mamy postąpić w takim przypadku w zakresie wykazanego uprzednio eksportu ze stawką zero proc. (odnośnie do faktury określonej w funtach). Czy mamy opodatkować tę transakcję 23-proc. stawką VAT? Jeżeli tak, to za jaki okres? – pyta czytelniczka.

Czytaj więcej:

VAT Automatyzacja procesów nie wyklucza zerowej stawki VAT dla WDT

Pro

Z przedstawionych informacji wynika, że podczas odprawy eksportowej doszło do oczywistej pomyłki polegającej na błędnym przeliczeniu kwot wyrażonych w różnych walutach, które wynikały z dwóch faktur. Organ celny poprawił zgłoszenie w zakresie jednej faktury, natomiast zobowiązał spółkę do dokonania zgłoszenia retrospektywnego w zakresie drugiej faktury. Obecnie zastanawiają się Państwo, czy w związku z koniecznością dokonania zgłoszenia retrospektywnego w zakresie towarów ujętych na fakturze, gdzie walutą funty, są Państwo obowiązani do skorygowania rozliczeń za maj 2025 r., w którym ze względu – jak rozumiem – na posiadanie dokumentów wywozowych w postaci komunikatu CC599C przyjęto stawkę zero proc.

Oczywiście zagadnienie nie jest całkowicie bezsporne, jednak uważam, że spółka nie ma obecnie obowiązku korygowania rozliczenia za maj 2025 r. Pomimo zaistniałej sytuacji istnieją przesłanki aby uznać, że w maju 2025 r. spółka spełniła warunek do zastosowania preferencyjnej zerowej stawki VAT.

Zerowa stawka VAT – trzeba być potwierdzenie wywozu towarów

Zgodnie z art. 41 ust. 6 ustawy o VAT w eksporcie towarów preferencyjną zerową stawkę VAT stosuje się, pod warunkiem że podatnik przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy otrzymał dokument potwierdzający wywóz towaru poza terytorium Unii Europejskiej. Może to być np. dokument w formie elektronicznej otrzymany z systemu teleinformatycznego służącego do obsługi zgłoszeń wywozowych albo potwierdzony przez właściwy organ celny wydruk tego dokumentu (art. 41 ust. 6a ustawy o VAT). Co do zasady obecnie takim dokumentem jest komunikat CC599C.

Czytaj więcej:

Podatki, Księgowość i Rachunkowość Eksport towarów można wykazać nie tylko komunikatem IE 599

Pro

W orzecznictwie sądów administracyjnych dopuszcza się natomiast możliwość udokumentowania wywozu towaru tzw. alternatywnymi środkami dowodowymi, niebędącymi komunikatem CC599C (dawniej komunikatem IE 599), o których mowa w art. 41 ust. 6a ustawy o VAT. Sądy administracyjne stoją na stanowisku, że dla zastosowania zerowej stawki VAT decydująca jest przesłanka materialna w postaci wywozu towaru, a nie formalna polegająca na uzyskaniu konkretnego dokumentu urzędowego w konkretnej procedurze. Sądy administracyjne uważają ponadto, że dokumenty potwierdzające wywóz towaru nie muszą spełniać kryterium dokumentu urzędowego (mogą to być dokumenty prywatne). Ponadto w orzecznictwie podkreśla się, że katalog dokumentów potwierdzających wywóz towaru ma charakter otwarty. Takie stanowisko wynika np. z wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 maja 2017 r. (I GSK 975/15) i z 21 lipca 2020 r. (I FSK 2005/17) czyz nieprawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 15 stycznia 2025 r. (I SA/Op 1008/24).

W maju 2025 r. spółka dokonała wywozu towarów, które zostały udokumentowane dwoma fakturami, co zostało potwierdzono komunikatem CC599C. W zgłoszeniu celnym podano wszystkie niezbędne informacje dotyczące wywożonego towaru, takie jak nazwa towaru, jego ilość, waga itp. W mojej opinii okoliczność, że na zgłoszeniu celnym wskazano niewłaściwą wartość towaru (ze względu na przyjęcie niewłaściwej waluty) nie zmienia faktu, że dokument ten potwierdzał wywóz towaru poza terytorium Unii Europejskiej. Należy zatem uznać, że w maju 2025 r. spółka dysponowała dokumentem potwierdzającym eksport towarów zgodnie z art. 41 ust. 6 i 6a ustawy o VAT i prawidłowo zastosowała stawkę zero proc.

Pomyłka w walucie bez znaczenia dla zastosowania zerowej stawki VAT

W mojej ocenie stwierdzenie przez organ celny, że spółka powinna dokonać zgłoszenia retrospektywnego względem towarów udokumentowanych fakturą określoną w funtach nie powoduje, że spółka traci prawo do zastosowania stawki zero proc. w maju 2025 r.

Choć podchodząc formalistycznie do tego zagadnienia można byłoby uznać, że zgłoszenie retrospektywne zastępuje pierwotne zgłoszenie (w konsekwencji pierwotne zgłoszenie zostaje wyeliminowane z obrotu w takim zakresie, w jakim zastępuje je zgłoszenie retrospektywne), to jednak należy mieć na względzie to, że towar został faktycznie wywieziony poza granice Unii. Poza drobną omyłką dokument wywozowy był poprawny i w pełni potwierdzał wywiezienie tego konkretnego towaru poza granice Unii Europejskiej. Organ celny nie kwestionował również faktu wywozu towaru poza granicę UE. Formalne wykluczenie towarów ujętych na fakturze określonej w funtach z pierwotnego zgłoszenia (spowodowane omyłką niemającą wpływu na istotę zgłoszenia), według mnie nie sprawia, że spółka nie jest w stanie udowodnić eksportu towarów.

Jak wskazują sądy administracyjne, zastosowanie stawki 0%zero proc. uzależnione jest od spełnienia przesłanki materialnej. W analizowanym przypadku przesłanka materialna pozwalająca na zastosowanie zerowej stawki (czyli wywóz towaru) została wykazana.

Dodatkowo, chociaż formalnie do czasu zgłoszenia retrospektywnego spółka nie dysponuje urzędowym dokumentem celnym potwierdzającym wywóz towaru, to zapewne dysponuje innymi dowodami potwierdzającymi wywiezienia towaru poza obszar Unii Europejskiej w maju 2025 r. W związku z tym istnieją przesłanki, aby bronić stanowiska, że spółka miała prawo zastosować stawkę zero proc. względem towarów ujętych na fakturze z walutą w funtach w maju 2025 r., a obecnie nie powinna dokonywać ewentualnej korekty rozliczeń.

Czytaj więcej:

Podatki, Księgowość i Rachunkowość Jak rozliczyć VAT od eksportu towarów

Pro

Postępowanie nie jest całkowicie wolne od ryzyka. Jednakże biorąc pod uwagę to, że:

- spółka w maju 2025 r. uzyskała wymagany komunikat CC599C względem towarów ujętych na fakturze w funtach, który został przez organ celny zakwestionowany tylko ze względu na błędy formalne (materialnie dokument ten potwierdza wywóz towarów, a organ celny nie kwestionował na żadnym etapie faktu wywozu tych towarów),

- z pewnością spółka dysponuje wieloma innymi dowodami potwierdzającymi, że towar został wywieziony w maju 2025 r.,

w moim przekonaniu istnieje szereg argumentów na obronę zerowej stawki VAT w rozliczeniu dokonanym w maju 2025 r.

Karolina Gierszewska – doradca podatkowy w Tributis Group sp. z o.o.

Podstawa prawna:

- art. 41 ust. 6 i 6a ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 775 ze zm.)