Przedsiębiorcy będą mogli występować o nadanie im statusu AEO w tym kraju, w którym mają swoją siedzibę lub w którym prowadzą główną księgowość, czyli ewidencję i dokumentację celną. Chodzi o ewidencję i dokumentację, na podstawie której organ celny będzie mógł sprawdzić i monitorować warunki oraz kryteria przyznania certyfikatu upoważnionego przedsiębiorcy.
[srodtytul]Przedsiębiorca wypełni ankietę...[/srodtytul]
Pierwszym krokiem, przed złożeniem wniosku o nadanie statusu upoważnionego przedsiębiorcy, będzie wypełnienie przez ubiegającego się o to świadectwo ankiety. Znajdą się w niej szczegółowe informacje o firmie. Konieczne będzie też wypełnienie kwestionariusza audytu wstępnego „Upoważniony przedsiębiorca” wraz z wykazem załączników dołączonych do niego. Wypełnienie tych dwóch dokumentów to pierwszy, wewnętrzny audyt przeprowadzany przez samego przedsiębiorcę. Na tej podstawie może on ocenić swoje szanse w postępowaniu. Dowie się, co jeszcze – przed złożeniem wniosku w izbie celnej – musi poprawić.
Świadectwa AEO będą wydawały trzy izby celne: w Warszawie, Szczecinie i Wrocławiu. Natomiast sprawdzaniem wniosku o jego wydanie zajmą się izby celne właściwe według siedziby wnioskodawcy. To one przeprowadzą swoisty audyt wewnętrzny, sprawdzając przedsiębiorcę pod kątem spełniania wymaganych kryteriów. Ministerstwo Finansów zapewnia, że cała procedura będzie przebiegała sprawnie, bo organy celne będą się kontaktowały między sobą za pośrednictwem poczty elektronicznej. Jak zatem będzie to wyglądało?
Przedsiębiorca, np. z Białegostoku, złoży wniosek o przyznanie mu statusu upoważnionego przedsiębiorcy do dyrektora IC w Warszawie. Wniosek zostanie poddany analizie. Opinię w sprawie spełniania określonych kryteriów wyda właściwa według siedziby wnioskodawcy izba celna (do której dokumenty dotyczące danego przedsiębiorcy ubiegającego się o AEO trafią drogą e-mailową). W tej sytuacji będzie to dyrektor IC w Białymstoku. Jeśli będzie taka potrzeba, to w ramach procedury konsultacyjnej opinie wydadzą także administracje celne innych krajów. Decyzję poprzedzoną przeprowadzeniem audytu wyda natomiast dyrektor IC w Warszawie.
[srodtytul]...i zaczeka dwa lata na certyfikat[/srodtytul]
Postępowanie związane z wydaniem certyfikatu nie będzie jednak, przynajmniej przez pierwsze dwa lata, prowadzone szybko.
W okresie przejściowym, który ma trwać 24 miesiące liczone od 1 stycznia 2008 r., na otrzymanie statusu AEO firmy mogą czekać nawet dwa lata. Organy celne będą bowiem miały dziesięć dni na poinformowanie pozostałych państw członkowskich o złożonym wniosku i kolejne 70 dni na przesłanie informacji zwrotnej o ewentualnych przeszkodach w wydaniu tego certyfikatu konkretnej firmie. Nawet 120 dni będą mogły trwać konsultacje pomiędzy organami celnymi państw członkowskich. Samo świadectwo będzie wydawane w ciągu 300 dni.
[wyimek]2 lata Tyle w okresie przejściowym może trwać procedura uzyskiwania statusu AEO[/wyimek]
Z czasem procedura zmieni się i będzie przebiegała nieco szybciej. Informacja o wniosku ma trafiać do innych państw UE w ciągu pięciu dni. Te będą miały tylko 35 dni na odesłanie informacji o przeszkodach w wydaniu świadectwa AEO. O połowę krócej (bo tylko 60 dni) będą też trwały konsultacje między administracjami poszczególnych państw Wspólnoty. Samo wydanie świadectwa zajmie 90 dni z możliwością jednak przedłużenia tego okresu do 120 dni.
