Obiektywnie spodziewane efekty
Przesłankę celowości kosztu uważa się za spełnioną, gdy istnieje związek przyczynowy pomiędzy poniesieniem danego kosztu a powstaniem lub realną szansą powstania przychodów podatkowych bądź też zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła ich uzyskiwania. Nie ma przy tym znaczenia, czy dany wydatek przyniósł oczekiwany skutek w postaci osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenie ich źródła. Istotne jest, czy w momencie jego ponoszenia podatnik mógł – obiektywnie oceniając – oczekiwać takiego efektu.
Fiskus potwierdza
Do przychodów (podatkowych) nie zalicza się m.in. dopłat wnoszonych do spółki, jeżeli ich wniesienie następuje w trybie i na zasadach określonych w odrębnych przepisach (zob. art. 12 ust. 4 pkt 11 ustawy o CIT) >patrz ramka.
Organy podatkowe przyjmują, że skoro przychód ?w postaci dopłat wniesionych do spółki nie jest przychodem podatkowym, to wydatki na jego uzyskanie nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu ?art. 15 ust. 1 ustawy o CIT. Nie są bowiem kosztami podatkowymi wydatki co prawda niewymienione w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT, ale związane z przysporzeniami nieuważanymi za przychód przez ustawodawcę, tj. w tym przypadku wyłączone z przychodów na mocy art. 12 ust. 4 pkt 11 ustawy o CIT.
Gdy zatem spółka z o.o. otrzymująca dopłaty (wnoszone w trybie przepisów kodeksu spółek handlowych) jest zobowiązana do poniesienia kosztów zmiany umowy spółki (m.in. obsługa prawna), opłat sądowych, podatku od czynności cywilnoprawnych i innych wydatków związanych ?z przygotowaniem dopłat, to te wydatki związane z wniesieniem dopłat, mające charakter uboczny w stosunku do świadczenia głównego, jako związane z przychodem niepodlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych (art. 12 ust. 4 pkt 11 ustawy o CIT), nie stanowią kosztów uzyskania przychodów, o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o CIT. Taki pogląd wyraziła Izba Skarbowa w Bydgoszczy w interpretacji z 18 maja 2012 r. (ITPB3/423-133d/12/AW), Izba Skarbowa w Katowicach w interpretacji z 12 kwietnia 2012 r. (IBPBI/2/423-32/12/MS) i Izba Skarbowa w Katowicach w interpretacji z 29 marca 2012 r. (IBPBI/2/423- 58/12/AP).
Organy podatkowe dodatkowo wskazują, że zawarty ?w art. 12 ust. 4 pkt 11 ustawy ?o CIT zwrot normatywny „do przychodów nie zalicza się" odnosi się do przychodów ?w rozumieniu art. 7 ust. 2 ustawy o CIT, który stanowi ?w istotnym dla sprawy zakresie, że dochodem jest nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta ?w roku podatkowym. W art. 12 ust. 4 pkt 11 ustawy o CIT wyłączono określone w nim przychody z przychodów określonych w art. 7 ust. 2 ustawy o CIT. Ponieważ art. 7 ust. 2 ustawy o CIT mówi także o zdefiniowanych w art. 15 ?ust. 1 ustawy o CIT kosztach uzyskania przychodów jako kategorii współtworzącej dochód wskutek pomniejszenia przychodów o te koszty, to oczywiste staje się, że koszty uzyskania przychodów nie mogą być wiązane z przychodami, które zostały wyłączone z przychodów w rozumieniu wynikającym z art. 7 ust. 2 ustawy o CIT.
Istotne rozróżnienie
Stwierdzone powyżej rozróżnienie przychodu podatkowego, a więc przychodu określonego w art. 7 ust. 2 ustawy o CIT, do którego odnoszą się koszty jego uzyskania, o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o CIT, od przychodu (przysporzenia) określonego w art. 12 ust. 4 pkt 11 ustawy o CIT, do którego zdefiniowane w art. 15 ust. 1 ustawy o CIT koszty uzyskania nie mają zastosowania, ma decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia o zaliczeniu spornych wydatków do kosztów uzyskania przychodów. Taki pogląd znajdziemy w interpretacji Izby Skarbowej w Katowicach ?z 12 kwietnia 2012 r. (IBPBI/2/ 423-202/12/MS). Również te powody przemawiają za tym, że poniesione przez spółkę wydatki w związku z otrzymanymi dopłatami na obsługę prawną, opłaty sądowe i podatek od czynności cywilnoprawnych nie są kosztem podatkowym spółki.
