Interpretacje podatkowe: urzędnicy nie muszą oceniać innych orzeczeń

Spółka jest producentem wyrobów cukierniczych. W związku z planowanym dalszym rozwojem działalności, w celu poprawienia jej efektywności, podjęła decyzję o przeprowadzeniu reorganizacji. Spółka zamierza skoncentrować posiadane obecnie prawa, w tym w szczególności zarejestrowane lub zgłoszone do rejestracji prawa do znaków towarowych i do wzorów użytkowych, w jednym podmiocie. Podatniczka planuje bowiem wnieść wkład w postaci praw własności przemysłowej do nowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (nowa spółka), której będzie wspólnikiem. Składniki majątku, które zostaną przeniesione do nowej spółki, nie będą stanowiły zorganizowanej części przedsiębiorstwa, tylko aktywa. W akcie notarialnym dotyczącym wniesienia wkładu zostanie określone, że jego wartość będzie odpowiadać wartości netto (tzn. cenie pomniejszonej o VAT) praw własności przemysłowej. VAT zostanie rozliczony między stronami w gotówce.

Firma zapytała, czy zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 9 ustawy o CIT wykazany przez nią VAT na fakturze dokumentującej aport praw własności przemysłowej, zapłacony jej przez nową spółkę przelewem bankowym, będzie stanowił podatek należny. Chciała się też upewnić, czy otrzymana zapłata na pokrycie przez nią podatku nie będzie przychodem podatkowym.

Fiskus nie miał wątpliwości, że otrzymane przez podatniczkę od nowej spółki środki pieniężne stanowiące równowartość VAT należnego, wynikającego z odpowiedniej faktury VAT, będą przychodem dla wnoszącego aport – jako otrzymane pieniądze. W ocenie urzędników opisany sposób rozliczenia równowartości VAT określonej w fakturze potwierdzającej wniesienie aportu do nowej spółki potwierdza, że jej rozliczenie nie jest neutralne podatkowo w CIT.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę spółki, bo jego zdaniem fiskus niedostatecznie odniósł się do sprawy. To rozstrzygnięcie zakwestionował jednak NSA. Sąd kasacyjny zauważył, że istota problemu sprowadzała się do odpowiedzi na pytanie, czy VAT wykazany przez spółkę na fakturze dokumentującej aport praw własności przemysłowej, zapłacony przelewem bankowym przez podmiot otrzymujący aport nie będzie przychodem podatkowym. Zdaniem NSA nie można zarzucić organowi, jak to uczynił sąd I instancji, że zaskarżona interpretacja nie zawiera uzasadnienia prawnego. Co prawda, uzasadnienie zaskarżonej interpretacji nie jest szczególnie rozbudowane, ale ma wszystkie niezbędne elementy, w tym wyraża jednoznaczny i precyzyjny pogląd prawny organu w tej sprawie.

Jak podkreślił sąd kasacyjny, organ interpretacyjny nie ma obowiązku ustosunkowania się do wszystkich argumentów wnioskodawcy zawartych we wniosku o wydanie interpretacji. Do uprawnień organu należy wybór argumentów, które jego zdaniem będą wystarczające dla oceny merytorycznej problemu podatkowego objętego wnioskiem o wydanie interpretacji. Wynikający z art. 14c § 1 ordynacji podatkowej obowiązek przedstawienia oceny stanowiska wnioskodawcy wraz z jej uzasadnieniem prawnym nie oznacza konieczności oceniania innych interpretacji oraz orzeczeń sądów administracyjnych przywołanych przez zainteresowanego dla wzmocnienia prezentowanej przez niego argumentacji. NSA uznał, że zaskarżona interpretacja indywidualna jest kompletna. Dlatego WSA powinien ocenić ją merytorycznie, a nie ją uchylać, domagając się dodatkowych argumentów prawnych.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 kwietnia 2015 r. (II FSK 731/13).

—oprac. Aleksandra Tarka

Komentarz eksperta

Michał Górniak, doradca podatkowy, starszy konsultant w dziale doradztwa podatkowego BDO, biuro w Poznaniu

Zagadnienie opodatkowania aktywów zbywanych w drodze aportu od lat przysparza przedsiębiorcom i organom stosującym prawo wielu problemów. Wynikają one ze specyficznej formy zapłaty za wnoszone do spółki aktywa, jakim jest wydanie udziałów spółki. Wątpliwości w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania VAT całkiem niedawno – w postanowieniu z 31 marca 2014 r. (I FPS 6/13) – wyjaśniał Naczelny Sąd Administracyjny.

Jednak cały czas to zagadnienie jest niejednolicie interpretowane na potrzeby rozliczeń podatku dochodowego od osób prawnych. Niefinansowy charakter zapłaty za wkład niepieniężny powoduje potrzebę dodatkowego przepływu środków pieniężnych w celu uregulowania VAT od aportu. W praktyce najczęściej spółka wydająca udziały jednocześnie „przekazuje" wnoszącemu aport pieniądze będące równowartością należnego do zapłaty VAT. Dodatkowo środki te są automatycznie potrącane przez nią na poczet zapłaty podatku do urzędu skarbowego.

W ocenie organów podatkowych tej kwoty pieniężnej nie można utożsamiać z należnym VAT i po stronie wnoszącego aport należy ją zidentyfikować jako przychód. Nie sposób się zgodzić z taką interpretacją przepisów, gdyż ignoruje ona bowiem fakt, że przysporzenie takie nie ma charakteru definitywnego. Ponadto konstrukcja należnego VAT jest dość specyficzna i z uwagi na zasadę neutralności VAT powinna być szerzej interpretowana na potrzeby rozliczeń w podatkach dochodowych. Podkreślił to WSA w Krakowie w wyroku z 24 lutego 2015 r. (I SA/Kr 1865/14).