Podatnik może ponaglić opieszałych urzędników gdy upłynął termin rozstrzygnięcia

Zgodnie z art. 141 § 1 ordynacji podatkowej (dalej: o.p.) na niezałatwienie sprawy przez naczelnika urzędu skarbowego we właściwym terminie lub terminie ustalonym przez organ podatkowy do załatwienia sprawy (art. 140 o.p.) stronie służy ponaglenie do organu podatkowego wyższego stopnia – dyrektora izby skarbowej.

Przesłankami dopuszczalności ponaglenia są zatem:

1. niezałatwienie sprawy,

2. upływ terminu (czy to ustawowego, czy wskazanego przez organ podatkowy w trybie art. 140 o.p.).

Ponaglenie jest środkiem, który ma zdyscyplinować organ oraz zmierzać do jak najszybszego załatwienia sprawy w przypadku zwlekania organu czy przekroczenia terminów do załatwienia sprawy, zwłaszcza, jeśli przekroczenie nastąpiło bez powiadomienia strony o niezałatwieniu sprawy w terminie i wyznaczeniu nowego terminu (wyrok NSA z 7 września 2011 r., II GSK 1238/11). Chodzi tu więc o zdyscyplinowanie organu podatkowego, który dopuścił się naruszenia terminów do rozpoznania sprawy. Po stronie organu podatkowego powstaje więc obowiązek określonego zachowania się, wskazanego w treści postanowienia o uznaniu ponaglenia za zasadne.

Aż do wydania decyzji

Przepisy nie określają takiego terminu, w którym można złożyć ponaglenie. Oznacza to, że może ono zostać złożone od momentu, w którym upłynął termin do załatwienia sprawy, ale nie później niż z chwilą takiego załatwienia sprawy przez organ (wyrok WSA w Poznaniu z 14 marca 2013 r., I SAB/Po 1/13). Podatnik może zatem złożyć ponaglenie aż do czasu, kiedy organ załatwi sprawę, tzn. wyda decyzję.

Jak zaadresować

Organem właściwym do rozpoznania ponaglenia jest organ wyższego stopnia.

Przykład

Jeżeli sprawa nie została załatwiona przez dyrektora izby skarbowej lub dyrektora izby celnej, to ponaglenie przysługuje do ministra właściwego do spraw finansów publicznych.

Wniesienie ponaglenia następuje bez pośrednictwa organu podatkowego, którego bezczynności dotyczy pismo podatnika. Ponaglenie składa się więc bezpośrednio do organu wyższego stopnia, pomijając organ prowadzący postępowanie, który uchybia terminowi.

I co dalej

Ponaglenie powinno być załatwione niezwłocznie, ale nie później niż w terminie 30 dni od jego wniesienia (art. 139 § 2 o.p.).

Jeśli organ podatkowy wyższego stopnia uzna ponaglenie za uzasadnione, to wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy. Ma także obowiązek zarządzić wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie. Jeśli zaś zajdzie taka potrzeba, to podejmuje również środki zapobiegające naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Jednocześnie stwierdza, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Organ podatkowy wyższego stopnia ma więc obowiązek wydać:

1. postanowienie – rozstrzygające kwestię ponaglenia (pozytywnie albo negatywnie),

2. zarządzenie – o wyjaśnieniu przyczyn uchybienia terminowi oraz ustaleniu osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, ewentualnie także o podjęciu środków zapobiegających naruszeniu terminów załatwiania spraw w przyszłości.

Wzór ponaglenia

Środa Wielkopolska, 25 listopada 2013 r.

Kazimiera Nowakowska

PPHU „Nova-fit"

ul. Hutnicza 11/B

63-000 Środa Wielkopolska

Do

Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu

Pl. Cyryla Ratajskiego 5

61-726 Poznań

dot. NUS-4112/13/13/CS

Ponaglenie

na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Środzie Wielkopolskiej

Na podstawie art. 141 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. DzU z 2012 r. nr 749 ze zm.) wnoszę ponaglenie na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Środzie Wielkopolskiej dotyczącej podatku od towarów i usług za czerwiec 2013 roku. Jednocześnie wnoszę o:

1. uznanie ponaglenia za zasadne,

2. wyznaczenie Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w Środzie Wielkopolskiej dodatkowego terminu do załatwienia sprawy w zakresie podatku od towarów usług za czerwiec 2013 roku,

3. zarządzenia wyjaśnienia przyczyn i ustalenia osób winnych niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie,

4. podjęcie środków zapobiegających naruszeniu terminów załatwienia spraw w przyszłości,