Stosunek pracy pani Uli, zatrudnionej w pełnym wymiarze czasu pracy, uległ rozwiązaniu z końcem lipca 2013 r. Zostało jej 56 godzin niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego. Obowiązuje ją 7-godzinna dobowa norma czasu pracy (jest niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym). Do 16 czerwca 2013 r. pobierała co miesiąc: wynagrodzenie zasadnicze 2000 zł brutto i zmienną premię. Od 17 lipca 2013 r. pracodawca zlikwidował ruchome premie miesięczne i wdrożył zmienne premie kwartalne od 10 do 100 proc. pensji podstawowej. Za część drugiego kwartału 2013 r. (za okres od 17 do 30 czerwca 2013 r.) pani Ula otrzymała 340 zł premii kwartalnej (17 proc. pensji zasadniczej).
Podstawę wymiaru ekwiwalentu należy obliczyć według średniej kwoty premii kwartalnej wypłaconej pracownicy za czas faktycznie przepracowany przed ostatnim miesiącem zatrudnienia (§ 11 ust. 2 rozporządzenia urlopowego). Skoro jednak kobieta otrzymała premię tylko za część czerwca 2013 r., kwotę premii kwartalnej trzeba odpowiednio uzupełnić (§ 16 ust. 2 rozporządzenia urlopowego). Ekwiwalent kalkulujemy tak:
- podstawa ekwiwalentu z pensji zasadniczej: 2000 zł brutto
- podstawa ekwiwalentu z premii kwartalnej: (340 zł : 10 dni) x 20 dni = 680 zł
- podstawa ekwiwalentu łącznie: 2680 zł
- dzienna stawka ekwiwalentu: 2680 zł : 20,92 = 128,11 zł
- godzinowa stawka ekwiwalentu: 128,11 zł : 7 godz. = 18,30 zł
- finalna kwota ekwiwalentu: 18,30 zł x 56 godz. = 1024,80 zł.
Zasiłek chorobowy
Zamiana jednego składnika ruchomego na inny składnik o takim samym charakterze najczęściej nie powoduje konieczności przeliczenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego. Dla przykładu likwidacja w przepisach zakładowych prowizyjnej premii kwartalnej i wprowadzenie w zamian miesięcznej premii zmiennej (np. kwotowej) nie oznacza, że nastąpiło zaprzestanie wypłaty składnika kwartalnego. W związku z tym nie należy go wykluczać z podstawy wymiaru zasiłku chorobowego. Oczywiście chodzi o premie pomniejszane za czas niezdolności do pracy. W takiej sytuacji premie kwartalne trzeba doliczyć do podstawy wymiaru zasiłku w wysokości odpowiedniej do liczby pełnych miesięcy kalendarzowych uwzględnianych w tej podstawie, a kwoty premii miesięcznych dodać do wynagrodzeń miesięcznych wypłaconych za miesiące mieszczące się w tej podstawie.
Przykład 5
Bez kwartalnej, ale z miesięczną
Pan Artur, pracownik, w lipcu 2013 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Za ten czas uzyskał prawo do zasiłku chorobowego. Podstawę tego świadczenia należy obliczyć z wynagrodzenia miesięcznego wypłaconego mu za okres od lipca 2012 r. do czerwca 2013 r. Do końca lutego 2013 r. pan Artur dostawał wynagrodzenie zasadnicze oraz zmienne premie prowizyjne wypłacane kwartalnie i pomniejszane za czas niedyspozycji zdrowotnej.
Za III kwartał 2012 r. dostał 1200 zł premii prowizyjnej, za IV kwartał 2012 r. – 1034 zł, a za styczeń i luty 2013 r. – 760 zł. Od 1 marca 2013 r. firma ustanowiła kwotowe premie miesięczne w wysokości od 10 do 500 zł miesięcznie, pomniejszane za czas choroby w sposób nieproporcjonalny. W 2013 r. pan Artur otrzymał premie miesięczne: za marzec 300 zł, za kwiecień 320 zł, za maj 200 zł, za czerwiec 190 zł. Do podstawy wymiaru zasiłku chorobowego należnego za lipiec 2013 r. wliczamy:
- wynagrodzenie zasadnicze po jego ewentualnym uzupełnieniu za „niepełne" miesiące za okres od lipca 2012 r. do czerwca 2013 r., np. 2300 zł miesięcznie,
- premię miesięczną – w kwotach faktycznie wypłaconych za marzec, kwiecień, maj i czerwiec: 300 zł + 320 zł + 200 zł + 190 zł = 1010 zł.
Tak ustaloną sumę dzielimy przez 12 miesięcy.
[(2300 zł x 12 miesięcy) + 1010 zł] : 12 miesięcy = 2384,17 zł
Do podstawy zasiłku doliczamy średnią premię kwartalną w kwocie proporcjonalnej do liczby pełnych miesięcy kalendarzowych, za jakie została wypłacona w czasie okresu przyjętego do podstawy (proporcjonalnej do 8 miesięcy) : (1200 zł + 1034 zł + 760 zł) : 8 miesięcy = 374,25 zł.
2384,17 zł + 374,25 zł = 2758,42 zł.
Inaczej jest jednak, kiedy choć jeden ze składników w tej relacji – podmieniany albo wprowadzany – jest obniżany z tytułu niezdolności do pracy z powodu choroby, a drugi nie (przysługuje obok zasiłku chorobowego).
Dla przykładu: zakład zmienną premię miesięczną zmniejszaną w razie niedyspozycji zdrowotnej zastępuje kwartalną premią ruchomą niepomniejszaną za okres takiej absencji. Wówczas mamy do czynienia z zaprzestaniem wypłaty premii kwartalnej, co skutkuje wyłączeniem jej z podstawy wymiaru zasiłku chorobowego należnego za okres po dacie rezygnacji z podanego składnika płacowego. Nowej premii nie należy wliczać do podstawy zasiłku, ponieważ jest regulowana obok niego.
W odwrotnej sytuacji, gdy zmienna premia kwartalna niepomniejszana za czas choroby zostaje przekształcona w ruchomą premię miesięczną obniżaną z tytułu takiej niedyspozycji, postępujemy inaczej. Do podstawy wymiaru zasiłku przysługującego od dnia wejścia zmiany w życie należy wliczać premie miesięczne, a także średnią premię kwartalną – ale proporcjonalnie do liczby miesięcy uwzględnianych w podstawie, za które została wypłacona.