Belfrzy, naukowcy, sędziowie i prokuratorzy mają dłuższe wczasy

Takie uprzywilejowanie przysługuje ze względu na specyfikę wykonywania danej profesji zawodowej. Przepisy przyznają prawo do dłuższego wypoczynku także ze względu na szczególne warunki wykonywania przez niektóre grupy zawodowe pracy.

[srodtytul]Nauczyciele w szkole[/srodtytul]

Do takich profesji należą nauczyciele. Zasady udzielania urlopu wypoczynkowego nauczycielom zatrudnionym w szkołach i placówkach oświatowych, dla których organem prowadzącym są jednostki samorządu terytorialnego i organy administracji rządowej, określa ustawa z 26 stycznia 1982 r. [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=2EF075B0001335C8269CF911B392F330?id=182007]Karta nauczyciela (tekst jedn. DzU z 2006 r. nr 97, poz. 674 ze zm.)[/link], a w sprawach w niej nieuregulowanych również kodeks pracy. W zależności od typu placówki – feryjnej bądź nieferyjnej – obowiązują odmienne zasady udzielania urlopu wypoczynkowego nauczycielom.

Prawo do pierwszego urlopu nauczyciel zatrudniony w szkole feryjnej uzyskuje w ostatnim dniu poprzedzającym ferie szkolne. Natomiast prawo do drugiego i dalszych urlopów – w każdym następnym roku kalendarzowym. Nauczyciel zatrudniony przez cały okres trwania zajęć w danym roku szkolnym w szkole, w której w organizacji pracy przewidziano ferie szkolne, ma prawo do urlopu wypoczynkowego w wymiarze odpowiadającym okresowi ferii i w czasie ich trwania. Taki nauczyciel może być zobowiązany przez dyrektora do wykonywania w czasie tych ferii pewnych czynności. Chodzi o:

- przeprowadzanie egzaminów;

- prace związane z zakończeniem roku szkolnego i przygotowaniem nowego roku szkolnego;

- opracowywanie szkolnego zestawu programów oraz uczestniczenie w doskonaleniu zawodowym w określonej formie.

Przy czym czynności te nie mogą łącznie zająć nauczycielowi więcej niż siedem dni.

Z kolei nauczyciel zatrudniony przez okres krótszy niż dziesięć miesięcy ma prawo do urlopu wypoczynkowego w wymiarze proporcjonalnym do określonego w umowie okresu prowadzenia zajęć.

Nauczycielom zatrudnionym w placówkach, w których w organizacji pracy nie są przewidziane ferie szkolne (np. przedszkola, domy dziecka), przysługuje urlop wypoczynkowy w wymiarze 35 dni roboczych niezależnie od lat pracy i poziomu wykształcenia. Pozostałe zasady udzielania urlopu wypoczynkowego nauczycielom zatrudnionym w placówkach nieferyjnych określa kodeks pracy .

Warto dodać, że w razie niewykorzystania urlopu wypoczynkowego, w całości lub części, w okresie ferii szkolnych, z powodu niezdolności do racy wywołanej m.in. chorobą, urlopem macierzyńskim czy odbywaniem ćwiczeń wojskowych nauczyciel ma prawo do urlopu uzupełniającego wynoszącego maksymalnie osiem tygodni.

[srodtytul]Sędziowie i prokuratorzy[/srodtytul]

Kolejną grupą zawodową, której przysługuje zwiększony wymiar urlopu, są osoby zatrudnione na stanowiskach sędziego oraz prokuratora. Poza urlopem wypoczynkowym w podstawowym wymiarze przysługuje im corocznie urlop dodatkowy w wymiarze:

- sześciu dni roboczych – po dziesięciu latach pracy;

- 12 dni roboczych – po 15 latach pracy.

