Karty pre-paid bez składek ZUS, gdy stanowią pomoc socjalną

- Zamierzamy zakupić w banku karty przedpłacone, a następnie wręczyć je pracownikom. Będą mogli dokonywać nimi płatności za zakupione towary lub świadczone usługi, a także pobierać gotówkę z bankomatu. Karty sfinansujemy ze środków obrotowych firmy, a pracownicy za ich otrzymanie poniosą częściową odpłatność, co zostanie uregulowane na podstawie obowiązujących w firmie przepisów o wynagradzaniu. Czy takie świadczenie na rzecz pracownika korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego i składek ZUS? – pyta czytelnik.

Wśród przychodów, które są zwolnione ze składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, są m.in. korzyści materialne, które:

- wynikają z układu zbiorowego pracy, regulaminu wynagradzania lub przepisów o wynagradzaniu, i

- polegają na uprawnieniu do zakupu po cenach niższych niż detaliczne niektórych artykułów, przedmiotów lub usług.

Ta ulga w składkach wynika z § 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (DzU nr 161, poz. 1106 ze zm.).

Do salda na koncie

Karta przedpłacona to rodzaj karty płatniczej. Nie jest to bon, talon ani inny znak uprawniający do wymiany na towary lub usługi.

Taka karta ma charakter pieniądza elektronicznego. Transakcje dokonywane za jej pomocą są autoryzowane do wysokości salda na specjalnym rachunku, który trzeba zasilić przed użyciem karty. Tym samym wydaje się, że jest to świadczenie pieniężne, a nie rzeczowe.

Wbrew opinii prezentowanych przez niektórych ekspertów, wartość kart pre-paid nie jest wyłączona z podstawy wymiaru składek. Pracodawca nie przekazuje bowiem pracownikom świadczenia, a jedynie narzędzie (przedmiot) umożliwiające dostęp do środków pieniężnych.

Na temat oskładkowania wręczonych pracownikom kart przedpłaconych ZUS w interpretacji indywidualnej z 15 lutego 2013 r. (DI/200000/451/ 109/2013) wskazał na konieczność oskładkowania ich wartości. I to nawet wtedy, gdy za te karty pracownicy ponoszą częściową odpłatność.

Jeżeli pracodawca, u którego funkcjonuje zakładowy fundusz świadczeń socjalnych (zfśs), chce skorzystać z wyłączenia składkowego wartości takich kart, powinien wziąć pod uwagę zmianę sposobu finansowania tych świadczeń. Będą one bowiem zwolnione ze składek, jeśli zostaną opłacone ze środków socjalnych, na podstawie § 2 ust. 1 pkt 19 rozporządzenia składkowego). W takim przypadku konieczna byłaby jednak modyfikacja obowiązujących w firmie przepisów o wynagradzaniu oraz regulaminu zfśs.

Istotne kryteria

Świadczenia sfinansowane ze środków zfśs są zwolnione ze składek pod warunkiem, że spełniają wymagania działalności socjalnej. Musi to więc być forma pomocy materialnej – rzeczowej lub finansowej (art. 2 pkt 1 ustawy o zfśs). Kwalifikując dodatkowe świadczenia pieniężne przekazywane pracownikom na kartach pre-paid jako pomoc socjalną, pracodawca musiałby stosować kryterium socjalne ich przyznawania. Pomoc przyznaną „po równo" zakwestionowałby ZUS, ponieważ jej udzielenie nastąpiłoby wbrew zasadom gospodarowania środkami zfśs.