Własna firma zamiast bezrobocia

Warto zaczynać od działalności niewymagającej wielkich nakładów na początek, żeby nie stracić w nieprzemyślany sposób wszystkich oszczędności.

Szansę na szybki start daje ostatnia nowelizacja ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Przepisy pozwalają na założenie firmy w jednym okienku. Udogodnienia dotyczą jednak w praktyce tylko tych, którzy zamierzają prowadzić firmę na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej.

Wiele formalności związanych z zakładaniem spółki można załatwić w Krajowym Rejestrze Sądowym, ale nie da się wszystkiego przeprowadzić od ręki. Trzeba się też liczyć z kosztami związanymi z wpisem do KRS.

[b]Rejestracja działalności w gminie jest od 31 marca 2009 r. bezpłatna. Wcześniej wpis kosztował 100 zł, a jego zmiana – 50 zł. Teraz również zmiany są bezpłatne. [/b]

[srodtytul]Nie wszystko w jednym miejscu[/srodtytul]

Dzięki nowelizacji przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, by zarejestrować firmę, wystarczy złożyć wniosek w urzędzie gminy (w gminnej ewidencji działalności gospodarczej), a ona prześle dane do pozostałych urzędów (skarbowego oraz do ZUS lub KRUS).

Taka sama procedura obowiązuje przy zgłaszaniu zmian w działalności i przy zawieszaniu oraz wznawianiu.

Żeby zarejestrować firmę, przedsiębiorcy muszą wypełnić od dwóch do pięciu formularzy – im działalność jest bardziej skomplikowana, tym druków jest więcej.

Przepisy dotyczące jednego okienka pozwalają rozpoczynać działalność od razu po dokonaniu wpisu, co nie znaczy jednak, że przed tym lub w ciągu kilku najbliższych dni nie trzeba dopełnić dodatkowych formalności.

Urząd dokonuje wpisu do ewidencji działalności gospodarczej i doręcza przedsiębiorcy zaświadczenie o wpisie (z wyjaśnień uzyskanych w Ministerstwie Gospodarki wynika, że jeśli osoba zgłosiła się osobiście, to powinna dostać zaświadczenie o wpisie „od ręki”).

W jaki sposób wypełniać formularze niezbędne do rejestracji w gminie, pokazywaliśmy w DOBREJ FIRMIE z 7 kwietnia 2009 r. w artykule „[link=http://www.rp.pl/artykul/287364.html]Rozpoczynamy działalność gospodarczą w jednym okienku[/link]”.

Jednak są gminy, które wymagają nieco innego sposobu wypełnienia druków, np. przy podawaniu skróconej nazwy wymagają, by nadal widniało w niej imię i nazwisko przedsiębiorcy.

[srodtytul]Konieczne wizyty[/srodtytul]

W tak prosty sposób nie da się założyć wszystkich firm. W praktyce startujący przedsiębiorca nie uniknie raczej wizyt w ZUS czy urzędzie skarbowym.

Jeśli ktoś chce od razu prowadzić działalność objętą VAT, to jeszcze przed rejestracją firmy (tak przynajmniej zalecają niektóre gminy) powinien zgłosić to w urzędzie skarbowym. Ustawa o VAT wymaga bowiem zarejestrowania się w urzędzie skarbowym przed dokonaniem pierwszej czynności, czyli zanim firma rozpocznie sprzedaż towarów, usług w kraju czy eksport lub import. Obowiązku zgłoszenia na formularzu VAT-R nie mają jedynie ci przedsiębiorcy, którzy będą korzystali ze zwolnienia.

Również wybór sposobu rozliczenia podatku dochodowego może się wiązać z koniecznością kontaktu z urzędem skarbowym. Obowiązku zgłoszenia nie mają rozpoczynający działalność, którzy jako formę opodatkowania wybiorą zasady ogólne według skali podatkowej (ten sposób przysługuje niejako z mocy ustawy). Kto zaś wybiera podatek liniowy, ryczałt od przychodów ewidencjonowanych lub kartę podatkową, musi powiadomić urząd – generalnie także przed rozpoczęciem działalności.

Przedsiębiorca ma również obowiązek zgłoszenia do ubezpieczeń, w tym siebie. Może jednak, jak wyjaśniał „Rzeczpospolitej” Piotr Starzyk, członek zarządu ds. informatyki ZUS, zrobić to nie tylko osobiście, lecz także za pośrednictwem programu „Płatnik” lub przesłać zgłoszenie pocztą. Zainteresowany wypełnia w takiej sytuacji ZUS ZUA lub ZUS ZZA.

[srodtytul]W KRS trudniej[/srodtytul]

Ujawnienie firmy w KRS zabierze więcej czasu. Sąd powinien rozpoznać wniosek w ciągu siedmiu dni od daty jego złożenia. Jeśli jednak są w nim braki – co się zdarza, bo formularze bywają skomplikowane – sąd musi najpierw wezwać wnioskodawcę do ich usunięcia. Wtedy siedmiodniowy termin liczony jest od chwili uzupełnienia mankamentów.

Terminy te mają jednak charakter instrukcyjny i zdarza się, że postępowanie o wpis do KRS trwa dłużej. Są też sytuacje szczególne. Jeżeli rozpoznanie wniosku wymaga wysłuchania uczestników postępowania albo przeprowadzenia rozprawy, to sąd ma na dokonanie wpisu cały miesiąc.

Różnica dotyczy też dokumentów składających się na zgłoszenie. W sądzie przedsiębiorca składa wniosek o wpis na sądowym formularzu i dołącza na odrębnych formularzach wnioski do pozostałych instytucji. Wpis do KRS pozostaje odpłatny.

Wysokość opłaty sądowej zależy od tego, o jakiego przedsiębiorcę chodzi. Przykładowo, przy spółce z o.o. wynosi ona 1000 zł, przy spółce jawnej – 750 zł.