Do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu dodatkowego, wlicza się wszystkie okresy zatrudnienia w sądzie lub prokuraturze na stanowiskach: asesorów, sędziów i prokuratorów, w Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa na stanowisku radcy, a także okresy wykonywania zawodu adwokata, radcy prawnego lub zajmowania samodzielnego stanowiska w organach władzy publicznej, z którym związana była praktyka prawnicza, oraz inne okresy pracy, jeżeli z tytułu tego zatrudnienia przysługiwał zwiększony wymiar urlopu. Tak wynika z art. 92 § 2 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=E3C22237144240637B51E662D2123B5A?id=162548]ustawy z 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (DzU nr 98, poz. 1070 ze zm. )[/link] oraz z art. 52 ust. 2 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=CA09BDC31D34576D594117EACDAD31E1?id=255114]ustawy z 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (tekst jedn. DzU z 2008 r. nr 7, poz. 39 ze zm.)[/link].

[srodtytul]Pracownicy naukowi...[/srodtytul]

Specyfika pracy naukowej także uzasadnia urlop w wymiarze zwiększonym. I tak pracownikom naukowym PAN przysługuje urlop w wymiarze 36 dni roboczych. Pracownikom naukowym i badawczo-technicznym zatrudnionym na stanowisku głównego specjalisty badawczo-technicznego jednostek badawczo-rozwojowych w takich jednostkach przysługuje także 36 dni roboczych wolnego. Natomiast pracownicy naukowo-dydaktyczni i dydaktyczni szkół wyższych korzystają z wypoczynku w wymiarze sześciu tygodni w czasie wolnym od zajęć dydaktycznych.

[srodtytul]... i socjalni[/srodtytul]

Także pracownikom socjalnym w opiece społecznej zatrudnionym na stanowisku związanym bezpośrednio z pracą socjalną oraz przeprowadzaniem wywiadów rodzinnych (środowiskowych), jeżeli przepracowali na tym stanowisku nieprzerwanie pięć lat – przysługuje dodatkowy urlop w wymiarze dziesięciu dni roboczych raz na dwa lata.

[srodtytul]Inwalidzi i kombatanci[/srodtytul]

Szczególny charakter prowadzonej wcześniej działalności, jak również stan zdrowia uzasadniają wydłużenie wymiaru urlopu wypoczynkowego kombatantom, inwalidom wojennym oraz osobom, które podlegały represjom wojennym i okresu powojennego. W sytuacji, gdy osoby te pozostają w zatrudnieniu, oprócz zwykłego urlopu wypoczynkowego przysługuje im urlop dodatkowy w wymiarze dziesięciu dni roboczych. Uprawnienie nie przysługuje jednak w sytuacji, gdy osoby te korzystają z urlopu w wymiarze przekraczającym 26 dni roboczych w ciągu roku.

[srodtytul]Kontrolerzy NIK[/srodtytul]

Pracownikom NIK wykonującym lub nadzorującym czynności kontrolne przysługuje urlop w wymiarze dodatkowych sześciu dni roboczych

– jeżeli taką pracę wykonywali przez co najmniej dziesięć lat i 12 dni roboczych – jeżeli taką pracę wykonywali przez co najmniej 20 lat. Podobnie jest z urzędnikami służby cywilnej. Oni także mają prawo do sześciu dodatkowych dni roboczych po co najmniej dziesięciu latach pracy w służbie cywilnej i 12 dni roboczych po 20 latach pracy w służbie.

[ramka][b]Uwaga [/b]

Urlop wypoczynkowy nauczycielom zatrudnionym w szkole, w której w organizacji pracy przewidziano ferie letnie i zimowe, przysługuje w wymiarze odpowiadającym okresowi ferii i w czasie ich trwania. Zatrudniony w takiej szkole nie może swobodnie dysponować swoim urlopem. Co więcej, nie obowiązuje go plan urlopów i nie przysługuje mu prawo do tzw. urlopu na żądanie zgodnie z art. 167[sup]1[/sup] [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=235F20D773D35CEE596D35FCB2653B86?id=76037]kodeksu pracy[/link].[/ramka]