Harmonogramów nie można dowolnie zmieniać

Czas pracy nie może przekroczyć osiem godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym. Tak wynika z art. 129 § 1 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=AE89BF528781D2C42167CAF23691862B?id=76037]kodeksu pracy[/link].

Zasada przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy z tego przepisu w praktyce oznacza konieczność limitowania dni pracy w jednym tygodniu w taki sposób, że w przypadku, gdy praca polecana jest częściej niż pięć dni, np. sześć, to w kolejnych tygodniach okresu rozliczeniowego powinna zostać zrekompensowana innym dniem wolnym w taki sposób, aby liczba dni pracy wynosiła cztery.

W efekcie spowoduje to zredukowanie dni pracy do przeciętnie pięciu w tygodniu.

[ramka][b]Przykład[/b]

U pracodawcy został wprowadzony trzymiesięczny okres rozliczeniowy.

W ostatnim kwartale od października do grudnia ze względu na zwiększoną przedświąteczną liczbę zamówień, przedsiębiorca postanowił zatrudniać pracowników przez sześć dni w tygodniu od poniedziałku do soboty. W tym celu wyznaczył trzy grudniowe soboty dniami pracy.

W celu zrekompensowania takiej pracy dniami wolnymi w innym terminie pracodawca wyznaczył trzy listopadowe piątki dniami wolnymi od pracy. Liczba dni wolnych od pracy wynikających z pięciodniowego tygodnia pracy, w przyjętym u pracodawcy trzymiesięcznym okresie rozliczeniowym, wynosi przeciętnie pięć.

Stało się tak dzięki zabiegowi przesunięcia dni wolnych z tytułu pięciodniowego tygodnia pracy z grudnia na listopad.

Takie rozwiązanie jest prawidłowe.[/ramka]

Przepisy prawa pracy nie przewidują jednak możliwości wyłączenia zasady przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy. [b]Nie ma zatem możliwości skrócenia dobowej ośmiogodzinnej normy czasu pracy w celu zatrudnienia pracownika przez sześć dni w tygodniu.[/b]

[b]Takie zatrudnienie mogłoby bowiem nie przekroczyć 40-godzinnej tygodniowej normy czasu pracy, ale narusza zasadę pięciodniowego tygodnia pracy.[/b]

Praktyki takie stanowią wykroczenie przeciwko prawom pracownika i na podstawie art. 281 pkt 5 k.p. zagrożone są karą grzywny.

[ramka][b]Przykład[/b]

Pracodawca w celu zatrudnienia pracowników przez sześć dni w tygodniu postanowił skrócić dobową normę czasu pracy do siedmiu i sześciu godzin.

W związku z powyższym polecił pracownikom wykonywanie pracy od poniedziałku do soboty, z tym że od poniedziałku do czwartku pracownicy wykonują pracę po siedem godzin, w piątek i sobotę po sześć. W wyniku takich praktyk pracownik nie przekracza w tygodniu dobowej ośmiogodzinnej normy czasu pracy ani 40-godzinnej tygodniowej normy czasu pracy.

Nie dochodzi zatem do pracy w godzinach nadliczbowych. Pracodawca jednak popełnia wykroczenie przeciwko prawom pracownika polegające na niezapewnianiu pracownikom należnej liczby dni wolnych od pracy wynikających z zasady przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy.

W przypadku interwencji inspektora pracy sporządzenie takiego grafiku uznane zostanie za wykroczenie przeciwko prawom pracownika. [/ramka]