Test przedsiębiorcy: zaszkodzi firmom, nie pomoże fiskusowi

Udawanie firmy po to, aby unikać podatków, jest oszustwem. Dlatego trzeba zastanowić się nad testem przedsiębiorcy, czyli sprawdzaniem, kto rzeczywiście prowadzi działalność – zapowiedziała w Wirtualnej Polsce Magdalena Biejat z Lewicy, która najprawdopodobniej będzie współtworzyć nowy rząd.

To bardzo zły pomysł – uważają eksperci.

Czytaj więcej:

ABC Firmy

Wraca pomysł "testu przedsiębiorcy". Zapowiada go ważna polityk Lewicy

Senator Lewicy i współprzewodnicząca...

Pro

– Test przedsiębiorcy to ostatnia rzecz, jaka jest teraz potrzebna biznesowi. Jeszcze bardziej skomplikuje system podatkowy, doprowadzi do niepotrzebnych nikomu sporów, zwiększy koszty pracodawców – mówi Przemysław Pruszyński, doradca podatkowy, ekspert Lewiatana.

Z etatu na działalność

Chodzi o tzw. samozatrudnionych, czyli tych, którzy prowadzą działalność gospodarczą, ale są ściśle związani z jednym kontrahentem (często byłym pracodawcą). Przechodzili z etatu na firmę z różnych powodów. Własna działalność daje możliwość rozliczania wielu wydatków w kosztach (samochód, komputer, telefon czy część opłat za mieszkanie), kuszą niższe stawki podatku (np. 19 proc. liniowy PIT od dochodu z firmy zamiast 32 proc. od zarobków na etacie), można też zaoszczędzić na ZUS (zarówno na składkach na ubezpieczenia społeczne, jak i zdrowotne). Na samozatrudnieniu zyskują także pracodawcy, współpraca z przedsiębiorcą jest dla nich łatwiejsza i tańsza niż zatrudnianie pracownika.

Czy przejście z etatu na działalność to oszustwo?

– Nie. Każdy ma prawo zadecydować, w jaki sposób chce zarabiać na życie. Nie można też mieć do niego pretensji, że wybrał formę rozliczeń, w której płaci mniejsze daniny, skoro przepisy mu na taki wybór pozwalają – mówi Marcin Sobieszek, doradca podatkowy, partner w ATA Finance.

Na czym miałby polegać test przedsiębiorcy? Na wprowadzeniu kryteriów prowadzenia działalności gospodarczej. Pomysł nie jest nowy, pojawił się już w 2019 r. Na celowniku fiskusa mieli wtedy znaleźć się ci, którzy mają tylko jednego klienta. – Powinniśmy wrócić do dyskusji na ten temat – uważa Magdalena Biejat.

Czytaj więcej

Opinie Prawne

Tomasz Pietryga: Tusk mówił o wspieraniu biznesu, Lewica chce ścigać przedsiębiorców

Jeżeli politycy opozycji szybko nie ukrócą antyrynkowych pomysłów, takich jak tzw. test przedsięb...

– Takie kryterium o niczym nie przesądza. Przedsiębiorca, który ma tylko jednego klienta, nie przestaje być przedsiębiorcą. Jeden klient może mu przecież w zupełności wystarczyć. Zresztą często nie wolno mu mieć innych ze względu na klauzule antykonkurencyjne – mówi Grzegorz Gębka, doradca podatkowy w kancelarii GTA.

Nowe przepisy niepotrzebne

Eksperci podkreślają, że skarbówka nie potrzebuje nowych przepisów. Ma już teraz możliwość weryfikowania, czy samozatrudniony to bardziej przedsiębiorca czy etatowiec. Na podstawie art. 5b ustawy o PIT może sprawdzić, w jaki sposób świadczy swoje usługi, np. czy robi to pod czyimś kierownictwem oraz w wyznaczonym miejscu i narzuconych godzinach.

– Fiskus nie interesuje się jednak samozatrudnionymi, podobnie jak ZUS – mówi Grzegorz Gębka.

– I niech tak pozostanie. Dodawanie nowych uprawnień urzędnikom przyniesie tylko same problemy – mówi Przemysław Pruszyński.

Jakie mogą być konsekwencje oblania testu przedsiębiorcy?

– Dochody samozatrudnionego trzeba będzie rozliczyć tak jak pracownika, z reguły będzie to oznaczać dla niego sporą stratę. Problemy będzie miał też kontrahent, urzędnicy mogą go obciążyć odpowiedzialnością za niepobrane zaliczki na podatek oraz składki ZUS – tłumaczy Marcin Sobieszek.

Urzędnikom nie będzie łatwo

– Generalnie postępowania w takich sprawach są bardzo skomplikowane, także dla kontrolerów. Będą musieli się sporo namęczyć, żeby przekwalifikować samozatrudnionego na pracownika, a korzyści dla budżetu państwa mogą okazać się niewielkie – dodaje Grzegorz Gębka.

A Przemysław Pruszyński przypomina, że w ostatnich latach mamy rynek pracownika i na samozatrudnienie nikt już nikogo raczej nie wypycha. – Strony umowy same decydują o zasadach współpracy. Siłowe przerzucanie na etaty na pewno zaszkodzi biznesowi, a w konsekwencji państwu. Dlatego zdecydowanie odradzam takie eksperymenty jak test przedsiębiorcy – podsumowuje ekspert Lewiatana.