Tak orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 31 sierpnia 2017 r. (II FSK 2052/15).
Podatnicy są komandytariuszami w spółce komandytowej, a ponadto współwłaścicielami znaków towarowych. Zamierzają wnieść przysługujące im udziały w znakach towarowych jako aport do spółki komandytowej. Transakcja ta zostanie potwierdzona fakturą VAT wystawioną przez podatników.
W związku z tym podatnicy spytali, czy wartość VAT należnego wynikająca z faktur VAT wystawionych przez nich na rzecz spółki komandytowej w związku z transakcją wniesienia do tej spółki aportu, która to kwota zostanie zapłacona podatnikom przez wskazaną spółkę w związku z ww. transakcją, będzie dla podatników przychodem podatkowym. Podatnicy powołali się na treść art. 14 ust. 1 oraz art. 14 ust. 3 pkt 3a ustawy o PIT. W ich ocenie otrzymane od spółki komandytowej środki pieniężne, stanowiące równowartość należnego VAT, wynikającego z faktury VAT dokumentującej wniesienie do spółki komandytowej aportu, nie będą przychodem podlegającym opodatkowaniu.
Organ uznał stanowisko wnioskodawców za nieprawidłowe. Wskazał, że przekazane przez spółkę komandytową środki pieniężne nie są podatkiem, o którym mowa w art. 14 ust. 1 ustawy o PIT. W odniesieniu do art. 14 ust. 3 pkt 3a ww. ustawy, organ stwierdził, że podatnicy otrzymają środki pieniężne w ramach wzajemnego rozliczenia pomiędzy podmiotami gospodarczymi w związku z czynnością wniesienia aportu, zatem kwoty te nie są zwróconymi innymi wydatkami niezaliczonymi do kosztów uzyskania przychodów. Podatnik nie zgodził się z takim stanowiskiem i złożył skargę do WSA w Krakowie.
Zdaniem sądu, organ nie przeprowadził żadnej wykładni powołanych przepisów, a jedynie stwierdził, że w stanie faktycznym przedstawionym we wniosku otrzymane od spółki środki pieniężne będą stanowiły przychód podatkowy. Tym samym, WSA zgodził się ze stanowiskiem podatników. Organ interpretacyjny wniósł na ten wyrok skargę kasacyjną do NSA. Ten uznał jednak wyrok sądu I instancji za prawidłowy. Orzekł, że mając na względzie zasadę neutralności VAT, wystawienie faktury i podatek należny, nie mogą być utożsamiane z powstaniem przychodu po stronie sprzedającego.
Autorka jest współpracowniczką zespołu zarządzania wiedzą podatkową firmy Deloitte
Komentarz eksperta
Bartosz Czajkowski konsultant w dziale Doradztwa Podatkowego w Deloitte
Zgodnie z interpretacjami indywidualnymi wydanymi dla wnioskodawców, wniesienie przez nich do spółki komandytowej udziału w znakach towarowych będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu VAT. Jednak przedmiotem sporu w analizowanej sprawie jest okoliczność, czy wartość VAT należnego, wynikająca z faktury będzie stanowiła dla wnioskodawców przychód podatkowy. W pierwszej kolejności warto podkreślić, że wynagrodzenie brutto z faktury otrzymanej przez wnioskodawców będzie odpowiadało łącznie wartości netto wnoszonego wkładu (wartości otrzymanego udziału kapitałowego) oraz kwocie VAT uiszczonej przez spółkę komandytową w gotówce.
Co więcej, art. 14 ust. 1 ustawy o PIT wprost wskazuje, że u podatników sprzedających towary i usługi opodatkowane VAT, za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny VAT. Przychodem według ustawy o PIT może być bowiem jedynie przysporzenie majątkowe o definitywnym charakterze. Innymi słowy, z reguły przychodem podatników sprzedających towary i usługi opodatkowane VAT będzie wyłącznie kwota netto należności wynikających z faktury.
Z kolei VAT należny to wartość podatku wynikająca ze sprzedaży towarów lub usług, którą należy odprowadzić na rachunek właściwego urzędu skarbowego. Podatnik, co do zasady, zgodnie z zasadą neutralności VAT, ma jednak prawo pomniejszyć (odliczyć) VAT należny o VAT naliczony, który obejmuje zapłaconą przez niego daninę z tytułu nabytych na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej towarów i usług. W efekcie należy uznać, że kwota VAT z faktury wystawionej przez wnioskodawców będzie dla nich VAT należnym, natomiast dla spółki komandytowej VAT naliczonym.
Organ podatkowy, oceniając stan faktyczny stwierdził, że środki pieniężne przekazane przez spółkę komandytową na rzecz wspólników wnoszących aport do spółki nie będą miały charakteru podatku. Na poparcie tego stanowiska fiskus przytoczył wyłącznie treść art. 6 ordynacji podatkowej wskazując, że podatkiem jest nieodpłatne, przymusowe i bezzwrotne świadczenie na rzecz Skarbu Państwa nałożone w drodze ustawy. Mając jednak na uwadze, że wykazana na fakturze kwota VAT po jej otrzymaniu przez wnioskodawców, zostanie następnie jako VAT należny odprowadzona na rachunek właściwego urzędu skarbowego, stanowisko organu odmawiające jej statusu podatku jest niezrozumiałe – wszakże danina publicznoprawna zostanie przekazana rzecz Skarbu Państwa. Fiskus nie tylko zatem nie uwzględnił swoistej konstrukcji podatku naliczonego według ustawy o VAT, utożsamiając go w sposób bezpośredni z podatkiem w rozumieniu art. 6 ordynacji podatkowej, ale również pominął podstawową zasadę z ustawy o PIT, w myśl której przychodem może być jedynie przysporzenie majątkowe o charakterze definitywnym.
Za wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 listopada 2013 r. (I FSK 1147/13) należy również podkreślić, że prawidłowo sporządzone uzasadnienie prawne w razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy powinno obejmować wyjaśnienie przepisów prawa podatkowego objętych daną interpretacją oraz wskazanie ich prawidłowej wykładni. W analizowanej sprawie organ podatkowy ograniczył się wyłącznie do przytoczenia przepisów bez przeprowadzenia ich wykładni i oceny możliwości zastosowania w opisanej sytuacji. Prezentowane stanowisko znajduje również potwierdzenie m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 lutego 2016 r. (II FSK 2928/13) wydanego w analogicznym stanie faktycznym na gruncie ustawy o CIT.
