Zmiana tytułu do ubezpieczeń społecznych uczestnika pracowniczego planu kapitałowego nie zwalnia podmiotu zatrudniającego z obowiązku naliczania wpłat do PPK od wypłacanego mu wynagrodzenia. Podmiot ten powinien naliczać wpłaty do PPK również w okresie, w którym uczestnik PPK ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlega dobrowolnie, a nie obowiązkowo.
Charakter ubezpieczeń
Uczestnikiem PPK jest osoba fizyczna, mająca ukończony 18. rok życia, dla której podmiot zatrudniający zawarł umowę o prowadzenie PPK. Dla statusu uczestnika PPK – inaczej niż w przypadku osoby zatrudnionej – bez znaczenia pozostaje tytuł do ubezpieczeń czy zmiana podlegania ubezpieczeniom z obowiązkowego na dobrowolne. Podobnie jest z późniejszą rezygnacją z dokonywania wpłat do PPK, która dla uczestnika PPK oznacza jedynie zawieszenie dokonywania wpłat do programu.
Obowiązki podmiotu zatrudniającego
W związku z tym, że zmiana – w okresie uczestnictwa w PPK – podlegania ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z obowiązkowego na dobrowolne lub zmiana tytułu do ubezpieczeń nie wpływa na status uczestnika PPK, nie ma też wpływu na obowiązki podmiotu zatrudniającego związane z naliczaniem wpłat do PPK. Podmiot ten powinien więc naliczać wpłaty do PPK również w okresie, w którym uczestnik PPK podlega dobrowolnie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym lub gdy podlega tym ubezpieczeniom z innego tytułu niż wymienione w ustawie o PPK. Oczywiście pod warunkiem, że uczestnik nie złoży wcześniej deklaracji o rezygnacji z dokonywania wpłat do PPK.
Czytaj więcej:
Modyfikacja stawki procentowej wpłaty dodatkowej finansowanej przez pracodawcę wymaga zmiany umowy o zarządzanie PPK. Swoją pracownik może zmienić...
Pro
Przykład
W maju 2023 r. zleceniobiorca, uczestnik PPK, zgłosił zleceniodawcy, że od 1 czerwca 2023 r. zawrze z innym podmiotem umowę o pracę. Z uwagi na wysokość wynagrodzenia osiąganego ze stosunku pracy, które będzie przekraczało kwotę minimalnego wynagrodzenia, od 1 czerwca 2023 r. nie będzie on podlegał obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym z tytułu zawartej umowy zlecenia. Jednocześnie w złożonym zleceniodawcy oświadczeniu uczestnik PPK zadeklarował chęć dobrowolnego podlegania ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Mimo że od czerwca będzie on podlegał dobrowolnie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, zleceniodawca nadal powinien naliczać za niego wpłaty do PPK.
Przykład
W opisanej w poprzednim przykładzie sytuacji zleceniobiorca nie zadeklarował chęci podlegania dobrowolnie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu zawartej umowy zlecenia. Oznacza to, że od czerwca nie będzie on już podlegał ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tej umowy, a co za tym idzie – zleceniodawca od wypłaconego temu uczestnikowi PPK wynagrodzenia nie będzie już naliczał wpłat do PPK.
Podstawa naliczania wpłat
Obowiązek podmiotu zatrudniającego dotyczący naliczania wpłat do PPK w opisanych wyżej sytuacjach wynika wprost z definicji wynagrodzenia stanowiącego podstawę naliczenia wpłat do PPK. Przez „wynagrodzenie” należy bowiem rozumieć podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe uczestnika PPK, o której mowa w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych:
- bez stosowania ograniczenia do tzw. 30-krotności podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz
- z wyłączeniem podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe osób przebywających na urlopie wychowawczym oraz pobierających zasiłek macierzyński lub zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego.
Definicja wynagrodzenia, podobnie jak definicja uczestnika PPK, nie rozróżnia ani tytułów do ubezpieczeń emerytalnego i rentowych, z których wypłacane jest to wynagrodzenie, ani podlegania tym ubezpieczeniom na obowiązkowe lub dobrowolne. Ogranicza się jedynie do wskazania, że wynagrodzenie stanowi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Z tego powodu nie ma podstaw do zaprzestania naliczania wpłat do PPK, jeśli w okresie uczestnictwa w PPK dana osoba zmieni tytuł do ubezpieczeń albo podleganie ubezpieczeniom z obowiązkowego na dobrowolne.
Dwie umowy
Warto przy tym dodać, że takie brzmienie definicji wynagrodzenia stanowiącego podstawę naliczenia wpłat do PPK skutkuje również tym, że gdyby uczestnik PPK był zatrudniony w podmiocie zatrudniającym jednocześnie na podstawie dwóch umów zlecenia, z których jedna stanowiłaby tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych, a druga do dobrowolnych albo na podstawie dwóch umów o pracę, podmiot zatrudniający byłby zobowiązany do naliczania wpłat do PPK od łącznego wynagrodzenia osiąganego przez tego uczestnika PPK w tym podmiocie.
Przykład
Uczestnik PPK jest zatrudniony u pracodawcy X jednocześnie na podstawie dwóch umów o pracę. Mimo że pracodawca zawarł dla niego tylko jedną umowę o prowadzenie PPK, wpłaty do PPK nalicza od łącznego wynagrodzenia osiąganego z tytułu dwóch zawartych umów o pracę.
Autorka jest ekspertką PFR Portal PPK
Więcej na temat PPK na mojeppk.pl i pod nr telefonu 800 775 775. Zachęcamy również do korzystania z bezpłatnych szkoleń prowadzonych przez ekspertów PFR Portal PPK. Na szkolenia można zapisać się tutaj: https://www.mojeppk.pl/szkolenia.html.
Podstawa prawna:
- ustawa z 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych (tekst jedn. DzU z 2023 r., poz. 46)
- ustawa z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. DzU z 2022 r., poz. 1009 ze zm.)