Zerowa stawka tylko wtedy, gdy firma ma potwierdzenie wywozu

Rozliczenie transakcji będzie zależało również od tego, czy jest to eksport bezpośredni, czy pośredni. Ustawa o VAT, definiując pojęcie eksportu towarów, wprowadza rozróżnienie na eksport określany w praktyce jako bezpośredni i pośredni. Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy przez eksport towarów rozumie się potwierdzony przez urząd celny wywóz towarów z terytorium Polski poza terytorium Wspólnoty w wykonywaniu czynności określonych w art. 7 ust. 1 pkt 1 – 4, jeżeli wywóz jest dokonany przez:

Przykładem eksportu pośredniego może być transakcja, w której polski podatnik sprzedaje na terenie Polski towar firmie niemieckiej, a następnie ta firma ten sam towar w ramach eksportu wywozi do Szwajcarii.

Rozróżnienie na eksport pośredni i bezpośredni ma znaczenie z punktu widzenia zasad opodatkowania z zastosowaniem 0-proc. stawki VAT.

Eksport towarów opodatkowany jest 0-proc. stawką VAT, gdy przedsiębiorca, który go dokonuje, ma dokumenty potwierdzające wywóz towaru poza terytorium UE. Będzie to potwierdzona przez urząd celny karta 3 dokumentu SAD bądź elektroniczne potwierdzenie wywozu (w postaci komunikatu elektronicznego) w razie korzystania przez podatnika z procedury odprawy towarów w systemie ECS (Export Control System). Przy eksporcie pośrednim, z uwagi na rozliczenia polskiego podatnika, dokumentem potwierdzającym wywóz będzie w praktyce kopia dokumentu SAD, otrzymana od nabywcy zagranicznego.

O zasadach stosowania stawki 0 proc. w eksporcie towarów mówi art. 41 ustawy o VAT. Zgodnie z nim ustawodawca różnicuje sposób rozliczania stawki VAT przy eksporcie bezpośrednim i pośrednim, gdy podatnik otrzymuje z opóźnieniem dokumenty potwierdzające wywóz towarów.

Podatnik może zastosować 0-proc. stawkę VAT przy eksporcie bezpośrednim, jeśli przed złożeniem deklaracji VAT-7 za miesiąc, w którym dokonał wywozu, ma dokument potwierdzający ten wywóz (np. dokument SAD). Jeśli nie będzie miał go do dnia złożenia deklaracji VAT-7, transakcji tej nie wykazuje ani w ewidencji VAT, ani w deklaracji VAT (dotyczących miesiąca, w którym nastąpiła dostawa towarów). W następnym okresie rozliczeniowym podatnik zobowiązany jest już wykazać taką transakcję w deklaracji i ewidencji w następujący sposób:

Jeśli przedsiębiorca wykazał transakcję jako krajową, a następnie otrzymał dokumenty potwierdzające wywóz, ma prawo skorygować podatek od wykazanej wcześniej dostawy krajowej i potraktować transakcję jako eksport z 0-proc. stawką VAT. Korektę robi na bieżąco, w deklaracji VAT-7 składanej za miesiąc, w którym otrzymał dokumenty wywozowe.

Spółka X wywiozła 15 września 2007 r. towar do Rosji. Urząd celny potwierdził wywóz 20 września 2007 r. na dokumencie SAD. Jeśli spółka X otrzymała dokument SAD do dnia złożenia deklaracji VAT-7 za wrzesień (termin upływał 25 października 2007 r.), wykaże w deklaracji za wrzesień transakcję jako eksport towarów ze stawką 0 proc. Jeśli jednak nie otrzymała w tym terminie dokumentu SAD, transakcji tej nie wykazuje w deklaracji i ewidencji za wrzesień 2007 r.

W kolejnej deklaracji, za październik 2007 r., spółka wykazuje transakcję ze stawką VAT, której wysokość uzależniona jest od tego, czy w dacie składania deklaracji za październik 2007 r. (najpóźniej do 25 listopada 2007 r.) spółka ma dokument SAD.Jeżeli go ma – wykazuje sprzedaż jako eksport towarów ze stawką 0 proc. Jeśli nie – wykazuje transakcję jako sprzedaż krajową opodatkowaną według stawki krajowej.

W razie późniejszego otrzymania dokumentu SAD, np. 2 grudnia 2007 r., spółka w deklaracji VAT-7 za grudzień może skorygować na „–” wykazaną w listopadzie sprzedaż krajową i zadeklarować ją jako eksport towarów ze stawką 0 proc.

Przy eksporcie pośrednim zasady rozliczeń wyglądają nieco inaczej. W tym wypadku ustawodawca nie przewiduje możliwości niewykazywania sprzedaży dokonanej w ramach eksportu towarów, jeśli do dnia złożenia deklaracji VAT-7 za miesiąc, w którym nastąpiła sprzedaż, podatnik nie ma dokumentu potwierdzającego wywóz. Brak dokumentów powoduje obowiązek wykazania tej transakcji jako sprzedaży krajowej, już w rozliczeniu za miesiąc, w którym transakcja nastąpiła, a nie jak w przypadku eksportu bezpośredniego dopiero w miesiącu następnym.