Tak wynika z interpretacji Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 22 kwietnia 2014 r. (ITPB3/?423-39/14/PST).
W analizowanej sprawie podatnik (spółka kapitałowa) należący do grupy kapitałowej odnotował straty w następujących po sobie latach podatkowych. Podatnik otrzymał od powiązanej kapitałowo spółki poręczenie. Spółka poręczająca przewidziała gotowość udzielenia podatnikowi pomocy finansowej w przypadku nieosiągnięcia przez niego zysków, które pokryłyby straty z lat poprzednich. Poręczenie udzielone przez spółkę powiązaną nie zostało ujęte przez podatnika jako przychód w zeznaniach podatkowych za lata, w których zostało otrzymane. Podatnik zwrócił się z pytaniem do izby skarbowej, czy wystąpił u niego przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń w związku z otrzymanym poręczeniem. Zdaniem podatnika otrzymane poręczenie nie miało charakteru rzeczywistego świadczenia finansowego i było jedynie zobowiązaniem się poręczyciela do ewentualnego wsparcia finansowego podatnika.
Organ podatkowy uznał stanowisko podatnika za nieprawidłowe. W ocenie organu, nieodpłatnie udzielone poręczenie można rozumieć jako nieodpłatne świadczenie na gruncie ustawy ?o CIT, jeżeli „jedna ze stron otrzymuje materialną korzyść w związku z poręczeniem, której wartość można wycenić; udzielenie poręczenia nie pociąga za sobą żadnych kosztów bądź świadczenia wzajemnego ze strony podmiotu je otrzymującego; udzielenie poręczenia jest związane z wolą poręczyciela, co oznacza, że jest on gotowy udzielić poręczenia bez wynagrodzenia". W konsekwencji zdaniem organu podatkowego uzyskanie poręczenia wypełniającego wskazane powyżej przesłanki skutkowało powstaniem przychodu po stronie podatnika z tytułu otrzymania nieodpłatnego świadczenia.
Paweł ?Sitnik, konsultant ?w Dziale Prawnopodatkowym PwC
Interpretacja izby skarbowej odnosi się do możliwości uznania poręczenia udzielonego bez wynagrodzenia za nieodpłatne świadczenie na gruncie ustawy o CIT. Trudność w kwalifikacji poręczenia udzielonego bez wynagrodzenia jako nieodpłatnego świadczenia wynika przede wszystkim z braku definicji legalnej pojęcia nieodpłatnego świadczenia w ustawie ?o CIT. Pomocne w interpretacji tego pojęcia okazuje się orzecznictwo sądów administracyjnych, zgodnie z którym ?za nieodpłatne świadczenia uznaje się „wszelkie zjawiska gospodarcze ?i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze ?w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, tj. niezwiązane ?z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy" (uchwała NSA z 18 listopada 2002 r., FPS 9/02 ?i z 16 października 2006 r., II FPS 1/06). Dodatkowo, zgodnie ze stanowiskiem ministra finansów „udzielenie spółce kapitałowej nieodpłatnego poręczenia przez jej udziałowca bądź akcjonariusza (podmiot powiązany) stanowi dla tej spółki nieodpłatne świadczenie w rozumieniu ?art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz skutkuje powstaniem przychodu z tego tytułu" (interpretacja ogólna ministra finansów z 27 kwietnia 2012 r., DD5/033/2/DZQ/2012/DD-134). Stanowisko to zostało ugruntowane jednolitą linią orzeczniczą sądów administracyjnych. Wobec tego kwalifikowanie nieodpłatnych poręczeń udzielanych w ramach grup kapitałowych jako nieodpłatne świadczenia w rozumieniu ustawy o CIT jest praktyką powszechnie stosowaną przez organy podatkowe i sądy administracyjne.
