Podstawa opodatkowania: Marża może być ujemna, VAT należny nie 

Tak wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 marca 2012 r. (I FSK 885/11).

Opodatkowanie marży

Spółka z branży turystycznej we wniosku o interpretację  wyjaśniła, że świadczy usługi turystyki i rozlicza się z VAT na podstawie specjalnej procedury VAT marża przewidzianej w art. 119 ustawy o VAT. Wskazała, że usługi świadczone bezpośrednio na rzecz turysty nabywa od podmiotów zewnętrznych, nie świadcząc „usług własnych". Podatniczka świadczy usługi turystki zarówno w krajach Unii Europejskiej, jak i poza UE, opodatkowując uzyskaną marżę odpowiednio stawką podstawową i zerową.

We wniosku zauważyła, że ze względu na sezonowość działalności w branży turystycznej występują miesiące, kiedy uzyskana marża na produkcie turystycznym jest niewielka lub występuje strata na działalności touroperatorskiej. W razie wystąpienia straty powstaje ujemna podstawa opodatkowania oraz ujemna kwota marży. Spółka zapytała, czy w sytuacji gdy marża ujemna będzie wyższa od marży dodatniej, może w deklaracji VAT-7 wykazać jej ujemną wartość a także ujemną kwotę podatku należnego?

Plus i minus

Zdaniem podatniczki, jeżeli ustawodawca definiuje marżę jako różnicę między wpłatą należności jaką podróżny uiszcza za usługę a ceną nabycia, to różnica, o której mowa w art. 119 ustawy o VAT, z natury może być kwotą zarówno dodatnią, jak i ujemną. Przepis ten nie ogranicza konieczności rozliczenia VAT tylko w przypadku, gdy wspomniana różnica jest wartością dodatnią.

Organ podatkowy nie potwierdził tego stanowiska. W jego ocenie wykazywanie w deklaracji VAT-7 ujemnych kwot marży oraz ujemnej kwoty podatku należnego nie jest możliwe, bo przepisy musiałyby przewidywać kumulowanie dodatniej i ujemnej marży. Odwołując się do racjonalności ustawodawcy, fiskus podkreślił, że gdyby ustawodawca dopuszczał taką możliwość przy świadczeniu usług turystyki, to wprost uregulowałby to w ustawie o VAT. Możliwość kumulowania marż ujemnych i dodatnich przewidziana w art. 120 ust. 5 – 9 ustawy o VAT jest rozwiązaniem szczególnym, i nie można go interpretować rozszerzająco.