Urlop wypoczynkowy niepełnowymiarowca rozliczamy w godzinach

Przypominamy, że art. 18[sup]3a[/sup] k.p. zakazuje nierównego traktowania osób zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy. Zgodnie z tym przysługuje im – podobnie jak i innym pracownikom – 20 lub 26 dni urlopu (w zależności od stażu pracy), ale proporcjonalnie do wymiaru ich czasu pracy. Tak stanowi art. 154 § 2 k.p. Za podstawę obliczeń należnych wakacji bierze się więc 20- lub 26-dniowy wymiar urlopu, a niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia.

Od lat pracodawcy mają problem z prawidłowym ustaleniem liczby dni wypoczynku dla zatrudnionych na część etatu. Wszystko to opiera się na prawidłowej kolejności działań >patrz etapy.

Urlop wyliczamy dla osoby ze stażem pracy powyżej dziesięciu lat zatrudnionej na 1/4 etatu

[srodtytul]I ETAP Ustal urlop odpowiednio do zajęć[/srodtytul]

U zatrudnionego na 1/4 etatu, pracującego po pięć godzin dwa razy w tygodniu, który ma prawo do 26 dni urlopu w roku, będzie to:

1/4 x 26 dni = 6,5 dnia, a po zaokrągleniu w górę do pełnego dnia 7 dni urlopu

[srodtytul]II ETAP Dni wakacji przelicz na godziny[/srodtytul]

Teraz obliczamy, ile za te dni pracownik otrzyma godzin urlopu. Przysługujący wymiar urlopu ustalony w pierwszym etapie (siedem dni) przeliczamy na godziny (jeden dzień urlopu odpowiada ośmiu godzinom pracy). Zgodnie z art. 154[sup]2[/sup] § 1 k.p. szef udziela urlopu w wymiarze godzinowym.

Przy 1/4 etatu będzie to: 7 dni x 8 godzin = 56 godzin urlopu

[srodtytul]III ETAP Ferie tylko w dniach pracy [/srodtytul]

Szef ustala, w jakie dni zatrudniony pracuje, bo urlop daje tylko na dni jego pracy i wyłącznie na tyle godzin, ile tego dnia musiałby wypełniać zadania. Tak stanowi art. 154[sup]2[/sup] § 1 k.p. Ćwierćetatowiec, który pracuje w poniedziałek i środę, skorzysta z urlopu tylko w te dni. Tu dochodzimy do tego, jak udzielić urlopu.

[srodtytul]IV ETAP Ujmij z godzinowej puli[/srodtytul]

Z godzinowej puli urlopowej należy odejmować wykorzystywany przez pracownika wypoczynek. Jeśli więc ćwierćetatowiec pracuje pięć godzin w poniedziałek i pięć godzin w środę, a poprosi o urlop na dwa dni, z jego puli szef odpisuje 10 godzin (5 godzin x 2 dni). Podwładnemu pozostanie do wykorzystania jeszcze 46 godzin wakacji:

56 godzin – 10 godzin = 46 godzin

Gdyby poprosił w całości o przysługujący mu wymiar urlopu, czyli 56 godzin, poza firmą przebywałby kilka tygodni, bo pracuje tylko dwa razy w tygodniu. A pozostałe i tak ma wolne u tego pracodawcy.

[srodtytul]Proporcjonalnie podziel[/srodtytul]

Ponadto pracodawcy nie powinni zapominać o obowiązujących od ponad dwóch lat niewielkich zmianach przepisów dotyczących urlopów wypoczynkowych dla zatrudnionych na część etatu. W 2006 r. kodeks pracy uzupełniono o regulacje w sprawie proporcjonalnego urlopu wypoczynkowego dla niepełnoetatowców. Te natomiast odnoszące się do pozostałych pracowników przeniesiono do kodeksu pracy z [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=D5094CA5D978F6C91639B15FBA9C67BC?id=74468]rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (DzU nr 2, poz. 14 ze zm.)[/link].

Aby nie krzywdzić niepełnoetatowców, także wobec nich stosujemy następujące reguły przy urlopie proporcjonalnym:

- niepełny miesiąc kalendarzowy pracy zaokrągla się w górę do pełnego miesiąca,

- w związku z rozpoczęciem lub rozwiązaniem stosunku pracy niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia.

Przy proporcjonalnym wypoczynku ta pierwsza zasada o zaokrąglaniu niepełnego miesiąca w górę do pełnego miesiąca wynika z art. 155[sup]2a[/sup] § 2 k.p., natomiast ta druga o zaokrąglaniu niepełnego dnia urlopu do pełnego dnia – z art. 155[sup]3[/sup] § 1 k.p. Ponadto przy ustalaniu wymiaru proporcjonalnego kalendarzowy miesiąc odpowiada 1/12 wymiaru urlopu przysługującego pracownikowi zgodnie z art. 154 § 1 i 2 k.p. (art. 155[sup]2a[/sup] § 1 k.p.).

[ramka][b]Przykład 3[/b]

Pracownik pracuje na pół etatu i przysługuje mu 26 dni urlopu, gdyby pracował w pełnym wymiarze. Jest zatrudniony od początku tego roku do 17 maja. Od 18 maja zatrudniać go będzie kolejna firma w podobnym wymiarze czasu pracy do końca 2009 r. Jak obliczyć mu należny urlop w tym roku kalendarzowym u obu pracodawców >patrz ramka z krokami.[/ramka]

[srodtytul]Nowa wielkość, nowe obliczenia[/srodtytul]

Przepisy urlopowe nie określają, jak należy postąpić, gdy w trakcie roku pracodawca zmienia podwładnemu wymiar zatrudnienia, np. obniża lub podwyższa mu etat. Zarówno jednak Państwowa Inspekcja Pracy, jak i resort pracy uważają, że można tu posłużyć się zasadami dotyczącymi ustalania urlopów proporcjonalnych. Opowiadają się też za konsekwentnym stosowaniem art. 155[sup]3[/sup] k.p. i zaokrąglaniem w górę niepełnego dnia urlopu do pełnego (na korzyść pracownika).

Stosując zatem poprzednie działania, nie powinno być problemów z rachunkami. Przede wszystkim urlop należy policzyć oddzielnie dla poszczególnych zmieniających się wymiarów czasu pracy. Na wszelki wypadek prześledźmy to na przykładzie długoletniego zatrudnionego pracującego w ubiegłym roku od 1 stycznia do końca maja na 1/4 etatu, przez czerwiec na 3/4 etatu, a od 1 lipca (do końca grudnia) na cały etat.

[ramka][b]Przy zmianie firmy w tym samym roku ferie ustalają obaj pracodawcy[/b]

[b]KROK 1.[/b]

Obliczamy należny wymiar wypoczynku

26 dni x 1/2 etatu = 13 dni

Pracownik jest zatrudniony na pół etatu i zgodnie z art. 154 § 2 k.p. przez cały rok przysługuje mu 13 dni wypoczynku.

[b]KROK 2. [/b]