[srodtytul]Sprzedaż to ostateczność[/srodtytul]
Zgodnie z art. 871 § 2 k.c. występującemu wspólnikowi pozostali muszą wypłacić części wartości majątku wspólnego pozostającego po odliczeniu wartości wkładów wszystkich wspólników, jaka odpowiada stosunkowi, w jakim występujący wspólnik uczestniczył w zyskach spółki.
W takich proporcjach dzielą się wspólnicy spółki rozwiązanej nadwyżką majątku pozostałego po spłaceniu długów. Występującemu ze spółki należy się zasadniczo spłata w pieniądzu.
Natomiast w razie likwidacji spółki w rachubę wchodzi przede wszystkim podział majątku w naturze. Do majątku pozostałego po rozwiązaniu spółki cywilnej art. 875 § 1 k.c. nakazuje bowiem stosować przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych, w tym przepisy o zniesieniu tej współwłasności. Z nich wynika (art. 211 k.c.), że każdy ze wspólników może – jeśli nie da się przeprowadzić zgodnego podziału – zwrócić się o to do sądu.
Wolno mu przede wszystkim żądać zniesienia współwłasności przez podział rzeczy wspólnej, chyba że podział byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo że pociągałby za sobą zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości. Możliwy jest podział fizyczny majątku z dopłatami, a także przekazanie go jednemu wspólnikowi, który spłaci pozostałych.
Ostateczność to sprzedaż majątku i podział pieniędzy między wspólników. Jeśli podział następuje na podstawie orzeczenia sądu, wspólne dobro jest sprzedawane na licytacji przez komornika sądowego według procedury dotyczącej sprzedaży na spłatę długów stwierdzonych wyrokiem sądowym.
[ramka][b]Solidarnie za zobowiązania[/b]
Może być tak, że długi rozwiązanej spółki są większe niż suma wkładów. Wtedy wspólnicy otrzymają oczywiście zwroty proporcjonalnie pomniejszone. Zdarza się niejednokrotnie, że długi przekraczają wartość wspólnego majątku.
Długi niespłacone nadal ciążą na wspólnikach, nadal oni odpowiadają za nie solidarnie. Solidarność oznacza to, że wierzyciel może żądać całej zapłaty lub jej części wedle swego wyboru od wszystkich dłużników łącznie, od każdego z nich z nich z osobna albo od kilku z nich.
Jeśli spłaci go jeden, może żądać zwrotu w odpowiedniej części od pozostałych. Wspólnicy spółki cywilnej – zarówno w czasie jej istnienia jak i po likwidacji – odpowiadają za jej długi całym swym majątkiem, bez ograniczeń.
Dotyczy to długów powstałych w okresie, w którym dana osoba była wspólnikiem. Dla wierzycieli spółki bez znaczenia jest zwolnienie danego wspólnika przez pozostałych z udziału w stratach (art. 867 § 1 k.c.). Takie zwolnienie obowiązuje tylko w ich stosunkach wewnętrznych.[/ramka]
[ramka][b]Podział wspólnej własności[/b]
Przed sądem sprawy o podział majątku wspólnego po rozwiązaniu spółki cywilnej a także o rozliczenie w razie wystąpienia wspólnika z takiej spółki są sprawami gospodarczymi. Obowiązuje rygorystyczny tryb postępowania w takich sprawach. Sprawy o podział majątku toczą się w trybie postępowania nieprocesowego, zwanego niespornym.
Sprawy o rozliczenie z występującym wspólnikiem sąd gospodarczy rozpatruje w procesie. Powodem jest w nich występujący wspólnik, a pozwanymi – pozostali wspólnicy. W sprawach tych z reguły powołuje się biegłego lub biegłych – dla ustalenia zwłaszcza wartości wkładu tego wspólnika, wartości majątku spółki, jej aktywów i pasywów.[/ramka]