Konsument nie dostanie zwrotu
Zauważoną pomyłkę przedsiębiorca planował naprawić korektami złożonych deklaracji VAT. Na podstawie danych zawartych w pamięci kasy fiskalnej i dobowych raportów kasowych chciał wyliczyć różnice w VAT, ujmując je jednocześnie w dodatkowym rejestrze korekt wraz ze wskazaniem zastosowania błędnej stawki VAT jako przyczyny korekty. Przedsiębiorca nie był jednak w stanie zidentyfikować nabywców usług udokumentowanych paragonami fiskalnymi. Nie mógł więc zwrócić im różnicy w cenie odpowiadającej wysokości zawyżonego podatku, odpowiednio w stawkach 8 proc. i 23 proc.
Dyrektor KIS wykluczył możliwości skorygowania wartości podatku należnego z tytułu sprzedaży w sklepie spożywczym i kawiarniach klientom indywidualnym. Przedsiębiorca nie ma możliwości zwrotu części ceny, która została pobrana z powodu niewłaściwej stawki VAT od klientów indywidualnych. Dlatego przedsiębiorcy nie przysługuje prawo do skorygowania stawki i kwoty VAT odpowiednio: z 23 proc. na 8 proc. i z 8 proc. na 5 proc. Ciężar VAT został poniesiony przez ostatecznych konsumentów, tj. osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej. To nie przedsiębiorca, ale jego klienci ostatecznie zapłacili podatek od towarów i usług. Zwrot zapłaconego podatku od towarów i usług na rzecz przedsiębiorcy, który nie poniósł ekonomicznego ciężaru podatku, oznaczałby nieuzasadnione przysporzenie ze strony Skarbu Państwa na jego rzecz. Zwrot prowadziłby do jego bezpodstawnego wzbogacenia. Dlatego dyrektor KIS stwierdził: „Wnioskodawca nie może skorygować nienależnie zadeklarowanego podatku VAT, tym samym dokonać korekty złożonych deklaracji VAT obejmujących okres od czerwca do października 2019 r., w których naliczył i wpłacił podatek VAT z tytułu sprzedaży w sklepie spożywczym i kawiarniach, udokumentowanej paragonami z kasy fiskalnej, gdyż – jak wskazał Wnioskodawca – klientów indywidualnych nie zna imiennie i nie może ich w żaden sposób zidentyfikować i tym samym nie jest możliwy zwrot różnicy w cenie odpowiadającej wysokości zawyżonego podatku".
Uchwała NSA
Podstawą przedstawionego poglądu fiskusa jest uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2011 r. (I GPS 1/11). Dotyczy ona problematyki zwrotu podatku zapłaconego z naruszeniem prawa Unii Europejskiej. NSA wskazał, że orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dopuszcza wyłączenie zwrotu świadczenia pobranego niezgodnie z prawem UE, jeżeli prowadziłoby to do nieuprawnionego wzbogacenia się świadczącego. NSA stwierdził, że w rozumieniu art. 72 § 1 pkt 1 ordynacji podatkowej nie jest nadpłatą kwota podatku akcyzowego uiszczona z tytułu sprzedaży energii elektrycznej w sytuacji, w której ten kto ją uiścił nie poniósł z tego tytułu uszczerbku majątkowego.
Zapłata PIT nie ma znaczenia
W opisanej sprawie przedsiębiorca planował zapłacenie PIT od korzyści z tytułu VAT zwróconego przez organ podatkowy. 14 lutego 2020 r. dyrektor KIS (0115-KDWT.4011.
13.2019.4.WM) wydał w tej sprawie odrębną interpretację indywidualną. Przedsiębiorca miał świadomość tego, że zwrot nadpłaconego VAT wiąże się z brakiem możliwości jego zwrotu bezpośrednio klientom przedsiębiorcy. Przyjął więc, że będzie to jego dodatkowy dochód opodatkowany PIT.
Organ podatkowy przypomniał, że przychodem z działalności gospodarczej jest każda kwota należna podatnikowi, związana w jakikolwiek sposób z prowadzoną działalnością gospodarczą. Przy czym u podatników sprzedających towary i usługi opodatkowane podatkiem od towarów i usług przychodu nie stanowi należny podatek od towarów i usług.
