Reklama

Więcej kontroli PIP i wzrost wykrytych nieprawidłowości

W 2022 r. inspektorzy częściej niż przed rokiem sprawdzali legalności zatrudnienia i innej pracy zarobkowej. Zwiększył się też odsetek podmiotów, u których stwierdzono nieprawidłowości.
Więcej kontroli PIP i wzrost wykrytych nieprawidłowości

Foto: Fotorzepa, Mac Maciej Kaczanowski

- Wiele osób mówi, że praca nierejestrowana to problem marginalny. Chciałbym, żeby tak było. Mam jednak obawy, że on nadal istnieje, a w ostatnich latach mógł się nawet nasilić. Przyczynić mogła się do tego epidemia COVID-19, wojna w Ukrainie ( w początkowym etapie) czy obecnie wysoka inflacja- mówił podczas konferencji „Praca nierejestrowana - skala, przyczyny i skutki dla systemu ubezpieczeń społecznych, rekomendacje rozwiązań na rzecz ograniczenia zjawiska” Sebastian Koćwin, wiceprzewodniczący OPZZ.

Te obawy potwierdzają najnowsze dane Państwowej Inspekcji Pracy. Wynika z nich, że inspektorzy nie tylko częściej sprawdzali legalność zatrudnienia i innej pracy zarobkowej obywateli polskich, ale też wykryli więcej nieprawidłowości. I tak, w 2022 r. przeprowadzono 19,3 tys. kontroli, to wzrost rok do roku o blisko 41 proc. (w 2021 r. było ich bowiem 13 698). Jednocześnie zwiększył się odsetek sprawdzanych podmiotów, u których stwierdzono nielegalne zatrudnienie lub nielegalną inną pracę zarobkową. W 2022 r. wyniósł on 41,7 proc., a rok wcześniej 33 proc. W 9,2 proc. przypadków chodziło o brak lub nieterminowe potwierdzenie na piśmie rodzaju i warunków zawartej z pracownikiem umowy o pracę. Zdecydowana większość ( 35,4 proc.) to brak lub nieterminowe zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych.

Czytaj więcej:

Biznes Co i jak kontroluje Państwowa Inspekcja Pracy?

Pro

Dariusz Górski, p.o. dyrektora departamentu legalności zatrudnienia w Głównym Inspektoracie Pracy wskazywał na kilka przyczyn nielegalnego zatrudnienia w odniesieniu do podmiotów powierzających pracę. Jakich?

Zwracał uwagę m.in. na wysokie koszty pracy czy cały czas większe korzyści niż ewentualne kary za nielegalne zatrudnienie. Z kolei, wśród barier w eliminowaniu nielegalnego zatrudnienia wymienił przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. 2022 poz. 1009 ze zm.) ustalające 7-dniowy termin na dokonanie zgłoszenia do ZUS i powiązany z tym brak obowiązku zawierania umów cywilnoprawnych w formie pisemnej.

Reklama
Reklama

Wygląda też na to, że zjawiska pracy nierejestrowanej nie wyeliminowały, zgodnie z oczekiwaniami, też obowiązujące od stycznia 2022 r. regulacje wchodzące w zakres Polskiego Ładu. Ich celem miała być właśnie walka z szarą strefą w zatrudnieniu - w aspekcie zarówno podatkowym, jak i składkowym. Przypomnijmy, że przed ich wejściem w życie w przypadku ujawnienia nielegalnego zatrudnienia koszty danin publicznych z tytułu nieujawnionych źródeł przychodu pokrywał zarówno zatrudniający (składki na ubezpieczenia społeczne), jak i pracownik (podatek dochodowy, niekiedy też część składek, które miałby normalnie obowiązek pokryć samodzielnie). Po zmianach należności podatkowe i składkowe obciążają jedynie zatrudniającego. Dane pokazują, że efekt, w postaci zmniejszenia liczby wykrytych nieprawidłowości, nie został jednak na razie osiągnięty.

Czytaj więcej:

Prawo pracy Nie będzie kontroli pracowników na zdalnej

Pro

- Nie jest to dla mnie zaskoczeniem. Już na etapie prac legislacyjnych zwracałem uwagę na mankamenty tych regulacji. Chodzi m.in. o to, że dotyczą one wyłącznie zatrudniania pracowników. W efekcie, w sytuacji ujawnienia nielegalnego zatrudnienia podmiot zatrudniający może bronić się tym, że owszem dana osoba wykonywała na jego rzecz pracę, ale na podstawie np. umowy zlecenia- wyjaśnia dr Tomasz Lasocki z WPiA UW.

Kontrole PIP 2019-2022

Kontrole PIP 2019-2022

Foto: Rzeczpospolita/własne

Prawo pracy
Reforma PIP na finiszu. Czy przedsiębiorcy mogą odetchnąć?
Materiał Promocyjny
Jak zostać franczyzobiorcą McDonald’s?
Materiał Promocyjny
OTOMOTO rewolucjonizuje dodawanie ogłoszeń
Prawo pracy
Reforma PIP. Rzecznik przedsiębiorców ostrzega przed chaosem prawnym
Prawo pracy
Reforma PIP: mocny, wspólny głos związkowców i pracodawców
Prawo pracy
Pełna odpowiedzialność za mobbing. Rząd przyjął projekt ustawy
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama