Czego dotyczył spór
Inspektor pracy przeprowadził kontrolę w firmie zajmującej się międzynarodowym transportem, podczas której sprawdzano przestrzeganie norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw i odpoczynku. Inspektor wymierzył firmie przewozowej karę w kwocie 2650 złotych za to, że kierowcy na przejściach granicznych skracali sobie dzienny czas odpoczynku i prowadzili ciężarówki przez okres dłuższy niż 4,5 godziny bez wymaganej przerwy.
Właściciel firmy w odwołaniu wskazał, że zachowanie jego kierowców na przejściach granicznych wynikało z przyczyn obiektywnych, niezależnych od niego i kierowców. Powodem skrócenia dziennego czasu wypoczynku było oczekiwanie w kolejce do przejść granicznych Litwa – Białoruś i Estonia – Rosja. Kolejki na przekroczenie granicy wynoszą tam nawet od 18 do 43 godzin.
W opinii inspektora pracy postoje na przejściach granicznych nie mogą zostać potraktowane jako okoliczności, których nie można było przewidzieć. Jego zdaniem nie można mówić o właściwej organizacji i dyscyplinie pracy w firmie. Przedsiębiorca, planując wyjazd kierowcy, powinien i miał możliwość uwzględnienia kolejki na przejściu granicznym.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku podzielił stanowisko przedsiębiorcy, że kolejki na przejściach granicznych są okolicznościami obiektywnymi, niezależnymi ani od podmiotów wykonujących przewozy drogowe, ani od kierujących pojazdami, ?a długość oczekiwania na przekroczenie granicy i konieczność „pilnowania" miejsca w kolejce może nie pozwolić kierowcy na dostosowanie się do norm czasu wypoczynku.
Sąd wskazał, że z uwagi na to, że kontrolowane przez inspekcję pracy przewozy miały miejsce poza obszar Unii Europejskiej (do Rosji i na Białoruś), ocena zarówno naruszeń czasu pracy kierowców, jak i okoliczności usprawiedliwiających owe naruszenia odbywać się powinna wyłącznie przy stosowaniu umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR). Umowa ta w Polsce weszła w życie w 1999 roku. Artykuł 9 umowy AETR stanowi, że w celu umożliwienia kierowcy dojazdu do odpowiedniego miejsca postoju kierowca może odstąpić od postanowień tej umowy w zakresie niezbędnym dla zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu lub jego ładunku.
