Rz: Do końca lutego trzeba podsumować zarobki emerytów i rencistów za 2014 r. Czy pracodawca, który zatrudniając emeryta lub rencistę, od razu złożył w ZUS pismo, że miesięczna pensja tej osoby to np. 1000 zł, musi jej wystawić zbiorcze zaświadczenie do końca lutego?
Przemysław Stobiński: Tak. Zaświadczenie wystawione przez pracodawcę w momencie zatrudnienia emeryta ma na celu potwierdzenie wysokości uzyskiwanego przez niego wynagrodzenia – zwykle zasadniczego podawanego w stawce miesięcznej. Natomiast w zaświadczeniu wystawianym do końca lutego każdego kolejnego roku sumuje się zarobki świadczeniobiorców za ubiegły rok kalendarzowy. Poza pensją zasadniczą trzeba w nim podać także inne składniki wynagrodzenia, jak płaca za nadgodziny, premie itp., które bierze się pod uwagę przy ustalaniu uzyskanego przez emeryta dochodu.
Czy za błędy w zaświadczeniu o zarobkach finansowo odpowie płatnik, czy świadczeniobiorca? Od kogo ZUS może żądać zwrotu nadpłaty?
Co do zasady ZUS może domagać się zwrotu nienależnie pobranej emerytury (np. gdy dochód osiągnięty przez emeryta w danym roku uzasadniał zawieszenie wypłaty lub zmniejszenie kwoty emerytury) od osoby, która ją pobrała, czyli od emeryta. Jeżeli jednak wypłata świadczenia została spowodowana przekazaniem przez płatnika składek nieprawdziwych danych – np. w zaświadczeniu o wysokości wynagrodzenia (dochodu) albo w zawiadomieniu o podję ciu przez emeryta zatrudnienia, obowiązek zwrotu nienależnej emerytury wraz z odsetkami obciążać będzie płatnika składek. ZUS wyda wówczas decyzję ustalającą kwotę zwrotu w stosunku do pracodawcy.
Czy odpowiedzialność pracodawcy jest uzależniona od jego winy? Czy ma znaczenie, że błąd płatnika był nieświadomy albo że było to celowe działanie (np. na prośbę podwładnego)?