Korekta VAT w związku ze zmianą zasad użytkowania samochodu

W związku z obowiązującymi regulacjami w zakresie VAT podatnicy przy nabyciu samochodu osobowego zmuszeni są podejmować decyzję czy pojazd ten będzie wykorzystywany wyłącznie w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, czy również do celów z nią niezwiązanych. W pierwszym przypadku podatnicy uzyskują prawo do pełnego do odliczenia podatku naliczonego związanego z nabyciem czy też eksploatacją pojazdu. Jeżeli natomiast pojazd użytkowany jest między innymi w celach prywatnych możliwość odliczenia dotyczy tylko 50 proc. kwoty podatku.

Zmiana zasad użytkowania

Ustawa o VAT wprowadza obowiązek dokonywania korekty podatku od zakupu towaru, który pierwotnie związany był z czynnościami opodatkowanymi, natomiast później nastąpiła zmiana jego przeznaczenia lub odwrotnie. W przypadku samochodów osobowych zgodnie z art. 90b ustawy o VAT, jeśli w ciągu 60 miesięcy, licząc od miesiąca nabycia, nastąpi zmiana sposobu jego wykorzystywania, podatnik jest obowiązany/uprawniony do dokonania korekty kwoty podatku naliczonego odliczonej przy nabyciu tego pojazdu. W ramach stosowania korekt systemu przewidziano dwa zasadnicze mechanizmy – obowiązkowy oraz fakultatywny. W obu przypadkach przywołany przepis dokonanie korekty wiąże ze zmianą sposobu wykorzystywania pojazdu samochodowego.

Czytaj więcej:

Podatki

VAT: sprzedaż samochodu z obowiązkiem korekty podatku

Jeżeli przy nabyciu pojazdu przedsięb...

Pro

Obowiązek dokonania korekty dotyczy sytuacji, gdy pojazd był przez podatnika wykorzystywany wyłącznie na cele działalności gospodarczej (w związku z czym cała kwota podatku od jego nabycia podlegała odliczeniu), a następnie miała miejsce zmiana sposobu wykorzystywania polegająca na tym, że podatnik użytkuje ten samochód również na cele inne niż związane z działalnością gospodarczą. W takim przypadku powstaje obowiązek dokonania korekty podatku naliczonego.

Fakultatywnym przypadkiem w związku, z którym podatnik uzyskuje uprawnienie do dokonania korekty jest sytuacja odwrotna, kiedy to wykorzystywanie w celach mieszanych samochodu zostaje ograniczone wyłącznie do potrzeb związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. W takim przypadku podatnik uzyskuje uprawnienie do dokonania korekty podatku naliczonego. W uproszczeniu podatnik ma możliwość odzyskania części nieodliczonego wcześniej podatku VAT.

Nie ma przy tym obowiązku dokonywania korekty podatku naliczonego od innych wydatków eksploatacyjnych dotyczących tych samochodów takich jak np. nabycie paliwa. Systemu korekt nie stosuje się również w odniesieniu do pojazdów użytkowanych na podstawie umowy leasingu operacyjnego, najmu, dzierżawy i innych umów o podobnym charakterze.

Jak potwierdził w interpretacji indywidualnej z 24 maja 2021 r. dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (0114-KDIP4-2.4012.204.2021.1.MC): „W świetle art. 90b ust. 1 ustawy wydatki związane z używaniem pojazdu na podstawie umowy najmu, dzierżawy, leasingu (operacyjnego) lub innej umowy o podobnym charakterze, nie podlegają korekcie. Odliczenie tych wydatków odbywa się bowiem na bieżąco (a nie jak przy nabyciu "na własność" - jednorazowo, "z góry"), zatem istnieje możliwość weryfikowania tego odliczania na bieżąco – w miesiącu dokonania zmiany przeznaczenia pojazdu podatnik winien dokonać zmiany zasad odliczania wysokości podatku.”

Dokonywanie korekty

Korekta dotyczy sytuacji, kiedy w ciągu 60 miesięcy, licząc od miesiąca, w którym nabyto samochód osobowy zmieniono jego sposób wykorzystywania. Po upływie okresu korekty wszelkie zmiany wykorzystania pojazdu pozostaną bez wpływu na odliczenie VAT zrealizowane przy nabyciu pojazdu.

W przypadku pojazdów samochodowych o wartości początkowej nieprzekraczającej 15 000 zł korekty dokonuje się, jeżeli zmiana ich wykorzystywania nastąpiła w okresie 12 miesięcy, licząc od miesiąca, w którym odpowiednio nabyto lub oddano do używania ten pojazd samochodowy.

Przyjęto przy tym domniemanie, że pojazd samochodowy nie jest już wykorzystywany wyłącznie do działalności gospodarczej albo jest wykorzystywany wyłącznie do takiej działalności począwszy od miesiąca, w którym nastąpiła zmiana jego wykorzystywania. Zaś samej korekty dokonuje w deklaracji za okres rozliczeniowy, w którym nastąpiła zmiana wykorzystania, w kwocie proporcjonalnej do pozostałego okresu korekty (korekta podatku naliczonego in plus lub in minus).

Przykład