Nagradzanie pracowników: premia uznaniowa czy regulaminowa

Warunki przyznawania tej premii należy określać w sposób:

Wariant II. Wypłacanie premii uznaniowych

Premia uznaniowa, którą zatrudniony otrzymuje jedynie na podstawie swobodnej oceny pracodawcy, jest w istocie rodzajem nagrody. Oznacza to, że traktujemy ją jako świadczenie nieroszczeniowe (co do zasady pracownik nie może domagać się jej wypłaty). Pracodawca może samodzielnie decydować, komu je przyznać i w jakiej wysokości (uwzględniając oczywiście nakaz równego traktowania podwładnych i zakaz dyskryminacji, w tym też w wynagrodzeniach).

Firmy stosujące tę formę gratyfikacji powinny unikać definiowania skonkretyzowanych postanowień warunkujących nabycie prawa do premii uznaniowej. Lepiej ograniczyć się do ogólnych wskazań możliwości uzyskania do niej prawa.

Gdy wewnętrzne przepisy płacowe nie precyzują dokładnych i sprawdzalnych kryteriów obliczania premii, to pracownik nie może w postępowaniu sądowym skutecznie podważać oceny pracodawcy co do jej wysokości, gdyż w gruncie rzeczy świadczenie to jest nagrodą (wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 18 lutego 1991 r., III Apr 18/90).

Dodajmy tu, że premia uznaniowa niemająca charakteru roszczeniowego nie stanowi składnika wynagrodzenia za pracę i z tego powodu nie mieści się w pojęciu wynagrodzenia urlopowego (por. wyrok SN z 20 lipca 2000 r., I PKN 17/00).