[srodtytul]Uprawnienia można stracić[/srodtytul]
Przedsiębiorcy, którzy otrzymają certyfikat, będą mogli korzystać z przywilejów z nim związanych już dziesiątego dnia od jego wydania. Wtedy takie świadectwo stanie się skuteczne. Co ważne, certyfikat AEO będzie uznawany we wszystkich krajach Unii Europejskiej. I choć status upoważnionego przedsiębiorcy będzie przyznawany bezterminowo, nie oznacza to, że przedsiębiorca będzie mógł się czuć bezkarny w swoim działaniu. Stale będzie bowiem podlegał monitoringowi pod kątem wypełniania stawianych mu przed wydaniem świadectwa warunków i kryteriów. Jeśli się okaże, że naruszył prawo, musi się liczyć z możliwością zawieszenia przyznanego mu statusu upoważnionego przedsiębiorcy do czasu podjęcia działań naprawczych, a w niektórych przypadkach wręcz z cofnięciem mu przyznanego wcześniej świadectwa. Stanie się tak, jeśli organy celne ujawnią nieprawidłowości, a przedsiębiorca nie podejmie żadnych działań zmierzających do ich wyeliminowania.
[srodtytul]Trzy lata karencji[/srodtytul]
Istotne jest to, że cofnięcie statusu AEO z winy przedsiębiorcy uniemożliwi mu złożenie nowego wniosku o wydanie świadectwa przed upływem trzech lat od dnia jego cofnięcia.
Więcej informacji o tym, jak zdobyć certyfikat wraz z potrzebnymi formularzami, jest na stronie Służby Celnej ([link=http://www.mofnet.gov.pl]www.mofnet.gov.pl[/mail]).
[ramka][b]Dokumenty składane razem z wnioskiem o AEO[/b]
Do wniosku przedsiębiorca powinien dołączyć:
- dokumenty potwierdzające prowadzenie przez niego działalności gospodarczej (wyciąg z Krajowego Rejestru Sądowego lub ewidencji działalności gospodarczej),
- dokumenty potwierdzające spełnienie wymogów formalnych,
- wypełnioną ankietę,
- zestawienie wskazujące najważniejszych właścicieli/udziałowców,
- opis działalności gospodarczej,
- miejsce wykonywania działalności (informacja o filiach, oddziałach),
- wykaz zakupów/dostaw towarów do przedsiębiorstw powiązanych,
- opis wewnętrznej struktury organizacji przedsiębiorcy,
- dane pracowników (osób zarządzających przedsiębiorstwem),
- opis przyjętych zasad postępowania w sytuacji, gdy właściwy pracownik jest tymczasowo lub stale nieobecny,
- nazwiska i stanowiska osób uprawnionych (w ramach organizacji wnioskodawcy) do wykonywania czynności celnych.
[b]Uwaga![/b]
Dokumenty trzeba złożyć w oryginale lub uwierzytelnionej kopii. Powinny zawierać dane aktualne w dniu złożenia wniosku o wydanie świadectwa AEO. Nie trzeba ich dołączać do wniosku o wydanie świadectwa AEO, jeżeli przedsiębiorca złożył je w innej sprawie dyrektorowi izby celnej, do której składany jest wniosek, a dane w nich zawarte są nadal aktualne. Wtedy wystarczy podać numer sprawy.[/ramka]
[ramka][b]Jakie świadectwa mogą uzyskać przedsiębiorcy[/b]
Wnioskodawcy mogą ubiegać się o trzy rodzaje certyfikatów:
- świadectwo AEO: [b]uproszczenia celne[/b] – adresowane jest ono do podmiotów gospodarczych, którym zależy na korzystaniu z uproszczeń przewidzianych w przepisach celnych;
- świadectwo AEO: [b]bezpieczeństwo i ochrona[/b] – dla przedsiębiorców, którzy chcą korzystać z ułatwień w zakresie kontroli celnej dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony towarów;
- świadectwo AEO: [b]uproszczenia celne/bezpieczeństwo i ochrona[/b] – dla tych, którzy wnioskują o korzystanie z dwóch pierwszych rodzajów ułatwień. [/ramka]