Kasa fiskalna: raporty dobowe i zwrot za zakup

Od 1 marca nie ma już zwolnienia z kas fiskalnych. Ta wiadomość wywołała popłoch wśród wielu prawników wystraszonych nowymi obowiązkami. Kasy muszą kupować też doradcy podatkowi i biura rachunkowe.

– Zaostrzenie przepisów spowodowało, że wiele biur i kancelarii wycofało się z obsługi osób fizycznych – mówi Małgorzata Tyska, właścicielka Biura Usług Księgowych. Podkreśla jednak, że ewidencjonowanie obrotu w kasie nie jest wcale takie trudne, jak się powszechnie w branży prawniczej uważa.

Jakie obowiązki ma prawnik, do którego raz na pół roku trafi klient z ulicy? – zapytaliśmy Ministerstwo Finansów. Powinien zaewidencjonować sprzedaż i uwzględnić ją w raporcie. Ale w dniach, w których nie obsługuje osób fizycznych, nie musi sporządzać i drukować fiskalnych raportów dobowych.

Zwolniony jest też z obowiązku przygotowywania raportów za cały miesiąc, jeśli w tym okresie nie ma żadnej sprzedaży na rzecz takich klientów – wynika z odpowiedzi resortu na pytanie „Rzeczpospolitej".

700 zł

wynosi ulga na zakup kasy rejestrującej

– Pamiętajmy też, że nie zawsze jedna porada nakłada od razu obowiązek instalacji kasy – mówi doradca podatkowy Grzegorz Gębka. – Osoby, które dopiero w tym roku wykonają pierwszą usługę na rzecz konsumentów, mają dwa miesiące na przygotowanie się do nowych rygorów. Jeśli więc radca prawny udzielił w marcu porady osobie fizycznej, musi ewidencjonować obrót w kasie od 1 czerwca. Chyba że do tego czasu zaprzestanie świadczenia usług dla konsumentów.

Ekspert dodaje, że od 1 marca musieli zainstalować kasę prawnicy, którzy już w zeszłym roku wykonywali usługi dla osób fizycznych i korzystali z przysługujących im wtedy zwolnień. Oczywiście, jeśli z takimi osobami nie chcą kontynuować współpracy, nie muszą też inwestować w urządzenia fiskalne. Wielu prawników kupiło jednak już wcześniej kasy na wszelki wypadek i teraz często leżą one po prostu w szafach.

Przypomnijmy, że wystawiać paragony fiskalne musi ten, kto sprzedaje towary bądź świadczy usługi na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej. Limit obrotów zwalniających z obowiązku rejestrowania sprzedaży w kasie wynosi 20 tys. zł rocznie. Wyliczamy go proporcjonalnie (czyli jest uzależniony od okresu prowadzonej działalności).

Koniec zwolnień

W tym roku wielu przedsiębiorców zostało wyłączonych z tego zwolnienia. Zlikwidowano też inne, przysługujące wtedy, gdy wszystkie usługi są dokumentowane fakturą, ich liczba w poprzednim roku nie przekroczyła 50, a klientów było mniej niż 20. Zostało natomiast zwolnienie dla usług opłacanych bezgotówkowo, prawnikom jednak nie przysługuje.

Sama inwestycja w kasę nie jest jednak aż tak dolegliwa finansowo. Można bowiem skorzystać z ulgi na jej zakup i odliczyć 90 proc. wydanej kwoty (cena netto), nie więcej niż 700 zł.

– Prawnik odliczy też VAT naliczony z faktury za kasę, a wydatek netto zaliczy do kosztów uzyskania przychodów w podatku dochodowym – mówi Małgorzata Tyska. – Ceny prostych modeli kas spełniających wymogi kancelarii prawnych w zasadzie nie przekraczają 1000 zł netto, może więc się okazać, że zakup całkowicie mu się zwróci.

Wyjątki od reguły

Czy wszyscy prawnicy muszą kupić kasy? Przepisy mówią, że wyłączeni z tego obowiązku są notariusze. Z odpowiedzi Ministerstwa Finansów na pytanie „Rzeczpospolitej" (pisaliśmy o tym 2 lutego br.) wynika, że w kasie rejestrującej nie musi być także ewidencjonowane wynagrodzenie za czynności komornicze związane z wykonywaniem władztwa publicznego.

