Ochrona własności intelektualnej dla małych i średnich przedsiębiorstw

Wzory przemysłowe zabezpieczają design, rozumiany jako wygląd produktu. Nawet pomysły, innowacje technologiczne czy wynalazki, które nie zostały ujawnione można chronić patentem lub wzorem użytkowym.

Według danych EUIPO (European Union Intellectual Property Office):

- 93% MŚP odczuwa pozytywny wpływ po zarejestrowaniu praw własności intelektualnej.

- 68% zaobserwowało wyższy przychód na pracownika w tych MŚP, które zarejestrowały własność intelektualną.

- 36% MŚP osiągnęło korzyści finansowe dzięki zarejestrowanym prawom własności intelektualnej.

- 45% MŚP posiadających zarejestrowane znaki towarowe otrzymało większe inwestycje w fazie wzrostu.

2 lutego 2026 roku startuje 6 edycja programu SME FUND - Fundusz dla MŚP The Ideas Powered for Business. Jest to inicjatywa Komisji Europejskiej dotycząca wsparcia dla MŚP realizowana w praktyce przez Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO). Pomoc mikro, małym i średnim przedsiębiorcom przybiera formę refundacji części opłat urzędowych związanych ze zgłoszeniami znaków towarowych,  wzorów przemysłowych, wynalazków oraz audytu własności intelektualnej (IP Scan).

Znaki towarowe i wzory przemysłowe – zwrot do 700 EUR

Refundacja wynosi 75 % kosztów urzędowych dla zgłoszeń znaków towarowych i wzorów przemysłowych na terenie UE i poszczególnych krajów członkowskich oraz 50 % poza UE, w trybie rejestracji międzynarodowych. Maksymalny zwrot opłat urzędowych wynosi 700 EUR.

Bon ważny 1 miesiąc od daty przyznania bonu, z możliwością przedłużenia o kolejny 1 miesiąc. Po aktywacji bonu, jeżeli pozostały jeszcze środki do wykorzystania, jest on ważny 6 miesięcy od daty pierwszego wniosku o zwrot środków.

Patenty na wynalazki – zwrot do 3500 EUR

W przypadku patentów bony dzielimy na dwie części: bon na polskich zgłoszeń oraz do zgłoszeń do europejskiego urzędu. W przypadku tego drugiego można otrzymać również zwrot części wynagrodzenia pełnomocnika.

- Opłaty urzędowe za polską ochronę patentową – 1000 EUR, max 75%

- Opłaty za europejskie zgłoszenia patentowe – 1000 EUR, max 75%

- Koszty obsługi prawnej – honorarium rzecznika – 1500 EUR, max 50%

Koszty prawne usług związanych ze sporządzaniem i składaniem nowych europejskich zgłoszeń patentowych są kwalifikowalne, jeżeli usługi te są świadczone przez osoby lub podmioty mające siedzibę w UE, które są uprawnione do reprezentowania zgłaszających w postępowaniach przed Europejskim Urzędem Patentowym zgodnie z Konwencją o patencie europejskim.

Jednorazowo możemy wnioskować albo o bon na polskie wynalazki albo o wynalazki do EPO. Jeżeli chcemy otrzymać oba bony to musimy poczekać tydzień, aby móc złożyć wniosek o drugi bon.

Bon ważny 1 miesiąc od daty przyznania bonu, z możliwością przedłużenia o kolejny 1 miesiąc. Po aktywacji bonu, jeżeli pozostały jeszcze środki do wykorzystania, jest on ważny 6 miesięcy od daty pierwszego wniosku o zwrot środków.

Audyt własności intelektualnej IP Scan – zwrot do 1080 EUR

Celem usług jest doradztwo dla MŚP w zakresie potencjału własności intelektualnej dla rozwoju ich działalności poprzez identyfikację rodzajów aktywów własności intelektualnej, które mogą być wartościowe i powinny być chronione. Celem tych usług jest również zidentyfikowanie wszelkiej własności intelektualnej, która jest już chroniona i którą można by dalej wykorzystywać w celu uzyskania dodatkowych korzyści wspierających rozwój działalności.

Audyt mogą wykonywać jedynie osoby, które zgłosiły swoją kandydaturę do grona ekspertów do UPRP.

Bon ważny 6 miesiąc od daty przyznania bonu. W tym czasie należy podpisać wymagane umowy, przeprowadzić audyt (spotkanie z klientem, wysłanie raportu, omówienie wyników) oraz przesłać dokumenty do zaakceptowania do Urzędu Patentowego RP.

Ochrona praw dla nowych odmian roślin – zwrot do 1500 EUR

Ochrona prawna odmian roślin jest mało popularna w Polsce. Natomiast są firmy, które szczególnie dbają o odmiany np. tulipanów czy truskawek. W tym przypadku za zgłoszenia na poziomie unijnym refundacja wynosi 75% opłaty urzędowej. Maksymalna wartość zwrotu 1500 EUR.

Bon ważny 1 miesiąc od daty przyznania bonu, z możliwością przedłużenia o kolejny 1 miesiąc. Po aktywacji bonu, jeżeli pozostały jeszcze środki do wykorzystania, jest on ważny 6 miesięcy od daty pierwszego wniosku o zwrot środków.

Kto może ubiegać się o refundację?

Do programu kwalifikują się przedsiębiorstwa, które są mikro, małe lub średnie mające siedzibę w jednym z państw członkowskich UE lub w Ukrainie.

Foto: źródło: European Union Intellectual Property Office

Fundacje kwalifikują się do ubiegania o finansowanie z Funduszu MŚP, pod warunkiem, że jeden lub większa liczba organów publicznych kontroluje bezpośrednio lub pośrednio, wspólnie lub indywidualnie mniej niż 25% ich kapitału lub praw głosu.

Jednoosobowe działalności gospodarcze, które nie są czynnymi płatnikami VAT również mogą wziąć udział w programie przedstawiając wyciąg z CEIDG.

Jak wygląda procedura?

Przy składaniu wniosków o bony refundacyjne MŚP mogą skorzystać z pomocy pełnomocnika lub złożyć wymagane dokumenty sami.

1. Do złożenia wniosku wymagane są następujące dokumenty:

- Deklaracja podatnika VAT

- Zaświadczenie o prowadzonym rachunku bankowym

- Pełnomocnictwo – jeżeli wnioskować ma pełnomocnik w imieniu MŚP

2. Złożenie wniosku o przyznanie bonu refundacyjnego.

3. Wnioski rozpatrywane są według kolejności zgłoszenia i do momentu wyczerpania puli środków.