Kiedy nośniki reklamowe wymagają pozwolenia

Przepis art. 28 ust. 1 P.b. stanowi, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29–31. Zaś w art. 30 ust. 1 P.b. ustawodawca określił katalog inwestycji, których wykonanie wymaga uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi administracji. W komentowanej sprawie ustalenia wymagało, któremu z ww. reżimów podlegało usytuowanie przedmiotowego nośnika reklamowego.

Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 P.b., pozwolenia na budowę nie wymaga (lecz jedynie zgłoszenia), wykonywanie robót budowlanych (nie będących budową – wniosek z art. 29 ust. 1 P.b.) polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych. W przepisie tym mowa jest o instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, tj. o instalowaniu tablicy reklamowej albo urządzenia reklamowego jako całości funkcjonalnej na istniejącym fundamencie (np. wyrok NSA z 20 maja 2011 r., II OSK 883/10). Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 P.b. ma zatem zastosowanie wyłącznie do urządzeń reklamowych innych niż te, o których mowa w art. 3 pkt 3 P.b. (wyroki NSA z 4 lutego 2014 r., II OSK 2989/12, z 10 września 2010 r., II OSK 1360/09 oraz z 11 maja 2012 r., II OSK 323/11).

Z treści art. 3 pkt 3 P.b. wynika natomiast, że budowlą jest m.in. wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe. W komentowanej sprawie mamy do czynienia z nośnikiem reklamowym, składającym się m.in. z fundamentów wykonanych z bloczków betonowych. Idąc śladem stanowisk sądów administracyjnych, tego typu obiekt zakwalifikować należy jako budowlę, o której mowa w art. 3 pkt 3 P.b., ze względu na jego rozmiary oraz sposób połączenia z gruntem, wynikający z obciążeniowego działania stopy fundamentowej. Reklama jest trwale związana z gruntem, pomimo że fundament, na którym została umieszczona nie jest położony choćby częściowo poniżej poziomu gruntu. Cecha „trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce. O tym, czy urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem, nie decyduje metoda i sposób związania z gruntem, ale to czy wielkość konkretnego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania z gruntem (m.in. wyroki NSA z 4 lutego 2014 r., II OSK 2989/12; z 23 czerwca 2006 r., II OSK 923/05; z 25 maja 2007 r., II OSK 1509/06; z 11 września 2008 r., II OSK 982/07; z 20 czerwca 2008 r., II OSK 680/07; z 10 marca 2008 r., II OSK 186/07; z 3 września 2009 r., II OSK 1331/08; z 1 października 2009 r., II OSK 1461/08 oraz z 5 stycznia 2011 r., II OSK 25/10).

Co więcej, przepis art. 28 ust. 1 P.b. posługuje się pojęciem roboty budowlane. Z definicji zawartej w art. 3 pkt 7 P.b. wynika, że roboty budowlane to budowa, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Zgodnie natomiast z art. 3 pkt 6 P.b., przez budowę rozumieć należy wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę i nadbudowę obiektu budowlanego. W piśmiennictwie wskazuje się, że fakt, iż określony obiekt budowlany (w tym przypadku określony nośnik reklamowy) został wykonany w znacznej części lub nawet w całości w innym miejscu, a następnie przeniesiony i usytuowany w innym miejscu, nie może uzasadniać wniosku, że nie jest to budowa rozumiana jako wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu. Tym samym spełnione są wszystkie przesłanki warunkujące konieczność uzyskania pozwolenia na budowę.