W Polskiej Klasyfikacji Działalności do działalności prawniczej zalicza się też czynności mediatorów sądowych. Zdaniem katowickiej izby skarbowej (interpretacja nr IBPP3/443-1497/14/EJ), jeśli jednak prowadzenie mediacji w celu rozwiązywania konfliktów między osobami fizycznymi i firmami nie jest ani usługą prawniczą, ani doradztwa, nie trzeba jej obligatoryjnie ewidencjonować w kasie.

Sporo kontrowersji budzi natomiast obowiązek wystawiania paragonów przez biura rachunkowe, które zajmują się – oprócz prowadzenia ksiąg przedsiębiorcom – wypełnianiem zeznań klientów indywidualnych. Z pierwszych interpretacji fiskusa wynika, że także one muszą zainstalować kasy. Jak stwierdziła Izba Skarbowa w Katowicach (interpretacja nr IBPP3/443-1407/14/KG), obowiązek ewidencjonowania przy zastosowaniu kas rejestrujących obowiązuje wszystkie czynności doradztwa podatkowego. A do nich zalicza się także sporządzanie deklaracji i zeznań podatkowych.

Oprócz przedsiębiorców świadczących usługi prawne i doradztwa podatkowego do wystawiania paragonów zobowiązane zostały też inne grupy zawodowe, m.in. fryzjerzy, kosmetyczki, lekarze. Ci ostatni nie muszą jednak ewidencjonować w kasie sprzedaży, jeśli współpracują z Narodowym Funduszem Zdrowia, ponieważ to on jest nabywcą usługi, a nie pacjent.

Podobnie będzie, gdy lekarz prowadzi własną działalność gospodarczą, ale świadczy usługi w szpitalu i z nim się rozlicza (interpretacja Izby Skarbowej w Katowicach, nr IBPP3/443-1368/14/UH).

Nie takie straszne kasy fiskalne - komentuje Ewa Usowicz

Agnieszka Bieńkowska - doradca podatkowy, partner w kancelarii MDDP

Kas rejestrujących nie muszą kupować prawnicy, którzy obsługują tylko firmy. Także świadczący pomoc z urzędu, gdyż wtedy wykonują usługi na rzecz sądu, a nie klienta indywidualnego. Podobnie będzie z prawnikami doradzającymi osobom fizycznym, ale działającymi na zlecenie instytucji, z którą mają podpisaną umowę i która im za to płaci.

Reszta musi zainwestować w kasy. Nie ma się jednak co ich obawiać, gdyż wydatek na zakup może się zwrócić, a samo urządzenie jest dość proste w obsłudze. Ukrywanie sprzedaży grozi sankcjami – dodatkowym zobowiązaniem podatkowym w wysokości odpowiadającej 30 proc. kwoty podatku naliczonego albo grzywną z kodeksu karnego skarbowego.

Raport tylko wtedy, gdy jest sprzedaż

Obowiązek sporządzania raportów fiskalnych dobowych uzależniony jest od wystąpienia sprzedaży, która podlega obowiązkowi ewidencjonowania przy zastosowaniu kasy. Raporty fiskalne dobowe są sporządzane po zakończeniu sprzedaży w danym dniu i ewidencjonują obrót z tego tytułu oraz wskazują kwoty podatku należnego za daną dobę. Brak sprzedaży oznacza, że obrót i kwota podatku mają wartość zerową. Wobec powyższego nie ma potrzeby sporządzania raportów dobowych w dniach, w których nie zewidencjonowano żadnej sprzedaży na kasie. Obowiązek sporządzenia raportów fiskalnych za okres miesięczny powstaje po zakończeniu sprzedaży w ostatnim dniu miesiąca (do 25. dnia miesiąca następnego). Jeżeli w okresie miesięcznym nie wystąpi sprzedaż podlegająca obowiązkowi ewidencjonowania, to nie wystąpi obowiązek sporządzenia raportu miesięcznego.