Pracownik musi znać powód zwolnienia

Pracodawca ma obowiązek stosować kryteria doboru w przypadkach, gdy zachodzi potrzeba porównywania zwalnianego pracownika z innymi w celu wytypowania go do zwolnienia, w szczególności gdy następuje likwidacja jednego lub kilku z większej liczby takich samych stanowisk pracy. To nie budzi wątpliwości. Problematyczna jest natomiast kwestia obowiązku wskazywania zastosowanych kryteriów doboru w piśmie o wypowiedzeniu umowy o pracę. W orzecznictwie SN spotyka się zarówno pogląd, że pracodawca powinien wskazywać kryteria doboru do zwolnienia w piśmie o wypowiedzeniu umowy pracę (wyroki z 16 grudnia 2008 r., I PK 86/08; z 25 stycznia 2013 r., I PK 172/12; z 10 września 2013r., I PK 61/13), jak i pogląd odmienny – że takiego obowiązku nie ma (wyroki z 7 kwietnia 2011 r., I PK 238/10 oraz z 19 maja 2004 r., I PK 608/03).

Uzasadniając stanowisko o obowiązku wskazywania kryteriów doboru do zwolnienia, SN powołuje się w szczególności na art. 30 § 4 kodeksu pracy. Z literalnego brzmienia tego przepisu nie wynika jednak taki obowiązek. W przepisie tym jest mowa wyłącznie o konieczność wskazania „przyczyny" uzasadniającej wypowiedzenie umowy o pracę. SN odwołuje się jednak do celu art. 30 § 4 k.p. Wynikający z niego obowiązek podania przyczyny wypowiedzenia polega na wskazaniu jej w sposób jasny, zrozumiały i dostatecznie konkretny. Przyczynę należy sformułować w taki sposób, aby pracownik wiedział i rozumiał, z jakiego powodu pracodawca dokonuje wypowiedzenia. Do tego sprowadza się w praktyce odpowiedź na pytanie, czy pracodawca musi wskazywać kryteria doboru czy nie – pracownik powinien wiedzieć, z jakiego powodu zostaje zwolniony. Jeżeli jest to dla niego oczywiste, uzasadniony jest pogląd, że wskazywanie kryteriów nie jest konieczne. Natomiast jeśli tych kryteriów nie zna, pracodawca powinien je wskazać.